Konukoğlu'ndan Erdoğan'ı kızdıracak açıklama

Başbakan Erdoğan ve TÜSİAD arasında süren 'taraf' tartışması kulisleri hareketlendirdi. Başbakan'ın 'Tarafınızı açıklayın' talebine iş dünyasının yanıtı 'Kimse oyunu açıklamaya zorlanmamalı. Herkes sandığa gider ve oyunu kullanır' oldu

Anayasa referandumuna sayılı günler kala tartışmaların şiddeti de arttı. Mitinglerde ve katıldığı televizyon programlarında anayasaya neden evet denilmesi gerektiğini anlatan Başbakan Recep Tayyip Erdoğan sivil toplum kuruluşlarının da taraflarını belirlemeleri ve bu tercihlerini kamuoyuyla paylaşmalarını istiyor. Tartışmaların odağında ise Ümit Boyner'in başkan seçilmesinin ardından ilişkilerin 'nispeten' düzeldiği Türk Sanayicileri ve İşadamları Derneği (TÜSİAD) var. Bir süredir TÜSİAD'dan net bir tavır beklediğini belirten Başbakan Erdoğan, son günlerde bu derneğe dönük eleştirilerini sertleştirdi. Bu tavrın temelinde de TÜSİAD'ın gergin geçen Yüksek Askeri Şura ardından yaptığı açıklama yatıyor.

HEMEN HER KONUDA KONUŞUYORLAR AMA...

TÜSİAD, yazılı bir açıklama yaparak 'sivil-asker ilişkilerinde önemli bir eşik aşıldı ama güçler dengesi ayrılığı büyük zarar gördü' dedi. Kamuoyunda Başbakan Erdoğan'ın bu açıklamaya sinirlendiği, 'her konuda görüş bildiriyorlar ancak neden referandum konusunda tavırlarını net olarak ortaya koymuyorlar' dediği biliniyor. Zaten Erdoğan'ın TÜSİAD'a dönük eleştirileri de bu süreçten sonra hızlandı. Kamuoyu önünde yaptığı çağrıda 'Bitaraf olan bertaraf olur' dedi Başbakan. TÜSİAD'ın bu sözlere tepkisi hızlı ve sert oldu. Karşılıklı açıklamalar sürüyor. Başbakan son olarak 'Sessiz kalanlar huzurumuza geldiğinde biz de sessiz kalırız' diyerek uyardı işadamlarını.

Biz de iş dünyasının son yaşanan süreç hakkında, Başbakan ve TÜSİAD arasında süren bu gerilim konusundaki fikirlerini almak istedik. Çok sayıda TÜSİAD üyesinin yanı sıra dernek üyesi olmayan işadamlarıyla iletişime geçtik. Ancak çok önemli bir kısmı bu konuda görüş beyan etmek istemedi. Bazı işadamları 'Açıklamada bulunursam sıkıntı yaşayabilirim. O nedenle konuşmayayım' dedi.  Bazıları ise oyunu açıklamakta sakınca görmüyor. Ancak bu isimlerin çoğu zaten referandumda 'evet' diyecek olanlar. Ancak farklı görüşlere sahip olan isimlerin buluştuğu ortak kanı şu: 'Oy, sandıkla seçmen arasında. Kimse oyunu açıklamak zorunda değil...'

Kimse oyunu açıklamak zorunda değil

Ahmet Nazif Zorlu - Zorlu Holding Yönetim Kurulu Başkanı: Referandum önemli bir süreç, demokrasinin bir gereği, herkesi ilgilendiren anayasa halka soruluyor. Bence Türkiye açısından önemli bir adım, sonuç ne çıkarsa çıksın herkes bu sonucu kabullenmeli. Ancak hiç kimse ya da kurum oyunu açıklamaya zorlanmamalı, herkesin oyu kendisinde saklıdır. Hükümet ile kurumlar arasındaki tartışmaya katılmak istemiyorum ancak ben oyumu açıklamam. Sandık başına gidince oyumu vereceğim, evet mi hayır mı diyeceğim bana kalsın.

Huzurumuza geldiğinizde...

TÜSİAD'IN önceki gün yaptığı açıklamanın ardından Başbakan Erdoğan söylemini daha da sertleştirdi.

