Konut sektörü dertli: Bankalar, 3 konut kredisi talebinden birini reddediyor

İstanbul Emlakçılar Odası Başkanı Nizameddin Aşa, "Başvuran tüketicide herhangi bir sorun olmamasına ve sıkıntı yaşanmayacağı öngörülmesine rağmen daha önce yüzde 100 olan kredi verme oranı şu anda yüzde 65'lere geriledi. Yani kredi verilebilecek başvuruların 3'te biri reddediliyor." dedi. 

Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) verilerine göre, ülke genelinde ipotekli konut satışları ekimde, geçen yılın aynı dönemine kıyasla yüzde 19,8 düşerek 38 bin 593'e geriledi. Geçen yılın ekim ayında yüzde 36,9 olan toplam konut satışları içinde ipotekli satışın payı da 2017'nin aynı döneminde yüzde 31,4'te kaldı.

Gayrimenkul sektörü temsilcileri, söz konusu gerilemede, banka kredi faizlerinin yükselmesi ve vatandaşların konut kredi başvurularının geri çevrilmesinin etkili olduğunu belirtti.

İstanbul Emlakçılar Odası Başkanı Aşa, bankaların son dönemde "tabiri caizse yoğurdu üfleyerek yediğini", kredi verme konusunda "çok cimri" davrandığını söyledi.

Aşa, bankaların şu anda değerleme uzmanlarının acil satış değeri olarak yazdığı fiyat üzerinden kredi verdiğini, bu yüzden ev sahibi olmak isteyen vatandaşların istediği rakamı bankadan alamadığını belirtti. 

 "Daha önce girilmeyen teknik konular gündeme geliyor"

Nizameddin Aşa, önceden dikkat edilmeyen hususların da çok irdelendiğini ifade ederek, "Daha önce aynı projeye kredi açan banka, aynı kredideki bir başka bağımsız bölüme çeşitli nedenlerle kredi vermiyor. 'Bu projenin şuyu, buyu eksik' deniliyor. Halbuki aynı banka bir yıl önce aynı projeye kredi vermiş." şeklinde konuştu.

Bankaların kredi verirken özellikle 2010-2015 döneminde rahat davrandığını, son 2 yıldır ise ince eleyip sık dokuduğunu, daha önce girmedikleri teknik konulara baktığını belirten Aşa, "Başvuran tüketicide herhangi bir sorun olmamasına ve sıkıntı yaşanmayacağı öngörülmesine rağmen daha önce yüzde 100 olan kredi verme oranı şu anda yüzde 65'lere geriledi. Yani, kredi verilebilecek başvuruların 3'te biri reddediliyor." dedi.

Aşa, tüketici ve emlakçılardan aldıkları bilgilere göre, başvuru reddinin dışında, değerin de düşük çıktığını vurguladı. 

 "Satışlarımızı yüzde 15 olumsuz etkiliyor"

216 Yapı Yönetim Kurulu Başkanı Bilent Dündar da son dönemde bankaların kredi verme konusunda zorluk çıkardığını belirterek, şu görüşleri dile getirdi:

"Bankaların bireylere verdiği kredilerin faiz oranları, şirketlere verdiği kredilere göre daha düşük. Yüksekten alıp düşük orandan vermek istemeyen bankalar zorluk çıkartıyor. Bankaların konut kredilerinde zorluk çıkarması satışlarımızı yüzde 15 olumsuz etkiliyor. Ancak sektörü başlı başına etkileyen konu, kredilerde zorluk çıkarılması değil. Başka ciddi sorunlar da var." 

Piyasada son dönemde durağanlık olduğunu, gelecek yıl ise hareketlilik beklediklerini ifade eden Dündar, Avrupa ve ABD'deki düşük konut kredi faizlerine işaret ederek, Türkiye'de de faizlerin düşmesi gerektiğini söyledi. 

 "Konut kredisinde borcunu ödeyemeyenler yüzde 1 bile değil"

Bahaş Holding Yönetim Kurulu Başkan Yardımcısı Abdüssamet Bahadır ise borcuna sadık olan Türk halkının en çok konut kredisi ödemelerinde hassas davrandığını ifade ederek, "Konut borcunu ödeyemeyenlerin oranı yüzde 1 bile değildir. Konut alacak olanların kredi başvurularının olumsuz olması, konut yapan üreticiyi de olumsuz etkiliyor." şeklinde konuştu.

İnşaatın finansmanını temin etmek için satışın da olması gerektiğini ve konut sahibi olmak isteyenler için kendi bünyelerinde vadelendirme yaptıklarını belirten Bahadır, "Kredilerde yaşanan bu sıkıntının sektöre olumsuz yansımaması için tedbir alınması gerekir." dedi.

Uğur Aslanhan/Handan Güneş/AA