Dolar
44,4614
0,16%
Euro
51,1648
-0,16%
Sterlin
59,0531
-0,20%
Bitcoin
2.963.036
-3,23%
BİST-100
12.698,19
-0,23%
Gram Altın
6.424,199
2,81%
Gümüş
69,76
2,46%
Faiz
44,4
0,00%

İran savaşı ile ilgili 'Asıl felaket petrol değil, internet' uyarısı

Özay Şendir, bugünkü yazısında dünyanın görünmeyen ama en kritik altyapılarından biri olan denizaltı internet kablolarına dikkat çekti. Şendir’e göre küresel krizlerin yeni odağı artık enerji hatlarından çok veri hatları olabilir.

29.03.2026 06:11Güncelleme: 29.03.2026 06:16
İran savaşı ile ilgili 'Asıl felaket petrol değil, internet' uyarısı
16px
32px

endir yazısında, 2026 itibarıyla dünya genelinde okyanus tabanına döşenmiş 570’in üzerinde aktif denizaltı kablo sistemi bulunduğunu belirterek, “Sesli aramalar, video akışları, finansal işlemler, askeri iletişim ve diplomatik yazışmalar dahil olmak üzere tüm iletişim bu kablolar üzerinden taşınıyor” dedi. Uydu internetinin ise toplam trafiğin yalnızca yüzde 3’ünden azını oluşturduğunu vurguladı.

HÜRMÜZ VE KIZILDENİZ

Basra Körfezi, Umman Körfezi ve Hürmüz Boğazı’nın dünyanın en kritik veri koridorlarından biri olduğuna dikkat çeken Şendir, Kızıldeniz’den geçen 17 denizaltı kablosunun Avrupa, Asya ve Afrika arasındaki internet trafiğinin büyük bölümünü taşıdığını aktardı.

“Asıl felaket petrol değil internet” diyen Şendir, SEA-ME-WE 5 & 6, 2Africa ve IMEWE gibi dev kablo sistemlerinin küresel veri akışının omurgasını oluşturduğunu hatırlattı.

SALDIRI RİSKİ YÜKSEK

The New York Times verilerine de atıf yapan Şendir, Hürmüz Boğazı’nın en dar noktasında su derinliğinin yaklaşık 60 metre olması nedeniyle kabloların saldırıya açık olduğunu belirtti.

2024’te Yemen’deki Husilerin bazı kablolara zarar vererek Asya-Avrupa trafiğinin yüzde 25’ini aksattığını hatırlatan Şendir, “Şimdi aynı risk bir kere daha ortaya çıktı” ifadelerini kullandı.

En büyük riskin ise Körfez’deki birkaç kabloya eş zamanlı saldırı ihtimali olduğuna dikkat çekti: “Böyle bir saldırı, dünyanın en yoğun internet trafiğine sahip koridorunda benzeri görülmemiş bir veri kesintisine neden olabilir.”

İLK ETKİ: İNTERNET YAVAŞLAYACAK, PİYASALAR SARSILACAK

Şendir’in aktardığı senaryolara göre olası bir kesintide:

  • Güney Asya, Orta Doğu ve Avrupa’da internet kesintileri ve ciddi yavaşlamalar yaşanacak
  • Video konferans ve bulut hizmetleri büyük darbe alacak
  • Milisaniyelik gecikmelere bağımlı borsa ve algoritmik işlemler aksayacak
  • Veri merkezlerinde yoğunluk oluşacak

ORTA VE UZUN VADEDE KÜRESEL SARSINTI

Şendir, orta vadede SWIFT işlemlerinin yavaşlayacağını, küresel ticaretin aksayacağını ve teknoloji hisselerinde sert düşüşler yaşanabileceğini belirtti.

Uzun vadede ise yeni kablo güzergâhları, Arktik hatlar ve uydu sistemlerine yatırımların artacağını ifade etti.

EKONOMİK MALİYET GÜNDE 15 MİLYAR DOLAR

Yazıda yer verilen çarpıcı hesaplamaya göre, Asya-Avrupa kablolarının 30 gün kesilmesi durumunda küresel ekonomiye günlük 10-15 milyar dolar zarar oluşabilir.

Şendir, “Petrol fiyatlarındaki artış ve internet altyapısındaki aksama, küresel piyasalarda aynı anda enflasyonist ve deflasyonist şoklar yaratabilir” değerlendirmesinde bulundu.

ONARMAK BİLE ZOR 

Denizaltı kablolarının onarımının da oldukça güç olduğuna dikkat çeken Şendir, özellikle Hürmüz Boğazı’na döşenmiş mayınların temizlenmeden müdahale edilemeyeceğini belirtti.

Geçmiş örnekler uyarı niteliğinde

Şendir yazısında geçmişte yaşanan kesintileri de hatırlattı:

  • 2008 Akdeniz kesintisi: Hindistan-Avrupa trafiğinin %70’i aksadı
  • 2022 Tonga patlaması: Ülke 5 hafta izole kaldı
  • 2024 Baltık kabloları: Hasar sonrası NATO alarm verdi

patronlardunyasi.com