TÜSİAD'ın açıklamasından birkaç saat sonra İstanbul Dostluk Grubu'nun düzenlediği iftarda konuşan Erdoğan, şöyle konuştu: Çok enteresan, bakın. Bizim bu hazırlığımız gereklidir denildiği halde bu anayasa değişikliği için evet diyenler gazetelere tam sayfa ilan verenler çeşitli odalar, o gün 'evet' derken bugün sessiz kalanlar bilesiniz ki yarın huzurumuza geldiğinizde biz de sessiz kalırız.

Ben de dedim ki, 'Tavrınızı ortaya koyun. Hayırsa hayır, evet ise evet deyin' dedim. 'Bitaraf olan bertaraf olur' dedim.  Bu ülkeyi biz sermayenin hegemonyasına terk etmeyeceğiz. Geçmişte siz iktidarlara köşeye sıkıştırıp kedi köpekle oynar gibi oynayabilirsiniz ama bu iktidarla oynayamazsınız. Karşımızda farklı, kapıdan çıktıktan sonra farklı. Biz bu tür şeylere alışık değiliz.

Herkes evet derse demokrasi olmaz

Abdulkadir Konukoğlu Sanko Holding Yönetim Kurulu Başkanı: Ben referandumda 'evet' diyeceğimi açıklamıştım. Ancak kişilerin oyunu açıklayıp açıklamamaları özgür iradeleriyle karar verebilecekleri bir şey. Kimse açıklamak zorunda değil. Referandum süreci olumlu ilerliyor, zaten demokrasinin gereği bu. Evet de diyen olacaktır hayır da diyen olacaktır. Herkesin evet ya da hayır demesi durumunda demokrasi olmaz zaten.

Tartışma kültürüne uymuyor

Mehmet Şuhubi TÜSİAD Üyesi: Referandum sürecinde yaşadığımız tartışmaların sadece oylama sürecine değil, tartışma ve demokrasi kültürüne büyük zarar veriyor. Bir ülkede demokrasi varsa kişisel haklar da var demektir, bu doğrultuda da hiçbir kurum ve kişiye 'oyunu açıkla' şeklinde baskı yapılmamalı. Başbakan'ın önceki gün yaptığı 'huzurumuza geldiklerinde biz de sessiz kalırız' şeklinde açıklamasının bir sürç-i lisan olduğunu düşünmek istiyorum.

Başkanın sözü üyeyi etkilemez
l Rona Yırcalı/DEİK Başkanı: Referandum sürecinde kişilerin ve kurumların oylarını açıklamalarını, taraflarını kamuoyuyla paylaşmalarını beklemek doğru değil. Kaldı ki böyle bir açıklama yapılmış dahi bile olsa bu ancak başkanların kişisel görüşleri olabilir. Yüzlerce, binlerce işadamının üye olduğu bir dernek ya da kurumda herkesin evet ya da hayır demesini beklemek yanlış olur. Bir başkanın 'ben evet oyu vereceğim' demesi temsil edici ve üyeleri bağlayıcı olamaz. Bu nedenle biz herhangi bir açıklama yapmayı doğru bulmuyoruz.

Başbakan'ın TÜSİAD ve diğer iş dünyası dernekleri konusunda bu kadar ısrarcı olmasını  istikametlerinin ne olduğunu öğrenmek istiyor şeklinde değerlendiriyorum. Gerçi Başbakan herkes evet derse memnun olur ama... Ben ilk defa açıklıyorum Anayasa referandumunda evet oyu kullanacağım, ülkenin menfaatine olduğunu düşünüyorum. Mesai arkadaşlarım, üyelerimiz ne düşünür ne oy verir bunu bilemem.

Zorlamak doğru olmaz

Talha Görgülü/TÜRSAB Başkan Yardımcısı: Referandum demokrasilerde başvurulan bir yöntem, Türkiye'de kısa bir süre sonra yeni anayasayı oylayacak. Çıkacak sonuca herkesin saygı duyması gerekir, sonuçta halkın verdiği bir karar olacak. Ancak bu süreçte insanların ve kurumların oylarını açıklamaya zorlanması, bu beklenti içinde olunması doğru değil. Herkes sandığa gider ve kendi düşüncesine göre oyunu verir.

Bugüne nasıl gelindi?

