Gündem

Feramuz ERDİN

Türkiye, Suudi Arabistan ve Pakistan arasında kurulan Mekke Savunma İttifakı’nda askeri iş birliği sahaya yansımaya başladı.

Reuters’ın iki Türk yetkili ve konuyla ilgili bilgi sahibi bir ABD’li yetkiliye dayandırdığı haberine göre Türkiye, Yemen’deki İran destekli Husilerin saldırılarına karşı Suudi Arabistan’a ağırlıklı olarak savunma ve teknik destek sağlıyor.

Ancak Türkiye’nin ittifak kapsamında Suudi Arabistan’a henüz asker konuşlandırmadığı belirtiliyor.

SAVUNMA SİSTEMİ, İSTİHBARAT VE İHA OPERATÖRÜ

Reuters’a konuşan Türk yetkili, mevcut desteği askeri ekipman, istihbarat paylaşımı ve silah sistemleriyle sınırlı olarak tanımladı.

Destek başlıkları arasında hava savunma sistemleri de bulunuyor.

Reuters’ın ABD’li kaynağına göre Ankara ayrıca stratejik planlama ve lojistik desteği veriyor; İHA operatörleri ile istihbarat, gözetleme ve keşif kapasitesi sağlıyor.

Türkiye’nin desteğinin önemli bölümünün, Mekke Savunma İttifakı Anlaşması’nın Türkiye’deki onay süreci tamamlanana kadar ikili ilişkiler çerçevesinde yürütülmesi öngörülüyor.

Pakistan Dışişleri BakanI İshak Dar, Suudi Arabistan Dışişleri Bakanı Faysal bin Ferhan ve Dışişleri Bakanı Hakan Fidan

FİDAN: KURUMSALLAŞMADA SONA GELDİK

Dışişleri Bakanı Hakan Fidan da Suudi Arabistan’da yapılan olağanüstü Stratejik Siyasi ve Savunma Komitesi toplantısının ardından, ittifakın kurumsallaşması için yürütülen çalışmalarda sona gelindiğini açıkladı.

Toplantıya Türkiye adına Fidan’ın yanı sıra Milli Savunma Bakanı Yaşar Güler ve Genelkurmay Başkanı Orgeneral Selçuk Bayraktaroğlu katıldı.

Fidan, toplantıda Suudi Arabistan’ın savunma kapasitesinin güçlendirilmesi için Türkiye’nin sağlayabileceği desteğin de ele alındığını söyledi.

ANLAŞMA HENÜZ TBMM’DEN GEÇMEDİ

Ancak ittifakın Türkiye açısından önemli bir hukuki eşiği henüz aşılmış değil.

TBMM Başkanı Numan Kurtulmuş, Mekke Savunma İttifakı Anlaşması’nın Meclis sürecine ilişkin yaptığı açıklamada, anlaşmanın henüz TBMM’ye sunulmadığını belirtmiş ve uluslararası anlaşmaların yürürlüğe girmesi için Türkiye’nin kendi yasal sürecinin tamamlanması gerektiğini vurgulamıştı.

AK Parti Sözcüsü Ömer Çelik de 7 Ekim’de anlaşmanın birkaç gün içinde TBMM’nin onayına sunulmasının beklendiğini açıkladı.

Anayasa’nın 90. maddesine göre Türkiye Cumhuriyeti adına yabancı devletlerle yapılan milletlerarası anlaşmaların onaylanması, kural olarak TBMM’nin onaylamayı bir kanunla uygun bulmasına bağlı.

Dolayısıyla Mekke Savunma İttifakı’nın Türkiye açısından iç hukuk süreci henüz tamamlanmış değil.

TÜRK ASKERİ İÇİN AYRI EŞİK

Teknik ve savunma desteği ile Türk Silahlı Kuvvetleri’nin yabancı bir ülkeye gönderilmesi ise hukuken aynı başlık altında değerlendirilmiyor.

Anayasa’nın 92. maddesi, milletlerarası anlaşmaların veya milletlerarası nezaket kurallarının gerektirdiği haller dışında, Türk Silahlı Kuvvetleri’nin yabancı ülkelere gönderilmesine izin verme yetkisini TBMM’ye veriyor.

Bu nedenle Türkiye’nin bugün Suudi Arabistan’a sağladığı savunma sistemleri, istihbarat, lojistik ve teknik kapasite ile ileride gündeme gelebilecek Türk askeri konuşlandırmasını birbirinden ayırmak gerekiyor.

Reuters’a konuşan yetkililerin de özellikle “şu ana kadar başka bir konuşlandırma yapılmadığını” belirtmesi bu ayrımı ortaya koyuyor.

DESTEK TBMM SONRASI ARTABİLİR

Reuters’a bilgi veren yetkililere göre Türkiye’nin Suudi Arabistan’a sağladığı desteğin miktarı ve niteliği, Mekke Savunma İttifakı Anlaşması’nın TBMM’deki onay sürecinin ardından genişleyebilir.

Ankara böylece bir yandan Suudi Arabistan’ın savunmasına teknik ve askeri kapasite sağlarken diğer yandan ittifakın Türkiye açısından tam olarak yürürlüğe girmesi için TBMM sürecini bekliyor.

patronlardunyasi.com