Burak ARTUNER 

Şam yönetimi, yıllarca Esad rejiminin askeri ve istihbarat yapılanmasının önemli merkezlerinden biri olan Mezzeh Askeri Havalimanı'nı sınırlı sivil kullanıma açmaya hazırlanıyor.
Üstelik hedef tarifeli yolcu uçuşlarından çok farklı. Plan, Mezzeh'i özel jetler ve executive havacılık için kullanılacak bir sivil havalimanına dönüştürmek. Suriye Sivil Havacılık Otoritesi'nin açıklamasına göre mevcut alanın temizlenmesi ve altyapı çalışmalarına da başlanmış durumda.

Mezzeh Havalimanı ile Türk müteahhitlik devlerinin geçen yıl 4 milyar dolarlık yatırımla işe koyuldukları Şam Uluslararası Havalimanı arasındaki mesafe 32,4 kilometre...

Yani iki havalimanı, araçla yaklaşık 20 dakika uzaklıkta. 

BİR HABER PEK ÇOK SORU İŞARETİ 

Suriye hükümetinin Mezzeh Havalimanı planı, birden dünya basınında bazı haberlere de yol açtı...

Haberlerde, Esad ailesinin iktidarı boyunca Suriye Hava Kuvvetleri İstihbaratı'nın önemli merkezlerinden biri olduğu ve rejimin infazlarının bazılarının burada gerçekleştiği, buranın sivil havacılık için bir havalimanı yapılmasının tepkilere neden olduğu işleniyordu. 

Dün Reuters'ta yer alan haberle ilgili, biraz araştırma yaptım.

Haberin Reuters'tan hemen sonra The Jerusalem Post tarafından girilmesi dikkatimi çekti.

Sonra da tüm dünyadan pek çok yayın kuruluşu tarafından işlenmeye başlandı haber. 

Reuters, haberinde yeni bazı belgeler ortaya koyuyor ve 2012'de askeri mahkemeler tarafından idama mahkûm edilen tutukluların infazları için Mezzeh'in kullanılması konusunda emirler verildiğini ileri sürüyordu. 

Haberde, Suriye'deki "Adalet ve Hesap Verebilirlik Merkezi"nin görüşlerine de yer veriliyor ve Mezzeh'deki gözaltı tesislerinde 1.150'den fazla kişi hayatını kaybetmiş olabileceğine dikkat çekiliyordu. Ayrıca bazı sivil toplum örgütlerinin görüşlerine de yer verilerek, bölgede başlatılacak bir inşaat ve moloz kaldırma çalışmalarının olası mezarlara ve gelecekte savaş suçlarının belgelenmesinde kullanılabilecek delillere zarar verebileceği uyarısında bulunuluyordu. 

Oysa zaten Esad ve avanesi gıyabında yargılanmış ve idam cezasına çarptırılmıştı bile. 

MEZARDAN MÜLKİYET SORUNUNA ATLADILAR 

Yine aynı haberde, birden mezarlardan mülkiyet konusuna da geçilerek, havalimanının kurulduğu 2,76 kilometrekarelik alanın, geçmişte yüzlerce özel kişiye ait toprakların kamulaştırılmasıyla oluşturulduğuna dikkat çekiliyordu. 

Yani birden mezarların dışında mülkiyeti üzerinde de tartışmalar olduğu ileri sürülüyordu. 

Haberin bu şekilde kendi içinde de savrulduğunu görünce, ister istemez altında muhtemel bir Türk yatırımının önünün kesilmesine yönelik bir 'algı operasyonu'nun kokusu geldi burnuma...

İsrail ile Türkiye'nin Suriye konusunda son dönemde karşı karşıya geldiğini de hesaba katınca, şüphelerim depreşmedi dersem yalan olur. 

HAVALİMANI YATIRIMCIYI, İŞ İNSANINI, YABANCI SERMAYEYİ ÇEKER 

Dolayısıyla bugün Mezzeh'te pistin sivil uçuşlara açılması ve bu havalimanının VIP konuklar için yeniden inşa edilmesi basit bir gelişme olarak görülmemeli. 
Şam'ın hava sahası ve havacılık altyapısını yeniden kontrol altına alması, Suriye'nin normalleşmesinin de sembollerinden biri.
Ve normalleşme başladıkça bölgeye yatırımcı, iş insanı, özel jet ve yabancı sermaye gelecek.
İşte bazı çevrelerin asıl baktığı yer de burası olabilir.

ŞAM ULUSLARARASI HAVALİMANI'NA TÜRK DAMGASI 

Burada Türkiye açısından çok önemli bir ayrıntı var.

Mezzeh'ten söz ederken hemen yanı başındaki Şam Uluslararası Havalimanı'nı da hatırlamak gerekiyor.
Çünkü Türkiye'nin Suriye'nin yeni dönemindeki ekonomik varlığının en dikkat çekici örneklerinden biri tam da burada.
2025'te Şam Uluslararası Havalimanı için 4 milyar dolarlık bir yatırım anlaşması imzalandı.
Konsorsiyumda Türkiye'den Kalyon İnşaat, Cengiz İnşaat ve TAV, Katar'dan UCC ve ABD'den Assets Investments yer aldı.
Projenin hedefi ise oldukça iddialı:
Şam Havalimanı'nın kapasitesi kademeli olarak artırılacak ve yaklaşık 8-10 yıllık süreçte yıllık kapasitenin 31 milyon yolcuya ulaşması hedefleniyor.
Yeni terminaller, apronlar ve destek tesisleri yapılacak.
Yani Türkiye açısından Şam'ın hava ulaşımı dosyası yalnızca bir müteahhitlik işi değil.
Suriye'nin dünyaya yeniden bağlanmasının altyapısında Türkiye'nin şirketleri de yer alıyor.

MEZZEH'İN ÖNEMİ TAM DA BURADA

Şam'ın bir tarafında milyarlarca dolarlık uluslararası havalimanı yatırımı...
Diğer tarafında ise geçmişte askeri ve istihbarat merkezi olarak kullanılan Mezzeh'in özel jetlere açılması ve yeni bir terminal yapılması...

Suriye Hükümeti, Mezzeh'in yeniden inşasında muhtemelen Türk şirketlerin deneyiminden yararlanmak isteyecektir. 

Henüz açılmış bir ihale, atılmış bir adım yok ama... 

Görünen köy kılavuz istemez...

Bu yüzden ben bugün Reuters'ın geçtiği ardından İsrail basınının üstüne atladığı bu haberi görünce,  

"Stratejik yatırımları hatıraları bahane ederek engellemeye çalışmak arkadaki niyeti gizlemeye yetmiyor" diye düşündüm. 

O yüzden, benden söylemesi; 

Bazı kesimler, bu haberle Mezzah'taki muhtemel Türk yatırımının önünü kesmek için hararetle çalışmaya başlamış olabilir.

patronlardunyasi.com

İLGİLİ HABER

Şam Havalimanı’nda 4 milyar dolarlık yatırım projesi resmen başladı, uluslararası dev projeye Kalyon İnşaat ve Cengiz İnşaat imzası

Kalyon, Cengiz ve TAV inşaatın da arasında bulunduğu konsorsiyumdan Şam Havalimanı için 4 milyar dolarlık imza