Sanat volkanının patladığı yer; Edinburgh Fringe
İskoçya'nın başkentinde gerçekleştirilen Edinburgh Fringe festivali, dünyanın en büyük sahne sanatları festivali, şehri komedi, tiyatro, dans, müzik ve kabare sahnesine dönüşüyor. Gösteriler, birinci sınıf tiyatrolardan avlulara, barlardan sokak köşelerine kadar yüzlerce mekânda sahneleniyor. Fringe öyle bir yer ki bugün pek çok ünlü isim oradaki performanslarıyla ünü yakaladı. Fırsat bulanlar, ağustosta Edinburgh'a giderse bir şehrin nasıl eşsiz bir 'sanat volkanı'na dönüştüğünü yerinde görebilir. Burak Artuner, Patronlar Dünyası Dergisi’ne yazdı.
İskoçya'nın başkentinde gerçekleştirilen Edinburgh Fringe festivali, her yıl ağustos ayında milyonlarla kişiyi buluşturuyor. Şehir, dünyanın en büyük sahne sanatları festivali, şehri komedi, tiyatro, dans, müzik ve kabare sahnesine dönüşüyor.
Bu büyük organizasyonun hikâyesi, İkinci Dünya Savaşı'nın ardından başlıyor. 1947 yılında Avrupa, savaşın yaralarını sarmaya çalışırken akıllara sıra dışı bir fikir geliyor. Silahların sustuğu kıtada insanları yeniden sanatla buluşturmak... Müziğin, tiyatronun ve edebiyatın insanları yeniden aynı masada oturtabileceğine inanılıyor.
Böylece Edinburgh International Festival doğuyor. Aynı yıl davet edilmeyen sekiz tiyatro topluluğu da "Biz de oynayacağız" diyerek kendi gösterilerini düzenliyor. Kimse o gün bunun dünya sanat tarihinin en büyük kültürel hareketlerinden biri olacağını tahmin etmiyor elbette.
KENARDA BAŞLAYAN HAREKET!
Bugün adına Fringe denilen bu "kenarda başlayan" hareket, artık dünyanın en büyük sahne sanatları festivaline dönüşüyor. Bazen sanat tarihinin yönünü en büyük salonlar değil, kapısı açık küçük tiyatrolar değiştiriyor.
Sonrasında her yıl dünyanın dört bir yanından daha fazla sanatçı 'Fringe'e katılmak için Edinburgh'a geliyor. Bugün Fringe, keşfedilmemiş sanatçıları sergileme politikasıyla etkinliğini yıldan yıla artırıyor. Ayrıca milyonlarca sanat sever insan, her yıl Fringe'in tadını çıkarmak için Edinburgh'a akın ediyor.
BU YIL NELER VAR?
Günümüzde en çok stand-up komedisiyle tanınan festival, bu yıl 7-31 Ağustos tarihleri arasında gerçekleşecek. Festivalin en güzel yanlarından biri, biletli tiyatro etkinliklerinden sokak performanslarına ve barlardaki geçici etkinliklere kadar şehrin dört bir yanında gerçekleşmesidir. Aslında, ağustos ayında Edinburgh'u ziyaret edip de Fringe'in programlarından herhangi birine denk gelmemeniz neredeyse imkânsız bir şey.
Edinburgh Fringe web sitesi veya uygulaması üzerinden çevrimiçi olarak satın alınabilen biletlerin fiyatları genellikle 20 sterlin (Yaklaşık 1262 TL) veya daha az oluyor. Bu yıl 71 ülkeden sanatçılar, 258 mekânda toplam 53 bin 884 performansla 3 bin 649 gösteride bir araya gelecek ve bu yılki programın öne çıkan temaları yapay zekâ, tarikatlar, erkek egemenliği ve dünyanın durumu, direnç ve umut olacak.
TÜRKİYE'DEN BİR TİYATRO GRUBU SAHNE ALACAK
Türkiye’den bağımsız bir tiyatro oyunu, dünyanın en büyük sahne sanatları festivallerinden biri olan Edinburgh Fringe’ de sahne almaya hazırlanıyor. Stüdyo Kolektif’in yapımı olan Selin Bakan’ın yazıp oynadığı, süpervizörlüğünü Taner Rumeli’nin üstlendiği tek kişilik çağdaş oyun “3. 2. 1. Hold Me On Stage”, 17– 22 Ağustos tarihleri arasında Edinburgh Fringe Festival 2026 kapsamında dünya prömiyeriyle izleyiciyle buluşacak.
Festivali, festivalde sahne alıp dünya yıldızı olanları ve birbirinden renkli etkinlikleri Burak Artuner’in kaleminden Patronlar Dünyası Dergisi’nde okuyun.
patronlardunyasi.com