-  TÜSİAD Yüksek İstişare Konseyi Başkanı Mustafa Koç, YİK toplantısında yaptığı konuşmada, 'Ardı ardına genel seçim ve Cumhurbaşkanlığı seçimleri varken bunların önüne bir de referandum ekleniyor. Bu tablonun ülkeye zarar getireceği endişesini taşıyoruz' dedi.

26.06.2010
- BAŞBAKAN Erdoğan, G-20 Zirvesi'ne katılmak üzere Toronto'ya gitmeden önce 'Bunlar gerçekten siyaset acemisi, böyle saçmalık mı olur? Bir referandumun yapılmasıyla ilgili zaman bellidir zaten. Demokrasiye inanmış bir sivil toplum örgütüne, onun yöneticilerine yakışır bir yaklaşım tarzı değildir' dedi.

12.07.2010
- BAŞBAKAN'IN, ABD gezisinin ardından kendisini ziyaret eden TÜSİAD heyetine, 'Referandumda sizden destek beklerdim' talebine TÜSİAD Başkanı Boyner 'Biz bir sivil toplum kuruluşuyuz. Paketin içindeki değişikliklere ilkesel olarak yaklaşımlarımız var. 1998'deki Demokrasi Raporu'muzdan beri tavrımız net' yanıtını verdi.

14.07.2010
- TÜSİAD Başkanı Ümit Boyner çeşitli gazetelere yaptığı açıklamalarda 'Evet de çıksa hayır da gündem yeni anayasa olacak. TÜSİAD'ın demokratik vizyonunun bu anayasa paketinin içeriğine kilitlenmesi beni çok rahatsız ediyor. Artık şu noktada insanlar bireyler gidecekler sandığın başına herkes aklıyla vicdanıyla oy atacak oraya. Ama ümit ediyorum ki bunun sonucunda yeni bir anayasa yapma motivasyonu kırılmaz. Çünkü biz anayasa sorunumuzu çözmüyoruz' dedi.

12.08.2010
- TÜSİAD, gergin geçen Yüksek Askeri Şura toplantısının ardından açıklama yaparak 'YAŞ'ta siyasi otoritenin kendi tasarrufundaki tercihlerini, adalet üzerinden dayattığı görüntüsü güçler çekişmesi krizine ivme kazandırdı. Sivil - asker ilişkilerinde önemli bir eşik geçildi ancak güçler ayrılığı zarar gördü' dedi. Aynı gün, İstanbul Ticaret Odası Başkanı Murat Yalçıntaş, meclis toplantısında anayasa referandumunda 'evet' diyeceğini açıkladı.

13.08.2010
- YALÇINTAŞ'IN ardından MÜSİAD Başkanı Ömer Cihad Vardan da oyunun 'evet'olduğunu kamuoyuyla paylaştı. Bu açıklamaların ardından Başbakan Erdoğan, 16 Ağustos'ta Bir TV programında 'Bitaraf olan bertaraf olur' diyerek TÜSİAD'dan oyunun rengini açıklamasını istedi.

TÜSİAD'dan bir açıklama daha: Biz her türlü ayrımcılığı reddediyoruz

BAŞBAKAN'IN suçlamalarını sertleştirmesinin ardından TÜSİAD dün akşam saatlerinde yeni bir açıklama yaptı. Açıklamada Başbakan'ın sadece TÜSİAD'ın Anadolu sermayesine uzak olduğuna dair eleştirilerine yanıt verildi. TÜSİAD Yönetim Kurulu Üyesi Muharrem Yılmaz tarafından yapılan açıklamada Türkiye'nin, uluslararası rekabette kendine yer açmaya çalıştığı, bu çabanın da en üst düzeyde desteklenmesi gerektiği kaydedildi. Açıklama şöyle devam ediyor: Böyle bir çabayı en üst düzeyde desteklemesi gereken Sayın Başbakanın iş dünyasını bu şekilde ayrıştırmak isteyeceğine inanmak istemiyoruz. Kaldı ki, TÜSİAD üyeleri ülkenin tüm sathında üretimleri, yatırımları olan iş dünyası mensuplarıdır. TÜSİAD olarak, her türlü ayrımcılığı reddediyoruz. İş dünyasının da Türkiye'ye olan inançları açısından farklı olmadığını düşünüyoruz.

Esin Gedik/Akşam