BKNJET ve Akfen inkar etti, PD Libya’daki jet kazasının ardından olanları saat saat açıklıyor

Toygun ATİLLA 

Bugün Akfen Holding’den bana bir açıklama geldi.

TC-AKF tescilli özel jetin Misrata’daki kazasıyla ilgili haberlerimize ilişkin gönderilen açıklamada özellikle bir cümle dikkatimi çekti:

“Kazanın nedenlerine ve uçuş ekibine ilişkin basında yer alan iddiaların henüz resmi makamlarca doğrulanmamış bilgiler olduğu…”

Durdum.

Çünkü bir gün önce, uçağın işletmecisi BKNJET’ten de benzer bir açıklama gelmişti.

BKNJET, pilotların alkollü olduklarına ilişkin doğrulanmış herhangi bir sonuç veya belgenin kendilerine ulaşmadığını söylüyor, ardından çok daha kesin bir ifade kullanıyordu:

“Pilotlarımız tutuklu değildir.”

İki şirketin açıklamalarını da yayımlamak gazetecilik sorumluluğumuz.

Ama bir sorumluluğumuz daha var:

Libya’da gerçekte ne açıklandığını araştırmak.

Çünkü mesele artık sosyal medyada dolaşan bir iddiadan ya da kaynağı belirsiz bir Libya gazetesi haberinden ibaret değil.

Ortada Libya Başsavcılığı’nın açıklaması var.

Libya Ulusal Birlik Hükümeti Ulaştırma Bakanlığı’nın açıklaması var.

Bakanlığın oluşturduğu kaza araştırma komisyonunun laboratuvar sonuçlarına ilişkin açıklaması var.

Libya’nın devlet haber ajansı LANA’nın yayımladığı Başsavcılık açıklaması var.

Libya’nın önemli medya kuruluşlarından Libya Al Ahrar, Al Wasat ve The Libya Observer’ın resmî makamlara dayandırdığı haberler var.

Üstelik bunların bazılarının yayın saatleri de belli.

O nedenle bugün artık bu dosyayı böyle yazmak gerekiyor.

Ne Akfen’in söylediğini eksilteceğiz, ne BKNJET’in açıklamasını görmezden geleceğiz.

Ne de henüz sonuçlanmamış kaza-kırım soruşturmasından “kazanın nedeni budur” sonucu çıkaracağız.

Sadece kim, hangi gün, saat kaçta, ne açıkladı sorusunun cevabını vereceğiz.

Çünkü kronolojiyi yan yana koyduğumuzda ortaya Akfen Holding ile BKNJET’in cevaplaması gereken çok önemli bir soru çıkıyor:

Libya’nın resmî makamları bunları açıklamışken neden hâlâ “doğrulanmadı” ve “tutuklu değiller” diyorsunuz?

İşte TC-AKF dosyasının gün gün, saat saat kronolojisi…

14 EYLÜL 12.06 — İLK RESMÎ AÇIKLAMA LİBYA ULAŞTIRMA BAKANLIĞI’NDAN

Libya'nın devlet haber ajansında yayınlanan ilk kaza haberi: "Ulaştırma Bakanlığı, bu sabah Misrata Uluslararası Havalimanı'na iniş sırasında özel bir uçağın pistten çıktığını, ancak uçak mürettebatından herhangi bir can kaybı yaşanmadığını bildirdi."

Kazanın ardından ilk resmî bilgilerden biri Libya Ulusal Birlik Hükümeti’ne bağlı Ulaştırma Bakanlığı tarafından açıklandı.

Bakanlığın açıklamasını Libya’nın devlet haber ajansı LANA — Libyan News Agency / Libya Haber Ajansı saat 12.06’da yayımladı.

Bakanlık, özel bir uçağın Misrata Uluslararası Havalimanı’na inişi sırasında pistten çıktığını ve mürettebat arasında can kaybı veya yaralanma olmadığını duyurdu. Yetkili kurumların kazayla ilgili işlemlere başladığı belirtildi. 

14 EYLÜL 14.32 — AKFEN: İNCELEME DEVAM EDİYOR

CNBC-e'de yayınlanan haber.

Türkiye’de CNBC-e, saat 14.32’de Akfen Holding’in ilk açıklamasını yayımladı.

