Hürmüz Boğazı’ndaki kriz petrol zengini Birleşik Arap Emirlikleri’nde akaryakıta yüzde 50’den fazla zam olarak yansıdı
Tüm dünyada akaryakıt fiyatlarını yükselten Hürmüz Boğazı’ndaki kriz petrol zengini Birleşik Arap Emirlikleri’nde de pompaya yansıdı. Mart ayında litre fiyatı 2,72 dirhem (35,74 TL) olan dizel, nisanda bir anda 4,69 dirheme (61,63 TL) çıktı. Sonraki aylarda fiyat gerilese de kriz öncesindeki seviyelere dönemedi. Eylül için açıklanan 4,30 dirhemlik (56,50 TL) fiyatla dizel, mart ayına kıyasla yüzde 58,1 daha pahalı hale geldi.
Dünyanın önemli petrol üreticilerinden Birleşik Arap Emirlikleri (BAE), Hürmüz Boğazı'nda yaşanan krizin akaryakıt fiyatlarına etkisinden kurtulamadı.
HÜRMÜZ'ÜN BAE'DE FİYATLARA ETKİSİ
BAE Yakıt Fiyat Komitesi, 1 Eylül'den itibaren geçerli olacak yeni benzin ve dizel fiyatlarını açıkladı. Eylül tarifesinde bütün akaryakıt türlerine zam yapıldı.
Super 98 benzinin litre fiyatı 3,60 dirhemden 3,80 dirheme (49,93 TL), Special 95'in litre fiyatı 3,49 dirhemden 3,69 dirheme (48,49 TL), E-Plus 91'in litre fiyatı ise 3,41 dirhemden 3,61 dirheme (47,44 TL) yükseltildi.
En sert artış dizelde gerçekleşti. Ağustosta 3,80 dirhem (49,93 TL) olan dizelin litre fiyatı eylülde 4,30 dirheme (56,50 TL) çıktı. Böylece dizel yalnızca bir ayda yüzde 13,2 zamlandı.
KRİZ POMPAYI ANINDA VURDU
BAE'deki fiyatların son altı aylık seyri, Hürmüz Boğazı'ndaki krizin pompaya etkisini ortaya koydu.
ABD ve İsrail'in 28 Şubat'ta İran'a yönelik saldırılarıyla başlayan savaşın ardından Hürmüz Boğazı'ndaki petrol sevkiyatının aksaması küresel enerji piyasalarını sarstı. BAE'deki akaryakıt fiyatlarında da krizin hemen ardından sert yükseliş yaşandı. BAE basınına göre savaşın başlamasının ardından ülkedeki perakende akaryakıt fiyatları bir dönem yüzde 60'tan fazla yükseldi. Mart ayında 2,72 dirhem (35,74 TL) olan dizelin litre fiyatı nisanda 4,69 dirheme (61,63 TL) fırladı. Böylece dizel yalnızca bir ayda yüzde 72,4 zamlandı.
FİYATLAR DÜNYA PİYASASINA BAĞLI
BAE'nin dünyanın önemli petrol üreticilerinden biri olmasına rağmen küresel fiyat artışından doğrudan etkilenmesinin nedeni ülkede uygulanan fiyatlandırma sistemi.
BAE, 2015 yılında akaryakıt fiyatlarını serbestleştirdi. Ülkede benzin ve dizel fiyatları o tarihten bu yana uluslararası enerji piyasalarındaki gelişmeler dikkate alınarak her ay yeniden belirleniyor.
ASIL BÜYÜK FATURA AVRUPA’YA
Hürmüz Boğazı'ndaki kriz yalnızca Körfez ülkelerindeki sürücüleri vurmadı. Petrol ve petrol ürünlerindeki yükseliş ABD ve Avrupa'daki pompa fiyatlarına da yansıdı.
ABD'de normal benzinin ülke ortalaması 31 Ağustos itibarıyla galon başına 4,08 dolar seviyesinde bulunuyor. Bu rakam litre başına yaklaşık 1,08 dolar, güncel kurla da yaklaşık 52 TL anlamına geliyor. ABD'de benzin fiyatları İran savaşının başlamasının hemen ardından yüzde 30'un üzerinde sıçradı.
Avrupa'da ise fatura çok daha yüksek. Avrupa Komisyonu'nun 24 Ağustos verilerine dayanan hesaplamaya göre AB'de 95 oktan benzinin ortalama litre fiyatı 1,83 euro, dizelin ise 1,98 euro seviyesinde. Güncel euro/TL kuruyla bu rakamlar benzinde yaklaşık 102 TL, dizelde ise 111 TL’ye karşılık geliyor.
patronlardunyasi.com
