Amerikan Time Dergisi, kanserle mücadele için işbirliği yapan bilim insanlarının çabasını kapağına taşıdı. Harvard'lı Türk Profesör Mehmet Toner de kansere çare arayan ekipte yer alıyor.
Kanserin çaresi rüya takımlarında... Bilim insanlara kansere çare bulmak için büyük çaba harcıyor ancak gerçek çözüm ekip çalışmasında. Amerikan Time dergisine göre kanserin çözümü bireysel çabalarda değil, ekip olabilen takımlarda... Yani çözümü onkologdan genetikçiye, kimyagerden cerraha pek çok farklı daldan bilim insanının bir araya gelerek bulabilecek...
ABD'nin Massachusetts Genel Hastanesi (MGH) ve Harvard Tıp Okulu'nda cerrah olan Türk bilim insanı Prof. Dr. Mehmet Toner, MGH bünyesindeki araştırma ekibiyle üzerinde çalıştığı kanser tedavisiyle Time dergisine konu oldu. Nisan sayısının kapağını biyomedikal mühendis Toner'in dahil olduğu ekibin araştırmasına ayıran Time, 'kanserin yenilebileceği' düşüncesine değindi.
KANSER KARMAŞIK BİR HASTALIK
Haberde hiçbir zaman tek bir kişinin 'Ben kanseri yendim' diyerek ortaya çıkmayacağını savunan dergi, aralarında Türk bilim adamı Mehmet Toner'in de bulunduğu birçok uzmanın ortak çabasıyla kanserin yenilebileceğini kaydetti.
Kanser, birçok kişi tarafından tek bir hastalık olarak bilinir. Oysa ki akciğer kanseriyle pankreas kanseri ya da karaciğer kanseri arasında nezleyle suçiçeği hastalığı kadar büyük fark var. Her bir kanser türü ayrı bir hastalıktır. MIT Uzmanı Philip Sharp, 'Kanser karmaşık bir hastalık' diyerek buradaki zorluğun altını çiziyor.
KANSERE KARŞI AYAĞA KALK
Uzmanlar bu yüzyılın hastalığını tanımlarken ilginç bir benzetme kullanıyor: Kanser bir hırsızdır. Ya da biyolojik bir dolandırıcı. Hücreyi kendi istediği şekilde çoğalması konusunda kandırır. İşte dünyanın dört bir yanındaki uzmanların verdiği mücadelede bu hırsızlık ya da kandırma durumunu ortadan kaldırmaya çalışmak. Bu alanda her yıl milyarlarca dolar bütçeyle yapılan araştırmalarda en öne çıkan bilim adamları topluluğu 'Kansere karşı ayağa kalk' (Stand up to cancer-SU2C) hareketi.
Vakıf onlarca ekibi finanse ediyor. Harvard'da görev yapan Türk biyomedikal mühendis ve cerrah Mehmet Toner de Vakıf'tan destek alanlar arasında... Toner kanserin başlangıç safhasında tespit edilmesini sağlayan kan testinin geliştirilmesiyle tanınıyor.
Kansere Karşı Ayağa Vakfı'nın kurucuları arasında 2011 yılında meme kanserinden hayatını kaybeden Spider Man filminin yapımcısı Laura Ziskin, Paramount firmasının CEO’su Sherry Lansing de bulunuyor...
HEDEF İLAÇLAR
Gen mutasyonlarını önlemek için şimdiye dek 800'den fazla ilaç geliştirildi. Bu alanda biraraya gelen enstitüler mutasyonlara karşı daha hızlı ilaç geliştirebiliyor.
Mehmet Toner'in geliştirdiği çipin üzerinde 78 bin mikroskobik levha bulunuyor. Kanda kanseri yayan hücreye rastlandığında levhalar o hücreyi ayırıyor.
Kanserli hücrenin gelişimini durdurmak için bazı genlerin 'kapatılması' işe yaradı. Bazı ilaçlarla da 'kapatılan' kanserli hücredeki faydalı genler yeniden işliyor.
Kanser türleri hakkında araştırma yapan uzmanların gen mutasyonları sonuçları havuzda toplanıyor. Böylece hangi yöntemin etkili olduğu görülebiliyor.
Uzmanlar araştırmada kendisini öne çıkarmak için çalışmaları paylaşmıyor. Grup halinde finansman olanağı bilim adamlarını takım çalışmasına yöneltiyor.
MIT'de 1989 yılında doktorasını tamamlayan Mehmet Toner, 1997 yılında biyomühendislik araştırmaları ve eğitim alanındaki katkılarından dolayı John F. ve Virginia B. Taplin Faculty Fellow Ödülü'ne layık görüldü. Toner, 2000 yılında Tıp ve Biyoloji Mühendisliği Amerikan Enstitüsü'ne kabul edildi.
Yılda 100 bin kişi hayatını kaybediyor
Time dergisi kanser dosyasında, şu bilgilere de yer verdi:
* Amerikan Kanser Cemiyeti’ne göre, 2015 yılına kadar ABD’de 11.3 milyon kişi kanserden kurtulacak.
* Geçtiğimiz 10 yıl içinde kanser nedeniyle yaklaşık 100 milyon kişi hayatını kaybetti.
* Sadece ABD’de kanserden yılda yaklaşık 580 bin kişi hayatını kaybediyor. 1.7 milyon kişiye ise kanser teşhisi konuluyor. Türkiye’de ise yılda yaklaşık 100 bin kişi kanserden hayatını kaybediyor.
* ABD’de yapılan araştırmalara göre her eski sigara tiryakisi yılda bir kez kontrole gitseydi, akciğer kanseri nedeniyle yaşanan ölümler yüzde 20 oranında azalırdı.
* Erkeklerde iki kişiden biri, kadınlarda ise üç kişiden biri hayatının bir döneminde kansere yakalanma riskini taşıyor.