Akfen, TC-AKF tescilli uçağın şirkete ait olduğunu, işletmesinin BKNJET Havacılık A.Ş. tarafından yapıldığını, uçakta yolcu bulunmadığını ve iki pilot ile bir kabin görevlisinin tahliye edildiğini açıkladı.

Akfen ayrıca işletmeciden kendilerine ulaşan bilgiye göre kazanın nedenlerine ilişkin incelemenin yetkili merciler tarafından sürdürüldüğünü bildirdi. 

Bu aşamada Akfen’in açıklaması ile Libya makamlarının açıkladıkları arasında belirgin bir çelişki bulunmuyordu.

15 EYLÜL — İÇİŞLERİ BAKANLIĞI CEZA SORUŞTURMASINI DA DEVREYE SOKTU

Libya merkezli İngilizce yayın yapan The Libya Observer, Libya Ulusal Birlik Hükümeti İçişleri Bakanlığı’nın olay hakkında kapsamlı teknik ve cezai soruşturma başlattığını duyurdu.

Habere göre İçişleri Bakanı Emad Al-Trabelsi, ihmal, görevin kötüye kullanılması, teknik ve mesleki kuralların ihlali dahil farklı ihtimallerin araştırılmasını istedi.

Aynı haberde Ulaştırma Bakanı Mohammed Al-Shahoubi’nin havacılık uzmanlarından oluşan ayrı bir kaza araştırma komisyonu kurduğu da belirtildi. 

Artık dosyada iki ayrı süreç vardı:

Teknik kaza-kırım incelemesi ve ceza soruşturması.

16 EYLÜL 10.21 — LIBYA AL AHRAR: PİLOTLAR HAKKINDA TUTUKLAMA KARARI

Libya’nın önde gelen televizyon ve dijital haber kuruluşlarından Libya Al Ahrar, saat 10.21’de kritik gelişmeyi duyurdu.

Kaynak doğrudan Libya Başsavcılığı — Office of the Public Prosecutor idi.

Habere göre Başsavcılık; uçak enkazının incelendiğini, hava trafik kontrol kayıtları ile meteorolojik verilerin toplandığını ve ilgili teknik personelin ifadelerinin alındığını bildirdi.

Kaptan ve yardımcı pilotun, uçağı alkollü halde kullandıklarına işaret eden soruşturma bulgularıyla karşı karşıya bırakıldığı ve iki pilot hakkında ihtiyati tutuklama kararı verildiği açıklandı.

16 EYLÜL 11.44 — DEVLET AJANSI LANA DA BAŞSAVCILIK KARARINI YAYIMLADI

Bir saatten biraz fazla süre sonra konu artık yalnızca bir Libya televizyonunun haberi olmaktan çıktı.

Libya’nın resmî devlet haber ajansı LANA, saat 11.44.51’de, Libya Başsavcılığı’nın açıklamasını Arapça servisinden yayımladı.

Başsavcılık açıklamasında kaptan ile yardımcı pilot hakkında ihtiyati tutuklama kararı verildiği açıkça belirtildi.

Gerekçe olarak da ilk soruşturma işlemlerinde pilotların uçağı alkollü halde kullandıklarına işaret eden bulgular gösterildi.

Başsavcılık soruşturmanın devam ettiğini de özellikle kayda geçirdi. 

Burada artık kaynak zinciri son derece açık:

Açıklayan: Libya Başsavcılığı.

Yayımlayan: Libya’nın resmî haber ajansı LANA.

16 EYLÜL 13.40 — LİBYA AL AHRAR: ULAŞTIRMA BAKANLIĞI KAN ANALİZLERİNİ AÇIKLADI

Saat 13.40’ta Libya Al Ahrar ikinci önemli resmî açıklamayı yayımladı.

Bu kez kaynak Libya Ulusal Birlik Hükümeti Ulaştırma Bakanlığı idi.

Bakanlığın görevlendirdiği kaza araştırma komisyonuna göre uçuş ekibinden alınan kan örneklerinin uzmanlık analizlerinde konsantrasyonu ve insan performansını etkileyen seviyede alkol bulundu.

Komisyon ayrıca kokpit ses kayıt cihazı ile uçuş veri kayıt cihazının bulunduğunu ve kara kutuların uzman bir merkezde çözümleneceğini açıkladı. 

AL WASAT DA AYNI RESMÎ BULGUYU YAYIMLADI

Libya’nın önemli bağımsız haber kuruluşlarından Al Wasat da Ulaştırma Bakanlığı açıklamasını ayrıntılarıyla aktardı.

