Türk hükümetinin geçtiğimiz hafta sunduğu paketi beğenmeyen Koreli Hyundai, 1.2 milyar Euro’luk fabrikayı Çek Cumhuriyeti’nde kurmaya karar verdi. Hyundai yönetimi, Kore’yi ziyaret eden Başbakan Jiri Paroubek’ten oluşan Çek heyetiyle masaya oturup nihai anlaşmayı imzalayacak.
ÇEK Cumhuriyeti ile Türkiye arasında yaşanan ’1.2 milyar Euro’luk Hyundai yatırımını çekme yarışını, Çekler kazandı. Son birkaç haftadır Türk hükümetinden özel teşvikleri kapsayan bir teklif mektubu bekleyen Hyundai’ye, bu mektup geçtiğimiz hafta ulaştı. Ancak Türk hükümetinin sadece mevcut yatırım teşviklerinden oluşan bir teklif mektubu sunduğu ve bunların Çek Cumhuriyeti ile kıyaslanamayacak düzeyde olduğu kaydedildi. Bu mektup sonucunda da Hyundai yönetimi yatırım için zaten ağır basan Çek Cumhuriyeti’ni
tercih etti.
TÜRKİYE’YE GELMİŞLERDİ:
Türkiye ile Çek Cumhuriyeti arasında yaşanan Hyundai yarışında özellikle aralık ayında önemli gelişmeler yaşanmıştı. Hükümetin devreye girmesiyle Çek Cumhuriyeti’ne yapılmasına kesin gözüyle bakılan yatırım konusunda, son anda Türkiye de adaylar arasına girmiş ve Hyundai üst yönetimi, bedelsiz arazinin yanı sıra nakit teşvik teklifini görüşmek üzere Türkiye’ye gelerek incelemeler yapmıştı. Hyundai İcra Kurulu Başkanı Dong Jim Kim yönetimindeki heyet, Türkiye’ye gelerek önce hükümetin bedelsiz sunduğu arazileri gezmiş, daha sonra da alternatif yerleri incelemişti. Bu incelemelerin ardından özellikle limanı olan Yalova, Bursa-İstanbul üçgeni arasında kalan bir yerde arazi isteyen Koreliler, bu konuda hükümetten yeni bir teklif hazırlamalarını istemişti.
ÇEKLER TÜM ENGELLERİ AŞTI:
Tüm bunlar yaşanırken, Çek Cumhuriyeti, Hyundai’nin 1.2 milyar Euro’luk yatırımla kuracağı fabrika için önlerindeki en önemli engel olan arazi sorununu aştıklarını açıklamıştı. Fabrikanın kurulmasının planlandığı Ostrava kentinin güneyindeki Moravya-Silezya bölgesinde bulunan Nosovice Valisi Evzen Tosenovsky, Hyundai’nin yatırım için beğendiği arazinin sahipleriyla yaşadıkları sorunu aştıklarını bildirmişti. Çek Cumhuriyeti’nin yatırım için önlerindeki en büyük engeli aşarak Hyundai’ye tüm kapılarını açması, o günlerde ’Türkiye yatırımı kaçırıyor mu’ sorularını gündeme getirmişti. Ancak Hyundai yönetimi ısrarla o dönemde Türk hükümetinin sunacağı teklif mektubuna göre, karar vereceğini ifade etmiş ve bu yüzden resmi açıklama yapmamıştı.
HYUNDAİ HÜKÜMETİ BÖLDÜ:
Hyundai’nin yatırımı, Türk hükümeti içinde de farklı görüşler oluşmasını sağlamıştı. Sanayi ve Ticaret Bakanı Ali Coşkun, Hyundai’nin yatırımı için mücadele verirken, Devlet Bakanı Ali Babacan ise kimseye ayrıcalık tanınamayacağı görüşünü savunuyordu. Babacan’ın, Hyundai yatırımıyla ilgili olarak yaptığı son açıklama ise sunulan teklif paketi hakkında ipuçları veriyordu. Babacan şunları söylemişti: "Şu ülke bunu veriyor, biz bunu niye yapmıyoruz?" denemez. Bizim teşvikler konusunda temel ilkelerimiz var. Türkiye Cumhuriyeti, ciddiyeti, prensibi, ilkeleriyle dünyanın kredibilitesini kazanmakta ve her geçen gün bunu artırmaktadır. Kimse Türkiye’den pazarlıkla, el sıkışarak, kızıştırarak bir teşvik alacağını zannetmesin. Kimse böyle bir beklenti içine girmesin. Böyle bir şey yok, olmayacak da."
HİÇBİR AYRICALIK OLMADI:
Bu açıklamalar ışığında Türk hükümeti Hyundai için geçtiğimiz hafta bir teklif mektubu sunarak Koreye gönderdi. Ancak hükümete yakın kaynaklardan a