Türkiye’de altın fiyatları ile otomobil satışlarının son aylardaki seyri dikkat çekici bir paralellik ortaya koyuyor. Gram altın şubat ayındaki zirvesinden temmuz sonuna kadar yaklaşık yüzde 15 gerilerken, otomobil satışları yılın ilk yedi ayında yüzde 12.1 düştü. Özellikle ilk çeyreğin ardından altın fiyatları aşağı yönlü seyrederken, otomotiv pazarındaki kayıplar da belirginleşmeye başladı. Son olarak gram altının yılın en düşük seviyelerini gördüğü temmuz ayında otomobil satışları yüzde 25.7, toplam otomotiv pazarı ise yüzde 25 daraldı.
İKİSİ DE GÜÇLÜ BAŞLAMIŞTI
Hürriyet'ten Taylan Özgür Dil'in haberine göre, Türkiye otomotiv pazarı, tıpkı gram altın gibi 2026 yılına güçlü bir başlangıç yaptı. Ocak ayında otomobil ve hafif ticari araç satışları 75 bin 362 adetle geçen yılın aynı ayının yüzde 9.8 üzerine çıktı. Şubatta pazar 88 bin, martta 102 bin, nisanda ise 104 bin adet seviyesine ulaştı. Ancak yıl ilerledikçe tablo tersine dönmeye başladı. Mayısta toplam pazar yüzde 22.5 düşüşle 83 bin 442 adede gerilerken, haziranda satışların 105 bin adede çıkmasına rağmen geçen yılın aynı ayına göre yüzde 11.4’lük kayıp yaşandı. Temmuzda ise düşüş çok daha belirgin hale geldi. Pazar 80 bin 786 adetle geçen yılın aynı ayının yüzde 25 altında kaldı. Böylece ocak-temmuz döneminde otomobil ve hafif ticari araç satışları 638 bin 965 adet olarak gerçekleşti. Geçen yıl aynı dönemde 715 bin 695 araç satılmıştı. Toplam pazardaki yedi aylık daralma yüzde 10.7’ye ulaşırken, yalnızca otomobil satışlarındaki gerileme yüzde 12.1 oldu.
GRAM ALTINDA DÜŞÜŞ ŞUBATTA BAŞLADI
Gram altında da benzer tarihlerde yön değişimi yaşandı. Ocakta aylık ortalama 6 bin 626 TL seviyesinde bulunan gram altın, şubatta 7 bin 371 TL’ye kadar yükseldi. Ancak şubat sonrasında yönünü aşağı çevirdi. Gram altının aylık ortalama fiyatı martta 6 bin 972 TL’ye, nisanda 6 bin 935 TL’ye, mayısta 6 bin 786 TL’ye, haziranda 6 bin 438 TL’ye ve temmuzda 6 bin 245 TL’ye geriledi. Haziran sonu ve temmuz ayı içerisinde ise 6 bin TL sınırının altına yaklaşan seviyeler görüldü. Böylece şubat ayındaki zirve ile temmuz arasındaki kayıp yaklaşık yüzde 15.3 oldu.
Sonuç olarak hem altın hem de otomotiv pazarı 2026’nın ilk bölümüne güçlü başladı. İlk çeyreğin ardından ise altının yönünü aşağı çevirdiği dönemde otomotiv pazarının geçen yıla göre kayıpları da hızlandı. Buradaki dikkat çekici nokta iki göstergenin her ay birebir aynı yönde hareket etmesi değil; altının güçlü olduğu dönemde otomobil talebinin de güçlü kalması, altındaki gerilemeyle birlikte otomobil satışlarında da belirgin bir ivme kaybı görülmesi.
TEK NEDEN ALTIN DEĞİL
Tabii ki otomotiv pazarındaki daralmanın tek nedeni altın fiyatları değil. Yüksek faiz oranları, otomobil kredilerine erişimin son derece sınırlı olması ve geçen yılın güçlü baz etkisi de satışlar üzerinde önemli baskı oluşturuyor. Ancak altındaki yükselişin tüketicide yarattığı servet etkisinin geçmiş dönemlerde otomobil talebini desteklediği biliniyor. Merkez Bankası raporları da bunu doğruluyor. Bu nedenle altın fiyatlarının aşağı yönlü seyrettiği bir dönemde otomobil pazarının da ivme kaybetmesi dikkat çekici bir paralellik ortaya koyuyor.
KÜÇÜLME HAZIRLIĞI
Son üç yıldır üst üste satış rekorları kıran Türkiye otomobil ve hafif ticari araç pazarında mevcut tablo, 2026’da yeni bir rekor ihtimalini giderek zayıflatıyor. Yılın yaklaşık 1.2 milyon adet seviyesinde tamamlanması ve pazarın uzun bir aradan sonra yılı küçülmeyle kapatması bekleniyor.
MERKEZ BANKASI DA DOĞRULUYOR
Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası’nın (TCMB) geçen yıl yayımladığı “Altın Fiyatı Kaynaklı Servet Artışının Konut ve Otomobil Piyasalarına Etkisi” başlıklı çalışma altın ile otomobil talebi arasındaki ilişkiyi ortaya koymuştu. Analize göre, altın fiyatlarındaki artışın ardından özellikle altın mevduatının yüksek olduğu illerde otomobil satışları diğer illere göre daha fazla artıyor. Merkez Bankası, söz konusu raporunda Eylül 2023 sonrasında altın fiyatlarında yaşanan sert yükselişin hane halkının servetini artırarak otomobil talebini desteklediğinin altını çiziyor. Buna göre, otomobil arzının konuta göre daha esnek olması nedeniyle bu servet artışı fiyatlardan çok satış adetlerine doğrudan yansıyor.
patronlardunuyasi.com