Feramuz ERDİN
Volkswagen, Avrupa batarya stratejisinde Çinli ortağı Gotion High-Tech ile işbirliğini yeni bir aşamaya taşıdı.
Volkswagen Grubu, batarya şirketi PowerCo ve Gotion arasında 28 Eylül’de açıklanan anlaşmaya göre üç ayrı ortak girişim kurulacak.
İspanya’nın Valencia kentindeki PowerCo gigafactory’sinde Volkswagen’in PowerCo şirketi yüzde 51 ile çoğunluk hissedarı olacak. Çinli Gotion yüzde 49 hisse karşılığında yaklaşık 1,1 milyar euro yatırım yapacak.
Slovakya’nın Šurany kentindeki Gotion batarya fabrikasında ise roller tersine dönecek. Gotion yüzde 51, PowerCo yüzde 49 pay sahibi olacak.
Üçüncü ortaklık Fas’ın Kenitra kentinde kurulacak. Burada LFP bataryalarda kullanılacak katot aktif malzemesi üretilecek. Gotion yine yüzde 51 ile çoğunluk hissedarı olacak.
PowerCo, Slovakya ve Fas’taki yüzde 49’ar payı için 2030’a kadar toplam yaklaşık 470 milyon euro koyacak.
AVRUPA’NIN LFP AÇIĞINA ÇİNLİ ORTAK
Anlaşmanın asıl stratejik boyutu ise rakamlarda saklı.
Volkswagen’in verdiği tahmine göre LFP bataryaların Avrupa pazarındaki payı bugün yaklaşık yüzde 10 seviyesinde. Bu oranın 2030’da yüzde 40-60 aralığına çıkması bekleniyor.
Daha önemlisi Volkswagen, Avrupa’da bugün kayda değer ölçekte LFP batarya üretim kapasitesi bulunmadığını açıkça söylüyor.
Volkswagen şimdi bu açığı kapatırken Çinli Gotion’ın sermayesini, üretim tecrübesini ve teknolojisini Avrupa üretim zincirinin doğrudan içine alıyor. Valencia tesisinin Avrupa’nın LFP üretim merkezlerinden biri haline getirilmesi hedefleniyor.
Reuters da anlaşmayı, Çinli şirketlerin Avrupa’da beklenen korumacı önlemler öncesinde kıtadaki üretim varlıklarını artırdığı dönemin önemli hamlelerinden biri olarak değerlendiriyor.
BİR TARAFTA ÇİN, DİĞER TARAFTA TÜRKİYE
İşte anlaşmanın Türkiye açısından dikkat çekici tarafı burada başlıyor.
Avrupa Birliği, Sanayi Hızlandırma Yasası kapsamında Avrupa’daki üretimi destekleyecek “Made in EU” yaklaşımını tartışıyor.
Türkiye ise Gümrük Birliği’nin ve Avrupa otomotiv tedarik zincirinin parçası olan Türk üreticilerinin sistem dışında bırakılmamasını istiyor.
Ticaret Bakanlığı bu nedenle Brüksel’deki görüşmelerde “Made in EU” yerine daha kapsayıcı “Made with Europe” yaklaşımını resmen gündeme getirdi.
Tartışma Volkswagen açısından teorik de değil.
Volkswagen Ticari Araçlar Yönetim Kurulu Başkanı Stefan Mecha, Hannover’de yaptığı açıklamada AB’deki düzenlemenin Türkiye’de üretilen Transporter’ı etkileyebileceğini söylemişti. Transporter, Ford Otosan’ın Kocaeli fabrikasında Volkswagen için üretiliyor ve Mecha’nın verdiği bilgiye göre model Volkswagen Ticari Araçlar’ın iş hacminin yaklaşık yüzde 30’unu oluşturuyor.
ŞİMDİ MASADA YENİ BİR SORU VAR
Gotion anlaşması bu tartışmaya yeni bir boyut ekliyor.
Bir Çin şirketi İspanya’daki Volkswagen batarya fabrikasının yüzde 49 ortağı olabiliyor ve Volkswagen bunu açık biçimde “Avrupa’nın batarya endüstrisini güçlendiren” bir yatırım olarak tanımlıyor.
Dolayısıyla Türkiye açısından mesele yalnızca otomobilin nerede üretildiğinden ibaret değil.
Çin sermayesi ve teknolojisinin AB sınırları içindeki üretimi Avrupa sanayi zincirinin parçası kabul edilirken, 30 yıllık Gümrük Birliği’nin içindeki Türkiye’de üretilen bir Ford Otosan–Volkswagen aracının aynı sistemde nasıl değerlendirileceği Brüksel’in önündeki kritik sorulardan biri haline geliyor.
Üstelik Volkswagen’in yeni batarya hamlesi yalnızca İspanya’yı kapsamıyor. Şirket Çinli ortağıyla Slovakya’yı üretim, AB üyesi bile olmayan Fas’ı ise katot malzemesi zincirine dahil ediyor.
Bu tablo Türkiye’nin “Made with Europe” tezine otomotiv sanayisi açısından yeni ve somut bir tartışma zemini sağlıyor.
VW GOTION’DAKİ PAYININ BİR BÖLÜMÜNÜ SATIYOR
Anlaşmanın bir başka dikkat çekici ayrıntısı da Volkswagen’in Gotion’daki doğrudan yatırımında.
Volkswagen, Gotion’daki mevcut iştirak payının yüzde 5,3’lük bölümünü satmak üzere bağlayıcı anlaşma imzaladı.
Ancak Volkswagen daha önce elindeki hisselerin bir bölümüne ilişkin oy haklarını kullanmamayı kabul ettiği için satışın şirketin fiilen kullandığı oy haklarını azaltması beklenmiyor. Volkswagen’in Gotion yönetim kurulundaki temsil hakkı da korunacak.
Şirket, satış tamamlandıktan sonra Gotion’da stratejik yatırımcı olarak kalacağını açıkladı.
Üç ortak girişim de henüz tamamlanmış işlem değil. Anlaşmalar düzenleyici kurumların ve gerekli şirket organlarının onaylarına tabi.
Ve Türkiye açısından önemli hukuki sınır da burada:
Volkswagen’in bu anlaşma nedeniyle Türkiye’deki Transporter üretimini azaltacağına, Yeniköy siparişlerini değiştireceğine veya üretimi Türkiye’den Avrupa’ya kaydıracağına ilişkin açıklanmış herhangi bir karar bulunmuyor.
Ancak Volkswagen’in Çinli ortağını Avrupa batarya üretiminin içine aldığı günlerde “Made in EU” düzenlemesinin Türkiye’deki üretimi nasıl değerlendireceği sorusu artık çok daha dikkat çekici.
patronlardunyasi.com