Ekonomi


TÜİK verilerine göre Temmuz'da tüketici fiyatları aylık olarak yüzde 1,78 arttı. Haziran ayında aylık enflasyon yüzde 0,99 seviyesindeydi. Anketlere göre beklentiler Temmuz'da aylık enflasyonun yüzde 1,87 olması yönündeydi.

TÜİK verilerine göre yıllık enflasyon aynı dönemde yüzde 31,75 oldu. Bu veriye ilişkin beklenti yüzde 31,86 olarak belirlenmişti.

Yıllık çekirdek enflasyon Temmuz'da ılımlı bir yükselişle yüzde 29,91 seviyesine çıktı.

AYLIK EN YÜKSEK ARTIŞ SAĞLIKTA

TÜİK verilerine göre aylık bazda en yüksek artış yüzde 10,74 ile sağlık grubunda yaşandı. Bu gruptan enflasyona 0,32 puan katkı geldi. Sağlığı yüzde 2,59 ile ulaştırma izledi. Bu grubun aylık enflasyona katkısı ise 0,44 puan oldu.

Gıda ve alkolsüz içeceklerde yüzde 1,61 artış ve konut, su, elektrik, gaz ve diğer yakıtlarda yüzde 2,25 artış olarak gerçekleşti.

Yıllık olarak bakıldığında ise en yüksek ağırlığa sahip üç ana harcama grubunun yıllık değişimleri; gıda ve alkolsüz içeceklerde yüzde 37,53 artış, ulaştırmada yüzde 30,83 artış ve konut, su, elektrik, gaz ve diğer yakıtlarda yüzde 40,32 artış olarak gerçekleşti.

İlgili ana harcama gruplarının yıllık değişime olan katkıları ise gıda ve alkolsüz içeceklerde 8,94, ulaştırmada 5,22 ve konut, su, elektrik, gaz ve diğer yakıtlarda 5,21 yüzde puan oldu.

Endekste kapsanan 174 alt sınıftan Temmuz ayı itibarıyla, 50 alt sınıfın endeksinde düşüş gerçekleşirken, 7 alt sınıfın endeksinde değişim olmadı. 117 alt sınıfın endeksinde ise artış gerçekleşti.

ÜRETİCİ ENFLASYONUNDA GEVŞEME VAR

Üretici fiyatları ise Temmuz ayında bir önceki aya göre yüzde 1,52 artış, bir önceki yılın Aralık ayına göre yüzde 17,86 artış, bir önceki yılın aynı ayına göre yüzde 27,83 artış ve on iki aylık ortalamalara göre yüzde 27,54 artış gösterdi.

Haziran ayında aylık üretici enflasyonu yüzde 1,80; yıllık üretici enflasyonu ise yüzde 28,09 olarak kaydedilmişti.

TCMB TEMMUZ AYINDA YÜKSELİŞE İŞARET ETMİŞTİ

Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB) da Temmuz ayı için öncü göstergelerde yükselişe işaret etmişti.

TCMB, Temmuz ayında politika faizini yüzde 37 seviyesinde sabit bıraktığı Para Politikası Kurulu toplantısının özetinde, öncü verilerin enflasyonun ana eğiliminin Temmuz ayında geçici olarak yükseleceğine işaret ettiğini belirtmişti.

Geçen hafta yayımlanan özette, “Mevsimsellikten arındırılmış verilere göre aylık hizmet enflasyonunda yükseliş gözlenirken, bu gelişmede sağlık hizmetleri fiyatlarındaki artış öne çıkmaktadır” ifadelerine yer verilmişti.

Banka, işlenmemiş gıda grubunda sebze fiyatları kaynaklı artışlara da dikkat çekmişti. Öte yandan, son dönemde artan jeopolitik gerilimlerin etkisiyle Mayıs ve Haziran aylarında gerileyen yurt içi enerji fiyatlarının, Temmuz ayında akaryakıt ve elektrik fiyatları öncülüğünde yeniden yükselmesinin beklendiği belirtilmişti.

KİRA ARTIŞ ORANI BELLİ OLDU

Türkiye İstatistik Kurumu'nun (TÜİK) temmuz ayı Tüketici fiyat endeksi (TÜFE) verilerini açıklamasının ardından, ev sahiplerinin kiralara uygulayacağı yeni artış oranı da belli oldu.

Buna göre; temmuz ayında sözleşmesi yenilenecek olan kiracılara ev sahipleri yüzde 31,90 oranında zam yapılabilecek.

Konut ve iş yeri kiralarında artış oranı, sözleşmede farklı bir hüküm bulunmadığı sürece TÜFE'nin 12 aylık ortalaması esas alınarak belirleniyor.

Bu kapsamda ev sahipleri de, önceki dönemde olduğu gibi kira bedellerine TÜFE'nin 12 aylık ortalamasını aşmayacak şekilde zam yapabilecek. Bu oran, her ay açıklanan enflasyon verileri doğrultusunda güncelleniyor ve yasal üst sınır olarak uygulanıyor.

MEMUR VE MEMUR EMEKLİLERİNİN ZAM ORANI

Memur ve memur emeklilerinin maaş artışları, toplu sözleşme zammına ek olarak oluşacak enflasyon farkına göre belirleniyor. Temmuz-aralık döneminin ilk enflasyon verisinin açıklanmasıyla birlikte zam hesabı başlarken, kesin oran yılın kalan beş ayına ilişkin enflasyon verilerinin açıklanmasının ardından belli olacak.

TOPLU SÖZLEŞME ZAMMI YÜZDE 5 

2027 yılı için toplu sözleşme hükümleri kapsamında memur ve memur emeklilerine yılın ilk altı ayında yüzde 5, ikinci altı ayında ise yüzde 4 oranında zam öngörülüyor. Altı aylık enflasyonun bu oranı aşması halinde oluşacak fark da maaş artışına eklenecek.

BEKLENTİLERE GÖRE ZAM ORANI DEĞİŞEBİLİR

Merkez Bankası'nın temmuz ayı Piyasa Katılımcıları Anketi'nde 2026 yıl sonu enflasyon beklentisi yüzde 29,21 olarak öngörüldü. Bu tahmine göre, 2026'nın ikinci yarısında enflasyonun yüzde 9,72 seviyesinde gerçekleşmesi bekleniyor.

Bu senaryoda memur ve memur emeklileri yüzde 2,54 enflasyon farkı almaya hak kazanacak. Enflasyon farkının, 2027 yılının ilk altı ayı için öngörülen yüzde 5'lik toplu sözleşme zammıyla birlikte değerlendirilmesi halinde, ocak ayındaki toplam maaş artışı yüzde 7,67 seviyesine ulaşacak.

Öte yandan, Finansal Kurumlar Birliği'nin (FKB) araştırmasına katılan sektör temsilcilerinin 2026 yıl sonu enflasyon beklentisi yüzde 30,32 olarak ölçüldü. Bu tahmine göre yılın ikinci yarısındaki enflasyonun yüzde 10,67 olması bekleniyor.

Bu senaryonun gerçekleşmesi halinde memur ve memur emeklileri yüzde 3,43 enflasyon farkı alabilecek. Böylece yüzde 5'lik toplu sözleşme zammıyla birlikte ocak ayında toplam maaş artışı yüzde 8,60'a ulaşabilecek.

patronlardunyasi.com