Toygun ATİLLA 

Bir süre önce Marmaris'in Kızılbük Koyu'na gittim.
Sinpaş'ın yıllardır tartışılan projesini yerinde görmek istedim.
Çünkü uzaktan bakarak hüküm vermek istemiyordum.
Gittim.
İnşaatı gezdim. Şirket yöneticilerini dinledim. Projenin geçmişini, alınan izinleri, yaşanan hukuki süreçleri konuştuk.
Sonra da gördüklerimi yazdım.
O yazıda Sinpaş'ı aklamadım.
Ama günah keçisi ilan edilmesine de karşı çıktım.
Çünkü Kızılbük'ün hikâyesi Sinpaş'ın oraya gelmesiyle başlamamıştı.
O arazinin yıllar öncesine uzanan bir geçmişi vardı. İmar kararları alınmış, izinler verilmiş, yapılaşmanın önü açılmıştı.
Sinpaş da bu haklara sahip bir araziye yatırım yaptığını savunuyordu.
Benim sorduğum soru şuydu:
Kızılbük'te olup bitenlerin bütün sorumluluğunu yalnızca Sinpaş'a yüklemek doğru muydu?

Peki, o imar kararlarını alanlar?
İzinleri verenler?
Yapılaşmanın önünü açanlar?
Onların hiç mi sorumluluğu yoktu?
Bunları yazdım.
Ama başka bir gerçeği de görmezden gelmedim.
Bir yatırımın yasal olması, doğayla uyumlu olduğu anlamına gelmiyordu.
Kızılbük'te çok daha farklı, doğaya çok daha saygılı bir proje yapılabilir miydi?
Bence yapılabilirdi.
O gün de böyle düşünüyordum.
Bugün de.

GÜNAH KEÇİSİ DEĞİL AMA İKLİM KAHRAMANI MI?

Şimdi gelelim bugüne.
Antalya'da COP31 İklim Zirvesi başlıyor.
Dünyanın dört bir yanından devlet temsilcileri, bilim insanları, çevre örgütleri ve şirketler iklim krizini konuşmak için Türkiye'de buluşuyor.
Zirvenin destekçilerine bakıyorum.
Bir isim dikkatimi çekiyor.
Sinpaş Holding.
Üstelik öyle sıradan bir katılımcı değil.
Resmî unvanı şu:
Climate Supporter.
Yani İklim Destekçisi.
COP31'in resmî internet sitesinde de böyle tanıtılıyor. 
Doğrusu şaşırdım.
Çünkü benim Kızılbük'te gördüğüm projeyle bu unvanı yan yana koymakta zorlanıyorum. 

Sinpaş'ın hukuki haklarını savunmak başka bir şey.
Sinpaş'ı dünyanın en önemli iklim organizasyonlarından birinin destekçisi olarak görmek başka.
Bir şirketin günah keçisi olmaması, onu iklim kahramanı yapmaz.

PEKİ BU UNVANIN BEDELİ NE?

Şimdi merak ettiğim başka şeyler var.
Sinpaş, COP31'in iklim destekçisi olmak için ne kadar para ödedi?
Bu unvan için hangi kriterler arandı?
Şirketin Kızılbük'teki çevresel geçmişi incelendi mi?
Yıllardır devam eden tartışmalar, açılan davalar, çevrecilerin itirazları değerlendirmeye alındı mı?
Yoksa şirketin sürdürülebilirlik konusunda hazırladığı sunumlar mı yeterli görüldü?
Bu soruları boşuna sormuyorum.
Çünkü Kızılbük'teki proje nedeniyle verilen ilk “ÇED gerekli değildir” kararı 2022 yılında mahkeme tarafından iptal edilmişti.
Sonraki süreçte yeni çevresel izinler ve farklı yargı kararları gündeme geldi. Şirket de yatırımının yasal izinlere dayandığını savundu. 

Bugün hukuki tartışmaların ötesinde bir mesele daha var.
Doğanın kendisi.
Kaç ağaç kesildi?
Ne kadar doğal alan yapılaşmadan etkilendi?
Kıyı ve deniz ekosistemi nasıl değişti?
Bunların bağımsız ölçümlerle ortaya konulmasını istemek çok mu şey?
Sinpaş'a bu soruları yöneltiyoruz.
Yalnızca açıklama değil, rakam ve belge istiyoruz.
Çünkü iklim destekçiliğinin ölçüsü güzel hazırlanmış sürdürülebilirlik raporları olmamalı.
Şirketlerin doğayla kurduğu ilişkinin gerçek sonuçları olmalı.

ÇEVRECİLER DE AYNI SORUYU SORUYOR

Üstelik Sinpaş'ın COP31'deki varlığına itiraz eden yalnızca ben değilim.
17 Ekim'de Marmaris'te bir araya gelen Kent Politikaları Derneği ve Halkların İklim Zirvesi temsilcileri, Sinpaş'ın iklim destekçiliğine karşı çıktı.
Şirketin bu unvanının kaldırılmasını istedi.
Yapılan açıklamalarda, Sinpaş'ın COP31'de yer alması “yeşil aklama” olarak nitelendi. 

Ben meseleyi biraz daha farklı bir yerden değerlendiriyorum.
Sinpaş'ı Kızılbük'teki bütün sorunların tek sorumlusu ilan etmenin doğru olmadığını düşünüyorum.
Bunu daha önce de yazdım.
Ama şirketin çevre konusundaki geçmişi böylesine tartışmalıyken, iklim destekçisi unvanının hangi gerekçeyle verildiğini de öğrenmek istiyorum.
Çünkü iklim zirvelerinin amacı şirketlere itibar kazandırmak değil, iklim krizine karşı çözüm üretmek olmalı.

DOĞAYI KORUMAK İÇİN ÖNCE DOĞAYA BAKMAK GEREK

Benim itirazım Sinpaş'ın bir konferansa katılmasına değil.

Katılsın.
Çalışmalarını anlatsın.
Eleştirilere yanıt versin.
Hatta gerçekten çevre konusunda önemli işler yapıyorsa bunları da öğrenelim.
Ancak “İklim Destekçisi” gibi bir unvanın, şirketlerin çevresel performansından bağımsız biçimde dağıtılmaması gerektiğini düşünüyorum.
Bir şirketin geçmişteki tartışmalı projeleri, gelecekte çevre konusunda olumlu işler yapamayacağı anlamına gelmez.
Ama geleceğe ilişkin vaatleri de geçmişteki soruları ortadan kaldırmaz.
Kızılbük'e gittim.
Gördüm.
Dinledim.
Yazdım.
Sinpaş'a haksızlık yapılmaması gerektiğini savundum.
Bugün de aynı yerde duruyorum.
Ancak şimdi COP31'i düzenleyenlere de soruyorum:
Bir şirketin iklim destekçisi olmasına karar verirken neye bakıyorsunuz?
Ödediği paraya mı?
Hazırladığı sürdürülebilirlik raporuna mı?
Yoksa doğaya gerçekten ne yaptığına mı?
Bu soruların yanıtını bilmeden Antalya'daki kürsülerden yapılacak iklim konuşmalarını ciddiye almakta zorlanıyorum.
Çünkü doğayı korumak, yalnızca doğayı korumaktan söz etmek değildir.
Ve ben bir şirketi günah keçisi ilan etmediğim gibi, hiçbir şirketin sorgulanmadan iklim kahramanı ilan edilmesini de kabul etmiyorum.
İşte bu yüzden benim için COP31 başlamadan bitti.

patronlardunyasi.com

İLGİLİ HABER

Tartışmaların odağındaki Sinpaş Kızılbük’e Patronlar Dünyası girdi