Jet yakıtı krizi nedeniyle birçok havayolu şirketi zarar ederken, ABD'li Delta Havayolları kurduğu petrol rafinerisiyle kâr ediyor
Amerikan Delta Havayolları, daha önce yaşanan krizlerden ders çıkardı ve bugünleri de hesaplayarak yıllar önce kendi petrol rafinerisini kurdu. Küresel akaryakıt darlığı bazı havayollarını uçaklarını hangara çekmeye zorlarken, Delta Havayolları yakıt ihtiyacının yüzde 80’ini kendi rafinerisinden sağlıyor. Hatta diğer havayolları akaryakıttan zarar ederken, onlar sadece 2026’ın ilk çeyreğinde 300 milyon doları cebine koydu. Bizde TÜPRAŞ ve SOCAR gibi devler ise Türk semalarındaki uçuşların garantisi oldu.
Feramuz ERDİN
Havayolları; 2026 bütçelerini yaparken, jet yakıtı maliyetlerinin 2,24 dolar, 2027'de ise daha da düşerek 2,14 dolar olacağını varsayıyordu.
Dünya petrol arzının yaklaşık yüzde 25'inin geçtiği Hürmüz Boğazı'nın ABD ve İsrail'in İran'a düzenlediği saldırıların ardından kapatılması sonucu petrol fiyatları fırladı ve küresel havayolu şirketleri iki kattan fazla artarak 4,51 doları bulan jet yakıtı fiyatlarıyla şok yaşadı.
SPIRIT’IN VEDASI
İran savaşıyla birlikte iki katına çıkan yakıt maliyetlerine dayanamayan ABD’li düşük maliyetli havayolu şirketi Spirit Airlines, Beyaz Saray’dan beklediği 500 milyon dolarlık kurtarma paketini alamayınca geçen hafta sonu itibarıyla tüm faaliyetlerini durdurma kararı almıştı. 34 yıllık havayolu şirketi Spirit Airlines toplam 214 uçağa sahipti ve yaklaşık olarak 17 bin kişiye istihdam sağlıyordu.
HAVAYOLLARI TEK TEK AÇIKLAMA YAPIYOR
Lufthansa ve Air India gibi milli havayolları daha önceden sefer sayılarını azaltma ve ilave yakıt ücreti uygulama gibi yollara başvurulacağını açıklamıştı.
İngiltere’de faaliyet gösteren bazı havayolları ise seferlerini birleştirmeyi gündeme almıştı. Bugün de Brüksel Havayolları bir açıklama yaparak 4 ile 6 haftalık yakıt stoklarının kaldığını, ondan sonrası içinse hizmetlerine dair bir garanti veremeyeceklerini beyan etti.
Türkiye’de faaliyet gösteren THY, AJet, Pegasus ve Sun Express gibi havayolları henüz böyle bir endişe paylaşmadılar.
Ulaştırma ve Altyapı Bakanı Abdulkadir Uraloğlu, "Türkiye jet yakıtı ithalatçısı bir ülke değil, tersine ihracatçı bir ülke. Şu anda Türkiye'de net olarak bir jet yakıtı problemi yoktur" demişti. Ancak yine de yüksek maliyetler ve yakıt sıkıntısının başta turizme hizmet veren charter seferler olmak üzere tüm yerel havacılık sektörünü etkilemesi beklenmektedir.
DELTA AIRLINES’IN ENERJİ GÜVENLİĞİ ATAĞI
Amerikan Delta Havayolları, havayollarının temeli olan ve krizlerden en çok etkilenen ürünlerden biri olarak öne çıkan jet yakıtının sürekliliğini sağlamak ve bunun yanında yakıt maliyetlerini düşürmek amacıyla aldığı bir kararla, Pensilvanya’da faaliyet gösteren, günde 185 bin varil petrol işleme kapasitesine sahip bir rafineriyi 2012 yılında bünyesine katmıştı. Bu vizyonu sayesinde artan petrol fiyatlarına rağmen New York JFK ve La Guardia operasyonlarında hiçbir sorun yaşamayan Delta Havayollarının, sadece bu yılın ilk çeyreğinde akaryakıt faaliyetlerinden 300 milyon dolar kâr ettiği açıklandı.
patronlardunyasi.com
