Dünya
ABD Başkanı Donald Trump ile Ukrayna Devlet Başkanı Volodimir Zelenskiy arasında Rus petrol rafinerilerine yönelik saldırılar nedeniyle yaşanan gerilim, uydu iletişim sistemlerine de yansıdı. Ukrayna ordusunun cephedeki haberleşme ve insansız hava aracı operasyonlarında kullandığı Starlink'in askeri versiyonu Starshield'e getirilen hız sınırlamaları, bazı askeri operasyonları durma noktasına getirdi.
Ukrayna'nın Rusya içindeki enerji tesislerine yönelik saldırılarını durdurmasını isteyen Washington yönetimi, Kiev üzerindeki baskısını artırırken Zelenskiy, ABD'nin Rus balistik füzelerine ilişkin erken uyarı istihbaratını da kestiğini açıkladı.
20 SANİYELİK KESİNTİ OPERASYONLARI DURDURDU
Starlink sistemindeki kısıtlamaların cephedeki etkisi özellikle insansız hava araçlarında hissedildi. Ukraynalı yetkililere göre Starshield üzerinden sağlanan uydu bağlantısı, saatte yaklaşık 160 kilometrenin üzerindeki hızlarda kesilmeye başladı.
Ancak uygulamanın etkisi bununla sınırlı kalmadı. Bazı İHA'ların saatte 110-120 kilometre hızla uçarken bile 10-20 saniyelik iletişim kesintileri yaşadığı bildirildi.
Bu kesintiler, operatörlerin araçlardan görüntü almasını, uçuşlarını kontrol etmesini ve hedefe yönlendirmesini zorlaştırdı. Özellikle hareketli hedeflere yönelik operasyonlarda birkaç saniyelik bağlantı kaybı bile görevlerin başarısızlıkla sonuçlanmasına yol açabiliyor.
Ukrayna ordusu, bağlantı sorunları nedeniyle bazı İHA görevlerini iptal etmek zorunda kaldı. Kısıtlamalar, Rus insansız hava araçlarını düşürmek için kullanılan hızlı önleme İHA'larının operasyonlarını da etkiledi.
Ukrayna Devlet Başkanı Zelenskiy'in danışmanı ve elektronik harp uzmanı Serhiy Beskrestnov, yaşanan bağlantı sorunlarını doğruladı.
MUSK: KARARI WASHINGTON VERİYOR
Starlink'in sahibi Elon Musk ise yaşanan sorunların ticari Starlink hizmetinden değil, ABD hükümetinin kontrolündeki askeri Starshield sistemine getirilen sınırlamalardan kaynaklandığını savundu.
Musk'a göre askeri sistemde uygulanacak hız sınırları ve kullanım koşulları konusunda karar yetkisi Washington yönetiminde bulunuyor.
Bu açıklama, Ukrayna'nın askeri operasyonları için kritik öneme sahip uydu iletişim altyapısının Amerikan yönetiminin kararlarından ne ölçüde etkilenebildiğini yeniden gündeme getirdi.
Bununla birlikte hız sınırlamalarının doğrudan Trump'ın talimatıyla veya Rus petrol rafinerilerine yönelik saldırıları durdurmak amacıyla uygulandığı henüz bağımsız olarak doğrulanmadı.
ZELENSKİY: RAFİNERİLERE SALDIRI YASAĞI BİTTİ
Uydu iletişimindeki kriz, ABD ile Ukrayna arasında enerji tesislerine yönelik saldırılar konusunda yaşanan anlaşmazlıkla aynı döneme denk geldi.
Financial Times'a konuşan Zelenskiy, Trump'ın Rusya ve Ukrayna'nın birbirlerinin enerji tesislerine saldırı düzenlememesi yönündeki girişiminin ardından Kiev'in üç gün boyunca Rus enerji altyapısını hedef almadığını söyledi.
Ancak Zelenskiy'e göre Moskova bu süre içinde Ukrayna'nın enerji tesislerine saldırmaya devam etti.
Ukrayna lideri, Rus petrol rafinerilerine yönelik saldırıları yeniden başlatacaklarını belirterek, "Rafinerilere saldırı yasağı kalktı. Bizim için bitti" dedi.
