Kariyer hizmetleri kurumu Challenger, Gray & Christmas tarafından yayımlanan son rapora göre; piyasa ve ekonomik koşullar, şirket kapanmaları veya klasik yeniden yapılanma süreçleri artık lider gerekçe değil.
Yapay zeka, resmi olarak işten çıkarmaların arkasındaki ana neden konumuna yükseldi.
SADECE MAYIS AYINDA 38 BİN KAYIP
Yayımlanan verilere göre, yalnızca mayıs ayında ABD genelinde işverenler 97 bin 6 kişiyi işten çıkarırken, teknoloji sektörü 38 bin 242 iş kaybıyla bu karamsar tablonun başını çekti.
Bu rakam, sektörün Ağustos 2024'ten bu yana tek bir ayda gördüğü en yüksek tasfiye seviyesi olarak kayıtlara geçti. Yıl başından bu yana doğrudan yapay zeka gerekçe gösterilerek işten çıkarılan kişi sayısı ise 87 bin 714'e ulaştı.
Bu sayı, 2025 yılının tamamında gerçekleşen yaklaşık 55 bin kişilik yapay zeka kaynaklı iş kaybını henüz yılın ilk yarısında geride bırakmış oldu. Paradoksal bir şekilde teknoloji sektörü, yapay zekayı işten çıkarmalara gerekçe gösteren başlıca alan olmasının yanı sıra, en fazla yeni işe alım planı açıklayan sektör konumunu da koruyor. Sektörün mayıs ayında 11 bin 250 yeni pozisyon duyurması, nitelikli iş gücünde bir "yetenek ikamesi" yapıldığını gözler önüne seriyor.
ŞİRKETLERDEN RADİKAL ADIMLAR
Yapay zeka devriminin operasyonel süreçlere dahil edilmesi, irili ufaklı pek çok teknoloji devinin radikal adımlar atmasına neden oldu.
Son dönemde öne çıkan kurumsal hamleler şu şekilde sıralandı:
-Cloudflare: CEO Matthew Prince, şirketin küresel iş gücünün yüzde 20'sini (yaklaşık 1.000 kişi) işten çıkarma kararı aldıklarını duyurdu.
-Prince; operasyonel verimliliğin artmasıyla birlikte orta kademe yöneticilere, operasyon uzmanlarına, denetim, finans, hukuk ve uyum birimlerine artık eski ölçekte ihtiyaç kalmadığını açıkça ifade etti.
-Meta: İş gücünü yüzde 10 oranında azaltma planı kapsamında adımlarını sürdüren şirket, son olarak 700 kişiyi daha işten çıkarırken, 7.000 çalışanın ise tamamen yapay zeka girişimlerine odaklanmak üzere yeniden görevlendirildiğini açıkladı.
-Cisco Systems: Ağ teknolojileri devi Cisco, organizasyon genelinde 4.000 kişiyi işten çıkaracağını duyurdu. Şirket yönetimi, bu küçülme hamlesinin arkasındaki temel faktörün kurum içi "yapay zeka benimsenmesi" olduğunu resmi olarak kabul etti.
-Coinbase: CEO Brian Armstrong, 700 kişilik işten çıkarma kararını yapay zeka entegrasyonuyla gerekçelendirdi. Armstrong, yapay zeka ajanları (AI agents) sayesinde geçmişte çok sayıda personelin yaptığı işlerin artık tek bir birey tarafından yürütülebileceğini vurguladı.
-Snap Inc.: Snapchat’in ana şirketi Snap, yapay zekadaki hızlı ilerlemeler sayesinde operasyonların daha küçük ekiplerle dönebileceğini belirterek 1.000 çalışanıyla yollarını ayırdı.
-Oracle: Yazılım ve bulut devi Oracle, bütçesini ve kaynaklarını yapay zeka altyapısına kaydırmak amacıyla 20 bin ila 30 bin arasında çalışanını kapsayan devasa bir işten çıkarma dalgası başlattı.
-Nvidia CEO'sundan Sert Tepki: "Bu Durum Tembelliktir"Tüm teknoloji liderleri yapay zekayı bir işten çıkarma gerekçesi olarak görmüyor. Bu akıma en sert tepkiyi gösteren isimlerin başında Nvidia CEO'su Jensen Huang geliyor. İşten çıkarmaların faturasını yapay zekaya kesen tepe yöneticileri eleştiren Huang, bu durumu "tembellik" olarak nitelendirdi. Huang, yapay zekanın insan gücünü tamamen ikame edecek düzeyde kullanıldığı iddialarının mevcut iş dünyası gerçekliğiyle bağdaşmadığını savunuyor.
EN BÜYÜK RİSK BEYAZ YAKALILAR
Uzmanlar ve sektör liderleri, özellikle orta kademe yöneticilerin ve beyaz yakalı çalışanların yapay zeka çağında en savunmasız kitleyi oluşturduğuna dikkat çekiyor.
Yapay zeka girişimi Anthropic'in kurucu ortağı ve CEO'su Dario Amodei, yapay zekanın giriş seviyesindeki beyaz yakalı istihdamının yarısını ortadan kaldırabileceği uyarısında bulundu. Jack Dorsey ve eski Sequoia yönetici ortağı Roelof Botha da benzer şekilde, şu an toplam iş gücünün yüzde 12'sini oluşturan orta kademe yöneticilerin yaptığı işlerin büyük bir kısmının yapay zeka tarafından devralınabileceğini belirtiyor.
Kâr amacı gütmeyen Just Capital tarafından yapılan kamuoyu araştırmasına göre ise toplumun üçte biri yapay zeka nedeniyle işini kaybetmekten ciddi endişe duyuyor. Liderlerin yarısından fazlası ise gelecekte başlangıç seviyesi pozisyonların azalacağını, kalan rollerin ise çok daha yüksek teknik beceriler gerektireceğini öngörüyor.
patronlardunyasi.com