Ekonomik krizdeki AB ve ABD ticaret hacmini büyütmek için kolları sıvadı. Rakipleri ise Çin.? ABD-AB ikilisi, Asya'yı da içine alan dünyanın en büyük serbest ticaret bölgesini oluşturmayı planlıyor. Çin ise 16 ülkeyi kapsayacak Güneydoğu Asya Uluslar Birliği ile harekete geçecek.
Krizlerin ardından sıkıntı yaşayan devletler, krizin etkilerini ticaret savaşlarıyla atmaya çalışıyor. Bir yandan Avrupa Birliği (AB) ve ABD, yıllarca ticari çıkarlarının çatışmasının ardından dünyanın en büyük serbest bölgesini oluşturmak için bir araya gelirken, diğer yandan da ABD ve AB Asya ülkeleriyle serbest ticaret anlaşmaları yapmaya çalışıyor. Çin ise bu gelişmelere karşı, bölgedeki ağırlığını kaybetmemek adına karşı atağa geçmiş durumda. Dünya Gazetesi'nin haberine göre, ABD ve AB, dünya ekonomisinin yarısını içine alacak bir serbest ticaret anlaşması için müzakerelere başlamak için hazırlıkları yapıyor.
ÇİN'E KARŞI ANLAŞMA
AB ve ABD ikili ticareti kolaylaştırmanın yollarını ararken bir yandan da üçüncü ülkelerde ticari varlıklarını büyütmek için başka anlaşmaları da kolluyor. Çin'in liderliğe oynaması ve AB krizinin uzun sürmesi üzerine, ABD 2011'de Pasifik'in sekiz ülkesi ile Trans-Pasifik Ortaklığını (TPP) kurdu.
TPP şu anda ABD, Avustralya, Malezya ve Vietnam'ın dahil olduğu ve nispeten küçük ekonomiler olan Şili, Yeni Zelanda, Brunei ve Singapur'dan oluşuyor. Peru'da bu anlaşmaya katılmak için görüşmelerini sürdürüyor. Çin'in ticarette artan ağırlığı karşısında gücünü koruyabilmek amacıyla Asya Pasifik'in en güçlü 8 ekonomisini yanına alan ABD 2011'de kurduğu Trans-Pasifik serbest ticaret bölgesini içine Japonya'yı da alarak genişletmeye çalışıyor. Çin ise Trans-Pasifik Ortaklığını eleştiriyor ve bunu kendisine karşı kurulan bir ticaret bölgesi olarak görüyor.
ASEAN ÜYELERİYLE YAKINLAŞIYOR
Çin'de 'Bölgesel Kapsamlı Ekonomik Ortaklık İlişkileri Anlaşması'nın (RCEP) içinde. Anlaşma, on altı ülkeyi kapsayacak. On ülke Güneydoğu Asya Uluslar Birliği (ASEAN) üyeleri. Çin, Güney Kore, Japonya, Hindistan, Yeni Zelanda ve Avustralya ise 'diyalog ortakları'. Anlaşmanın 2015'te hayata geçirilmesi bekleniyor. Anlaşma ilk olarak Kasım 2011'de gündeme gelmişti. Konuyla ilgili açıklamasında Çin Bilimler Akademisi Asya-Pasifik Araştırmaları Enstitüsü'nden Güneydoğu Asya Çalışmaları Araştırma Görevlisi Xu Liping, Bölgesel Kapsamlı Ekonomik Ortaklık İlişkileri Anlaşması'nın bölgesel serbest ticaret alanı için bir prototip olarak görülebileceğini söyledi.
Uzakdoğu ticaretin gözdesi
ABD ve Çin, Asya ülkeleriyle ticaret bariyerlerini kaldırmaya çalışırken, Avrupa Birliği de Uzakdoğu ülkeleriyle ticaretini pekiştirecek anlaşmalara imza atıyor. AB, Singapur ile serbest ticaret anlaşması yaptı. Avrupa Komisyonu'nun Ticaret Komiseri Karel De Gucht'un duyurduğu anlaşma ile Singapur, AB'nin serbest ticaret anlaşması yaptığı ikinci Asya ülkesi oldu. De Gucht, serbest ticaret anlaşmasını Singapur Ticaret Bakanı Lim Hng Kiang ile imzaladı. AB'nin gündeminde Japonya ile de serbest ticaret anlaşmasının olduğu kaydediliyor.
Hindistan AB'ye yakın
AB ile Hindistan arasında 2007 yılından bu yana yürütülen serbest ticaret anlaşması görüşmelerinde de son aşamaya gelindi. AB, Hindistan'ın en büyük ticaret ortağı ve iki taraf arasındaki mal ve hizmetlerin ticaretinin hacmi 2010 yılında 86 milyar euroya ulaştı. 2010 ile 2011 yılları arasında yalnızca malların ticaretindeki artış yüzde 20'yi buldu. İki tarafın ihracat ve ithalatı neredeyse dengede bulunurken, Hindistan'a yapılan ihracatın yüzde 60 kadarını Almanya, Belçika ve İngiltere gerçekleştirdi.
Kur savaşı da derinleşiyor
İlk kez iki yıl önce Brezilya Maliye Bakanı Guido Mantega tarafından gündeme gelen 'Kur Savaşları'na yönelik uyarı bu kez de Rusya'dan geldi. Rusya Merkez Bankası Bank Rossii'nin Başkan Yardımcısı Alexei Ulyukayev, Japonya'nın para birimi yenin değerini düşürdüğünü, rekabetçiliğini korumak isteyen ülkelerin de benzer adımlar atabileceğini ve ekonomide kur savaşları başlayacağını belirtti. Japonya'da para politikası toplantılarından daha fazla parasal genişleme hamlesi geleceği yönündeki beklentiler ve enflasyon hedefinin yükseltileceği söylentileri yen dolar karşısında son iki yılın en düşük seviyesine geriletmişti. (Yeni Şafak)