Al Wasat’ın haberinde kan örneklerindeki alkol bulgusunun kaynağının doğrudan Ulaştırma Bakanlığı’nın görevlendirdiği kaza araştırma komisyonu olduğu belirtildi.

Aynı haberde Başsavcılığın kaptan ve yardımcı pilot hakkındaki ihtiyati tutuklama kararına da yer verildi.

Burada kritik bir gazetecilik sınırını da çizelim:

Libya makamlarının kan örneklerinde alkol bulunduğunu açıklaması, kazanın kesin nedeninin alkol olduğunun belirlendiği anlamına gelmiyor.
Kara kutular henüz çözümlenmedi ve teknik soruşturma sürüyor. 

16 EYLÜL 16.03 — BKNJET: “PİLOTLARIMIZ TUTUKLU DEĞİLDİR”

İşte kronolojinin en dikkat çekici noktası.

Türkiye’de havacılık yayın kuruluşu Herdem Aviation, saat 16.03’te BKNJET’in açıklamasını yayımladı.

BKNJET, pilotların alkollü olduklarına ilişkin doğrulanmış herhangi bir sonuç veya belgenin kendilerine ulaşmadığını bildirdi.
Şirket daha da ileri giderek:

“Pilotlarımız tutuklu değildir” açıklamasını yaptı.

BKNJET, pilotların devam eden resmî işlemler kapsamında Libya’da bulunduğunu belirtti. 

Oysa BKNJET’in bu açıklamasının Türkiye’de yayımlanmasından önce:

Libya Al Ahrar saat 10.21’de Başsavcılığın tutuklama kararını haberleştirmişti.

Libya’nın resmî haber ajansı LANA saat 11.44’te Başsavcılık kararının orijinal metnini yayımlamıştı. 

Libya Al Ahrar saat 13.40’ta Ulaştırma Bakanlığı’nın kan analizlerinde alkol bulunduğuna ilişkin açıklamasını yayımlamıştı. 

Al Wasat da Ulaştırma Bakanlığı’nın aynı bulgularını kamuoyuna aktarmıştı.

AKFEN HÂLÂ “RESMÎ MAKAMLARCA DOĞRULANMADI” DİYOR

Şimdi ise Akfen Holding, Patronlar Dünyası’na gönderdiği açıklamada şu ifadeyi kullanıyor:

“Kazanın nedenlerine ve uçuş ekibine ilişkin basında yer alan iddiaların henüz resmi makamlarca doğrulanmamış bilgiler olduğu…”

İşte Patronlar Dünyası’nın soruları tam burada başlıyor.

Libya Başsavcılığı resmî makam değil mi?

Libya Ulusal Birlik Hükümeti Ulaştırma Bakanlığı resmî makam değil mi?

Libya’nın devlet haber ajansı LANA’nın yayımladığı Başsavcılık açıklaması Akfen açısından neden “resmî doğrulama” sayılmıyor?

BKNJET, “pilotlarımız tutuklu değildir” açıklamasını yaparken LANA’da saatler önce yayımlanan Başsavcılık kararından haberdar mıydı?

Ulaştırma Bakanlığı’nın açıkladığı kan analizleri Akfen ve BKNJET’e doğrudan tebliğ edilmediği için mi şirketler bu açıklamaları kabul etmiyor?

Eğer öyleyse neden “Libya makamları açıklamadı” ile “bize resmen tebliğ edilmedi” arasındaki hayati ayrım kamuoyuna anlatılmıyor?

Kazanın kesin nedeni henüz belli değil.

Bu konuda son sözü teknik kaza soruşturması ve kara kutular söyleyecek.

Ancak bugün itibarıyla başka bir gerçek de ortada:

Libya Başsavcılığı ne açıkladığını biliyor.

Libya Ulaştırma Bakanlığı ne açıkladığını biliyor.

LANA bunları yayımladı.

Libya Al Ahrar ve Al Wasat kamuoyuna aktardı.

Şimdi sıra Akfen Holding ve BKNJET’te… 

Tüm bunlara rağmen neden hala ısrar ediyorsunuz. Kaldı ki Akfen borsada işlem gören bir şirket. Kamuoyuna ve yatırımcınıza karşı şeffaflık ve doğruluk sorumluluğunuz bulunmuyor mu?

patronlardunyasi.com