Ekonomi

Suudi Arabistan’ın petrol ihracatında kritik rol oynayan East-West Pipeline (Petroline) üzerindeki saldırının etkileri derinleşiyor. Petrol istihbarat şirketi Vortexa’nın uydu görüntülerinden yaptığı hesaplamaya göre, ülkenin Kızıldeniz kıyısındaki petrol stokları 22 Eylül itibarıyla 42 milyon varile geriledi. Bu miktar mevsimsel ortalamanın yaklaşık 10 milyon varil altında bulunuyor.

Doğu bölgesindeki petrol sahalarından Kızıldeniz kıyısındaki Yanbu'ya ham petrol taşıyan boru hattı, 13 Eylül’deki drone saldırısının ardından devre dışı kaldı. Hattın kapatılmasıyla Suudi Arabistan’ın Kızıldeniz üzerinden petrol sevkiyatında ciddi bir daralma yaşandı.

YANBU HATTI DEVRE DIŞI

Suudi Arabistan, Körfez'deki petrolünü Hürmüz Boğazı'nı kullanmadan Kızıldeniz üzerinden dünya piyasalarına ulaştırabilmek için East-West Pipeline'a büyük ölçüde bağımlı. Hat, doğudaki üretim bölgelerinden petrolü yaklaşık 1.200 kilometre boyunca taşıyarak Yanbu limanına ulaştırıyor.

Saldırı sonrasında Yanbu'daki petrol yüklemeleri dururken, Suudi Aramco bazı Avrupa müşterilerine yönelik kargolarını iptal etti ve petrol akışının bir bölümünü Asya'ya yönlendirdi.

Saldırının hemen ardından sektör kaynakları, hattın yeniden devreye alınamaması halinde Yanbu'daki stokların yalnızca birkaç gün ihracatı karşılayabileceği uyarısında bulunmuştu. Reuters'ın aktardığı sektör tahminlerinde, hattın tam kapasiteyle çalışmasının haftalar sürebileceği belirtilmişti.

PETROL KÖRFEZ'E KAYDIRILDI

Riyad, Kızıldeniz rotasındaki kaybı telafi etmek için petrol ihracatının önemli bölümünü yeniden Basra Körfezi'ndeki terminallere kaydırıyor.

Reuters'ın uydu ve tanker takip verilerine dayandırdığı son bilgilere göre Saudi Aramco, 20 Eylül'de Ras Tanura limanından yedi VLCC'ye yaklaşık 14 milyon varil petrol yükledi. Suudi Arabistan'ın Körfez terminallerindeki günlük petrol yüklemeleri 12 Eylül'den bu yana ortalama 3,7 milyon varile yükseldi.

Ancak bu rota, petrol tankerlerinin Hürmüz Boğazı'ndan geçmesini gerektiriyor. Bu nedenle Kızıldeniz rotasının devre dışı kalması, Suudi Arabistan'ın alternatif ihracat güzergâhlarını daraltıyor.

Suudi Arabistan ayrıca Ras Tanura'dan yaklaşık 60 milyon varil petrolü, Umman'ın Sohar Limanı'nda gemiden gemiye transfer yöntemiyle sevk etmek üzere satışa çıkardı.

PİYASA GÖZÜNÜ STOKLARA ÇEVİRDİ

Kızıldeniz'deki stokların hızla erimesi, hattın ne zaman yeniden çalışacağına ilişkin belirsizliği petrol piyasası açısından daha önemli hale getiriyor.

Öte yandan Körfez'den yapılan ihracatın yeniden artması, küresel arz açığı endişelerinin bir bölümünü hafifletti. Brent petrolü 21 Eylül'de 100 doların altına geriledi.

Suudi Arabistan'ın önündeki temel sorun ise iki rota arasında sıkışmış durumda: Kızıldeniz'e petrol taşıyan East-West Pipeline saldırı nedeniyle kapalı, Körfez rotası ise Hürmüz Boğazı'na bağımlı. Bu durum, Riyad'ın petrol ihracatında alternatif güzergâh yaratma stratejisinin sınırlarını ortaya koyuyor.

patronlardunyasi.com