Almanya'da soykırım iddialarına onay

1915 Olayları’nı ‘Ermeni Soykırımı’ olarak niteleyen tasarı Alman Parlamentosu’ndan geçti

Alman Federal Meclisi (Bundestag), 1915 olaylarına ilişkin Ermeni iddialarını tanıyan karar tasarısını oy çokluğuyla kabul etti. 

İktidardaki koalisyon ortakları Hristiyan Demokrat Birlik Partisi (CDU), Hristiyan Sosyal Birlik Partisi (CSU) ve Sosyal Demokrat Parti (SPD) ile muhalefetteki Yeşiller Partisi tarafından hazırlanan karar tasarısına Sol Parti de destek verdi. Oylamaya CDU milletvekillerinin önemli çoğunluğunun katılmadığı görüldü.

Oturum öncesinde konuşan Federal Meclis Başkanı Norbert Lammert, meclisin bir mahkeme olmadığını ancak sorumluklarından da kaçınamayacağını ifade ederek, "Türk hükümeti 100 yıl önce yaşanan olaylardan sorumlu değil ancak gelecekte ne olacağından sorumlu." şeklinde konuştu. 

Başbakan Angela Merkel, Başbakan Yardımcısı ve SPD Genel Başkanı Sigmar Gabriel ve Dışişleri Bakanı Frank-Walter Steinmeier'in katılmadığı oturumda, karar tasarısı için yapılan oylamada CDU'lu bir milletvekili ret oyu kullanırken bir milletvekili de çekimser kaldı. 

Karardan önce söz alan milletvekilleri, amaçlarının Türkiye'yi suçlamak olmadığını, kurbanları anarak Türkiye ve Ermenistan arasındaki barışma sürecini teşvik etmek istediklerini belirtti. 

Katliamlara müdahale etmeyen eski Alman İmparatorluğu'nun da olaylarda sorumluluğu olduğunu ifade eden konuşmacılar, bugün Türk halkının ve Türkiye'nin suçlanamayacağını, tam aksine Türkiye'ye sığınmacılara yaptığı ev sahipliğinden dolayı müteşekkir olunması gerektiğini söyledi.

Federal Meclis'in aldığı bu kararın hukuki açıdan bir yaptırımı bulunmuyor ve karar sadece tavsiye niteliği taşıyor.

Meclis oturumunu Türkiye ve Ermenistan büyükelçiliği görevlileri de izledi. Oturumu izleyen bazı Ermeniler karardan sonra, üzerinde "Tanınma için şimdi teşekkürler" yazılı bir pankart açtı.

Meclisteki oylama esnasına Berlin'de yaşayan Türk vatandaşları karar tasarısını protesto etmek amacıyla meclis çevresinde bir "uyarı nöbeti" tuttu.

Almanya'da koalisyon ortakları Hıristiyan Birlik (CDU/CSU), Sosyal Demokrat Parti (SPD) ile muhalefet partisi Yeşiller tarafından hazırlanan tasarı neleri içeriyor?

— Öncelikle tasarıda, Jön Türk hükümetinin Osmanlı İmparatorluğu'ndaki Ermenileri neredeyse tamamen yok ettiği iddia ediliyor ve 1915 Olayları ‘soykırım' olarak nitelendiriliyor.

— Sadece Ermenilerin değil, Asuriler, Süryaniler ve Keldanilerin de soykırıma tabi tutulduğu öne sürülüyor.

— 1915 Olayları'nın Almanya'da okul, üniversite ve siyasi eğitim müfredatlarına konulması isteniyor.

— Bu kararla 1915'te yaşananların hem gelecek nesillere anlatılmasına hem de Almanya'da yaşayan Türk ve Ermeni kökenlilerin uyumuna katkı sağlayacağı belirtiliyor.

‘ALMANYA'NIN ROLÜ UTANÇ VERİCİ'

— Tasarıda Osmanlı İmparatorluğu'nun o zamanki askeri müttefiki Alman İmparatorluğu'nun rolü “utanç verici” olarak niteleniyor ve Alman Parlamentosu'nun bundan büyük üzüntü duyduğu vurgulanıyor.

— Osmanlı İmparatorluğu'ndaki Alman diplomatların Ermenilerin sistematik tehciri ve kıyımı üzerine çok net bilgiler gönderdikleri iddia ediliyor.

— Tasarıda, “Alman İmparatorluğu bu insanlık suçunu durdurmayı denemedi. Alman İmparatorluğu bu olaylarda bir suç ortaklığı taşıyor. Alman Parlamentosu Almanya'nın özel tarihi sorumluluğunu kabul ediyor” ifadesi yer alıyor.