Washington yönetiminin Rus rafinerilerine yönelik saldırıların durdurulmasını istemesinin arkasında enerji fiyatları da bulunuyor. ABD'nin Rusya'dan yüz binlerce ton dizel satın almasını öngören anlaşma kapsamında, Rus rafinerilerinin hedef alınmamasının Amerikan iç piyasasındaki yakıt fiyatlarını düşürmeye katkı sağlayacağı savunuluyor.
BALİSTİK FÜZE İSTİHBARATI DA KESİLDİ
Zelenskiy, Washington'ın baskısının yalnızca enerji tesislerine yönelik saldırılarla sınırlı kalmadığını belirtti.
Ukrayna lideri, ABD'nin Rus balistik füzelerinin fırlatılmasına ilişkin erken uyarı istihbaratını paylaşmayı durdurduğunu açıkladı.
Bu istihbarat, Ukrayna'nın Rusya'dan fırlatılan balistik füzeleri önceden tespit etmesi, hava savunma sistemlerini hazırlaması ve olası saldırılara karşı önlem alması açısından önem taşıyor.
Zelenskiy, Starlink hizmetindeki yavaşlamanın da cephedeki operasyonları ve Rus askeri hedeflerine yönelik orta menzilli saldırıları aksattığını söyledi.
Ancak Rus petrol rafinerilerini hedef alan uzun menzilli Ukrayna İHA'larının tamamının Starlink üzerinden yönetildiğine ilişkin bir bulgu bulunmuyor. Dolayısıyla Starshield kısıtlamalarının rafineri saldırılarını doğrudan engellediği söylenemiyor.
AVRUPA'DAKİ STARLINK ANTENLERİNE SABOTAJ
Ukrayna'nın uydu iletişiminde yaşadığı sorunlar, Avrupa'daki Starlink altyapısına yönelik fiziksel saldırıların da gündemde olduğu bir döneme rastladı.
Polonya'nın başkenti Varşova'nın güneyindeki Wola Krobowska'da bulunan Starlink yer istasyonu, 23 Eylül'de kundaklandı. Tesisin elektrik altyapısı ve yedek jeneratörü zarar gördü.
Polonya hükümeti saldırının arkasında Rus istihbaratının bulunduğunu ileri sürerken, soruşturma kapsamında iki Türk vatandaşı Almanya'da gözaltına alındı. Daha sonra gözaltı sayısı dörde yükseldi.
Polonya'daki saldırıdan yaklaşık üç hafta sonra Bulgaristan'da da Starlink antenleri hedef alındı. Sofya yakınlarındaki bir uydu iletişim tesisinde bulunan 17 antenden 11'i kundaklandı.
Bulgar yetkililer, saldırıyla ilgili soruşturmanın sürdüğünü açıkladı. İki ülkedeki sabotajların aynı organizasyon tarafından gerçekleştirildiğine ilişkin henüz doğrulanmış bir bulgu bulunmuyor.
Avrupa'daki bu saldırılarla Ukrayna'daki Starshield hız sınırlamaları arasında da doğrudan bir bağlantı tespit edilmiş değil.
KARADENİZ'DEKİ GEMİLER İÇİN DE RİSK
Starlink'in askeri operasyonlarda yaygın biçimde kullanılması, Karadeniz'de faaliyet gösteren ticaret gemilerinin güvenliği konusunda da tartışma başlattı.
Uydu iletişim terminallerinin radyo sinyalleri yayması, uygun elektronik istihbarat sistemlerine sahip güçlerin bu yayınları tespit edebilmesine imkân tanıyor. Bu nedenle AIS cihazlarını kapatan bir geminin diğer elektronik yayınları üzerinden izlenip izlenemeyeceği sorusu önem kazanıyor.
Bulgaristan parlamentosunun Karadeniz'deki ticaret gemilerine yönelik saldırılarla Starlink antenlerinin kundaklanmasını aynı güvenlik gündemi kapsamında ele alması da dikkat çekti.
patronlardunyasi.com