Ekonomi

Toygun ATİLLA

Size bugün bir yatırım hikâyesi anlatacağım ama bu hikâyenin içinde sadece para yok; 1,72 milyar dolarlık bir ihale var, 81 il var, 249 istasyon var, 100 mobil muayene istasyonu var, yapay zekâ var, elektrikli araçlar var.

TURKA'DA İMZA TÖRENİ VE HEYECAN

Bugün TURKA’nın iş ortaklarıyla düzenlediği imza töreni vardı. Daha önceki yazılarımda da bahsetmiştim. Met-Gün Grubu’nun patronu Metin Güneş’i uzun yıllardır tanıyorum. Hayatında milyar dolarlık projeler yönetti. Dev altyapı yatırımlarına imza attı.

Metin Güneş’te dikkatimi çeken şey ise rakamlar değil, heyecanıydı. Yeni bir çocuğu olmuş babaların yüzünde gördüğünüz türden bir heyecan… İnanın, abartmıyorum. Ülkesine daha iyi hizmet yapabilmek isteyen bir iş insanının heyecanı.

SADECE BİR İHALE DEĞİL, BİR VİZYON

2027 yılında başlayacak bu sistem sadece yeni bir ihale değil. Türkiye’de milyonlarca insanın her yıl temas ettiği araç muayene sisteminin baştan aşağı yeniden tasarlanması anlamına geliyor.

TRAFİKTE GÜVENLİK, TOPLUMSAL REFAHA KATKI

Dün törende konuşanlardan biri de TURKA İcra Kurulu Üyesi Serhan Salman’dı.

Kullandığı dil de dikkat çekiciydi. Serhan Salman, araç muayenesini sadece teknik bir kontrol hizmeti olarak değil, insan hayatını koruyan, trafik güvenliğini artıran ve toplumsal refaha katkı sağlayan bir sistem olarak tanımlıyordu. Belki de bu yüzden toplantıda en çok üzerinde durulan konu istasyon sayıları değil, geleceğin teknolojileriydi. Yapay zekâ destekli denetimler, görüntü işleme sistemleri, mobil istasyonlar, elektrikli araçlara özel kontrol altyapıları ve kadın istihdamını artırmaya yönelik projeler… Anlaşılan o ki TURKA, sadece mevcut sistemi devralmayı değil, Türkiye’nin değişen otomotiv dünyasına uyum sağlayacak yeni bir araç muayene kültürü oluşturmayı hedefliyor.

DEV PROJE

Bugün Türkiye’de yılda yaklaşık 16 milyon araç muayenesi yapılıyor. Araç parkı ise 34 milyonun üzerine çıkmış durumda. TURKA, 2027-2047 döneminde bu dev sistemi devralmaya hazırlanıyor. Planlanan ağın büyüklüğü dikkat çekici.

81 ilde kurulacak 249 yeni nesil araç muayene istasyonu…

İlk aşamada hizmet verecek 100 mobil istasyon…

İlerleyen dönemde 250’ye kadar çıkabilecek mobil ağ…

Toplamda ise 850 hatta ulaşması hedeflenen bir kapasite…

Bu rakamlar aslında Türkiye’nin en büyük hizmet organizasyonlarından birinin yeniden kurulması anlamına geliyor. Üstelik şirket, Türkiye genelindeki iş ortaklığı ağının yüzde 90’ını şimdiden tamamlamış durumda.

Araç muayenesi denildiğinde aklımıza yıllardır aynı görüntü geliyor: Sıraya giren araçlar. Kontrol yapan teknisyenler. Ekranda beliren sonuçlar.

Oysa dünyanın birçok yerinde sistem değişiyor. Yapay zekâ, görüntü işleme ve veri analizi araç muayenesinin içine girmeye başladı. TURKA da bu dönüşümün peşinde.

Plaka tanıma sistemleri…

Otomatik ölçüm teknolojileri…

Görüntü işleme altyapıları…

Veri destekli karar mekanizmaları…

Amaç, insan hatasını azaltmak ve süreci hızlandırmak.

YAPAY ZEKÂ DESTEKLİ İSTASYONLAR

Hatta İstanbul’da kısa süre içinde yapay zekâ destekli örnek bir istasyon kurulması planlanıyor. Bu merkez aynı zamanda bir AR-GE laboratuvarı gibi çalışacak. Yeni nesil muayene teknolojileri burada test edilecek.

Türkiye’nin otomotiv geleceği açısından önemli bir başka başlık ise elektrikli araçlar. Bugün trafikteki elektrikli araç sayısı hızla artıyor. Buna rağmen mevcut muayene sistemleri büyük ölçüde içten yanmalı motorlu araçların ihtiyaçlarına göre şekillenmiş durumda.

TURKA’nın planları arasında yüksek voltaj güvenliği, batarya bütünlüğü ve yazılım denetimlerini kapsayan yeni bir muayene modeli de bulunuyor. Bu da aslında Türkiye’nin otomotiv dönüşümüne hazırlık anlamına geliyor.

KADIN İSTİHDAMI VE AKADEMİ

Bir başka ayrıntı daha dikkatimi çekti. Şirket, kadın istihdamını artırmayı hedefliyor. Hatta sadece kadın çalışanların görev yapacağı özel istasyonlar kurulması hedefleniyor.

Kadın araç sahiplerinin muayene süreçlerini kolaylaştıracak uygulamalar üzerinde çalışılıyor.

TURKA Akademi çatısı altında sektöre yeni ve sertifikalı personel yetiştirilmesi planlanıyor.

KREDİ VE BANKA KARTI KOMİSYONU ALINMAYACAK

Ve milyonlarca araç sahibini ilgilendiren küçük ama önemli bir ayrıntı… Yeni dönemde kredi kartı veya banka kartıyla yapılan ödemelerde bugüne kadar uygulanan komisyon farkı kaldırılacak.

Belki haberin en küçük detayı gibi görünüyor. Ama yılda milyonlarca işlem düşünüldüğünde vatandaşın en çok hissedeceği değişikliklerden biri bu olabilir.

15 Ağustos 2027’ye daha zaman var. Danıştay onay süreci devam ediyor. Ancak imza töreninden ayrılırken aklımda tek bir soru vardı: Türkiye araç muayenesinde sadece şirket mi değiştiriyor? Yoksa yapay zekânın, elektrikli araçların ve dijitalleşmenin şekillendireceği yeni bir dönemin kapısı mı açılıyor? Sanırım bu sorunun cevabını önümüzdeki iki yıl içinde hep birlikte göreceğiz.

patronlardunyasi.com