Nil Göksu Urgancıoğlu
OKİNAWA ADASININ YAŞAM PINARI: DÜŞÜNCE YAPISI VE SAĞLIKLI BESLENME
Japonya’nın güneybatısında yer alan Okinawa adası dünyanın en uzun ömürlü insanlarına ev sahipliği yapıyor. Dünyada, insanların beklenenden çok daha uzun yaşadıkları bölgeler “mavi bölge” olarak biliniyor ve Okinawa adası da bunlardan biri.
100 yaşına gelebilme oranı çoğu sanayileşmiş ülkede 100.000 kişide yaklaşık 10-20 iken, Okinawa’da bu oran 100.000 kişide 40-50 olarak görülüyor. Ada halkının tansiyon ve kolesterol değerlerinin oldukça düşük, kanlarındaki antioksidan ve Omega 3 miktarlarının ise kayda değer bir biçimde fazla olması dikkat çekiyor. Okinawa’lılarda uzun bir ömrün yanında kalp hastalığı, kanser ve diyabet gibi hastalıklara daha az rastlanıyor. Bu 100 yaş civarı insanlar, günlük hayatta oldukça aktifler, tüm ihtiyaçlarını kendileri karşılayabiliyorlar, yürüyüş yapıp arkadaş çevreleri ile oldukça aktif bir sosyal hayatın içinde yaşıyorlar. Ada halkı bu özelliği ile yıllardır araştırmacıların ilgisini çekiyor, buradaki insanların uzun ve sağlıklı yaşam sürmelerinin sırlarını hem onların genlerinde hem de yaşam tarzında arıyorlar… Bilim adamları Okinawa’daki insanların uzun ömür sırrının; “sağlıklı beslenme alışkanlıkları” ve “düşünce yapıları”ndan kaynaklandığı görüşünde birleşiyorlar.
AZ KARBONHİDRAT ÇOK SEBZE
Okinawa’daki uzun ömür avantajının, özellikle antioksidanlar ve flavonoidler açısından zengin, kalorisi ve yağ oranı düşük, karbonhidrat oranı ve besin değeri yüksek geleneksel beslenme tarzı ile ilişkili olduğu düşünülüyor. Okinawa diyeti, sebze ve meyve ağırlıklı olmak üzere az miktarda erişte, pirinç, et ve balık içeriyor. Özellikle tatlı patates oldukça fazla tüketiliyor. Buğulanmış tatlı patatesin yanında, haşlanmış veya buharda pişirilmiş yeşil yapraklı, sarı kök sebzeler ve tofu, miso çorbası gibi soya bazlı ürünler de öğünlerde yer alıyor. Yalnızca özel törenlerde az miktarda et tüketen Okinawa’lılar yemeklerine lezzet katmak için tuz yerine zerdeçal ve pelin otunu tercih ediyorlar.
ACELE ETMİYORLAR, STRESE GEÇİT VERMİYORLAR
Okinawa’da yaşayan insanların daha az stres yaşamaları, uzun ve sağlıklı bir ömür için oldukça önemli… Bu insanlar, yaşam felsefelerini “işler bir şekilde hallolur” anlamına gelen “nankuru-nai-sa” ifadesi ile özetliyorlar. Kısacası acele etmeden, işlerin doğal ritminde gerçekleşmesini esas alıyorlar. Onlar rahat kişilikleri ile olaylar karşısında affedici ve ılımlı tavırlar sergiliyorlar, bu sayede öfke ve kinden uzak, mutlu bir hayat yaşıyorlar.
YAŞAM AMACI: İKİGAİ
Son derece aktif olan bu insanların dilinde “emeklilik” kelimesi olmadığını da belirtelim. “İkigai”, yaşamda amaç duygusu anlamına geliyor ve bu kelime Okinawa’lılar için çok şey ifade ediyor. Her bir Okinawa’lının “ikigai”si var ve bu da onlara her yeni güne başlamak için güçlü bir neden yaratıyor.
ELLE TARIM YAPIYORLAR
Japonya dışında dünyada sadece üç Mavi Bölge daha var: Kosta Rika, İtalya'nın Sardunya ve Yunanistan'ın İkarya adası. Coğrafi olarak birbirinden çok farklı ülkelerdeki bu yerlerin birkaç ortak özelliği var. Örneğin, dünyanın en uzun yaşayan erkeklerinin bulunduğu Sardinya'nın Seulo köyünde insanlar hala Bronz Çağı'ndaki gibi yaşıyor, elle tarım yapıyorlar. Buralarda yaşlılar yaşlarından hiç utanmıyor, aksine büyük saygı görüyor.
Sardunya’da 100 yaşına gelen insanlar hala bisiklete biniyor, odun kesiyor, dik merdivenlere tırmanıyor. Arazi çok dağlık olduğu için, büyük ölçüde hayvancılıkla uğraşıyorlar ve günboyu aktif kalıyorlar. Çoğunlukla sebze meyve ile besleniyorlar. Organik doğal otla beslenen koyunların sütünden yapılan ve Omega-3 yağ asitleri bakımından zengin olan bir peynir tüketiyorlar. D vitamini açısından zengin, mayalı tam buğday ekmeği yiyorlar. Badem ve fındık gibi tohumları sık tüketiyorlar. Sardunya toplumu, asla yaşlılarını günlük hayattan soyutlamıyor. Yaşlanan bireyler, kalabalık ailesiyle birlikte kalıyor ve çalışmaya devam ediyor.
AZ PARAYLA MUTLU YAŞAM
Türkiye Ege kıyılarının 30 mil açığında bir Yunan adası olan İkarya nüfusunun üçte biri 90 yaşın üzerinde. Mavi Bölge araştırmacıları, İkarya’daki yerlilerde bunama, kanser ve kalp ve damar hastalıklarının çok nadir olduğunu keşfetti. Yerel halk, antioksidanlarla dolu besleyici Akdeniz diyetini takip eder. İkaryalılar geçimlerini genellikle çiftçilikle sağlarlar ve bütün gün hareket halindeler. Burada stres yoktur, dükkanlar gündüz 11’de açılır, insanlar akşam 8’de uyuyor. Az parayla, ama mutlu bir şekilde yaşıyorlar. Yaşlı nüfus, çocukları ve torunlarıyla birlikte yaşıyorlar. Patates, keçi sütü, bal, baklagiller (özellikle nohut, börülce ve mercimek), yabani yeşillikler, biraz meyve ve balık tüketirler. Limon, adaçayı gibi otlardan yaptıkları çayları içiyorlar.
patronlardunyasi.com