Körfez arşivleri
Uluslararası Enerji Ajansı (IEA), Körfez'deki üreticilerin üretim ve ihracatını artırmasıyla küresel petrol arzının eylülde önceki aya göre günlük 2 milyon 500 bin varil artarak 102 milyon 320 bin varile yükseldiğini bildirdi. IEA, küresel petrol talebinin 2026'nın dördüncü çeyreğinde geçen yılın aynı dönemine göre günlük 2 milyon 500 bin varil, yıl genelinde ise ortalama 2 milyon 600 bin varil azalacağını öngörüyor.
OPEC+, kasım ayında uygulanacak petrol üretim hedeflerinde herhangi bir değişikliğe gitmeme kararı aldı. Körfez bölgesindeki üretim ve ihracatın savaş nedeniyle normal seviyelerin altında seyretmesi küresel petrol arzındaki sıkışıklığı artırırken, Brent petrolün varil fiyatı 100 dolar seviyesinin üzerinde kalmayı sürdürüyor.
Yapay zekânın ihtiyaç duyduğu hesaplama gücü için dev veri merkezleri yarışırken, Körfez ülkelerinde yeni bir trend ortaya çıkıyor. Bölgenin ultra zenginleri, İran saldırılarının ardından zarar gören veri merkezlerinin yerine yapay zekâ sistemlerini çalıştırmak için kendi evlerine özel veri merkezi altyapıları kuruyor.
ABD’nin, Orta Doğu ülkelerinin ABD/İsrail-İran savaşında zarar gören enerji altyapılarını yeniden inşa etmelerine yardımcı olacak yeni bir fona 5 milyar dolar yatırım yapmayı önerdiği iddia edildi. ABD’nin 8 Orta Doğulu ülkeden kendi teklifine eşdeğer bir katkı isteyeceği ve 10 milyar dolarlık yatırım fonu oluşturmayı hedeflediği öne sürüldü.
Körfez turizmi savaşın gölgesinde ağır darbe aldı. İran savaşı nedeniyle hava trafiğinin aksaması ve turist güveninin zedelenmesi, bölgede uluslararası ziyaretçi sayısının bu yıl yüzde 38 gerilemesine yol açabilir. En büyük darbeyi ise uzun mesafeli turizme bağımlı Birleşik Arap Emirlikleri (BAE) alacak. Dubai’de otel dolulukları yılın ilk 7 ayında yüzde 29 düştü.
ABD ve İsrail’in İran saldırıları nedeniyle tüm Körfez ülkelerine sıçrayan kriz, dünyaca ünlü yıldızların konserlerinin birer birer iptal olmasına neden oldu. Shakira ve Nick Jonas’ın sahne alacağı Abu Dabi’deki Offlimits festivalinin yanı sıra The Corrs ve Christina Aguilera konserleri iptal edildi. Körfez’den vazgeçmeyen organizasyon ise F1 oldu. Formula 1 Başkanı ve CEO’su Stefano Domenicali, Katar ve Abu Dabi yarışlarının mevcut takvimde yer almaya devam ettiğini açıkladı. Katar Grand Prix’si 27-29 Kasım, sezon finali ise 4-6 Aralık tarihlerinde Abu Dabi’deki Yas Marina Pisti’nde yapılacak.
Körfez borsalarında yabancı yatırımcıların ilgisi ağustos ayında zayıflarken, bölgenin altı büyük hisse senedi piyasasında toplam 415 milyon dolarlık yabancı sermaye çıkışı yaşandı. Gelişme, yatırımcıların Körfez ekonomilerine yönelik ilgisini tamamen kaybetmediğini ancak bölgedeki piyasalarda daha seçici bir strateji izlemeye başladığını gösteriyor.
ABD ile İran arasındaki savaş sürerken petrol gelirlerindeki baskı nedeniyle bazı dev projelerini küçülten veya erteleyen Suudi Arabistan'ın aksine Birleşik Arap Emirlikleri, milyarlarca dolarlık altyapı yatırımlarını hızlandırıyor. Dubai Metro Gold Line'dan Palm Jebel Ali'ye kadar uzanan projelerle Abu Dabi ve Dubai, yatırımcılara "istikrar" mesajı vermek istiyor. Bunu yaparken emlak piyasasındaki ve iş gücü piyasalarındaki rakamlar ise olumsuz gelmeye devam ediyor. Suudi Arabistan ise 'tasarruf' fikrini öne çıkartıyor.
Körfez'deki savaşın başlamasının ardından mart, nisan ve mayıs aylarında Türklerin yurt dışından gayrimenkul alımı için yaptığı ödemeler yıllık bazda yüzde 26 gerilerken, yurt dışı yerleşiklerin Türkiye'den gayrimenkul edinimi için ödediği tutar yüzde 28,3 artış gösterdi.