Gündem

Burak ARTUNER

Mustafa Kemal Atatürk, hayatını yaşayan değil, milletin hayatını değiştiren bir insandı.

10 Kasım 1938 sabahı saat 09.05'te Dolmabahçe Sarayı'nda hayata gözlerini kapattığında geride yalnızca bir devlet değil, bağımsızlığını kaybetmiş bir milletin yeniden ayağa kalkma iradesini bıraktı.

57 yıllık ömrü cephelerde, savaş meydanlarında, diplomasi masalarında ve Cumhuriyet'in kuruluş mücadelesinde geçti.

Ancak hayatının son döneminde, hastalığı ağırlaşırken bile vazgeçmediği bir dava vardı: Hatay.

#video_9758417#

SON MEYDAN OKUYUŞU

1938 yılına gelindiğinde Atatürk'ün sağlığı ciddi biçimde bozulmaya başlamıştı.

Doktorları dinlenmesini, kendisini yormamasını söylüyordu. Fakat Türkiye'nin gündeminde Hatay meselesi vardı.

Fransa'nın mandası altındaki İskenderun ve Antakya'nın geleceği, Türkiye'nin en önemli dış politika meselelerinden biriydi.

Atatürk, Hatay'ın Türk milletinin ayrılmaz bir parçası olduğuna inanıyor, bu davayı yalnızca siyasi değil, aynı zamanda şahsi bir mesele olarak görüyordu.

19 Mayıs 1938'de Ankara'daki törenlere katıldıktan sonra doktorlarının tavsiyelerine rağmen güneye gitmek üzere trene bindi.

Ankara'dan Mersin'e uzanan yolculuk, o günlerin şartlarında hasta bir lider için son derece yorucuydu.

Ancak Atatürk'ün amacı yalnızca Hataylılara moral vermek değildi. Türkiye'nin askeri ve siyasi kararlılığını da dünyaya göstermek istiyordu.

20 Mayıs'ta Mersin'e ulaştı. Burada askeri birliklerin geçit törenini izledi. 24 Mayıs'ta Adana'ya geçti ve burada da askeri birlikleri denetledi.

Kızgın güneş altında, saatler süren törenlerde ayakta durdu. Hastalığına rağmen askerlerin karşısında dimdik durması, yalnızca bir askeri teftiş değildi.

Hatay konusunda Türkiye'nin geri adım atmayacağının mesajıydı.

HASTALIĞI AĞIRLAŞTI

Bu yolculuk sağlığını daha da ağırlaştırdı. 27 Mayıs'ta İstanbul'a döndüğünde artık hastalığı ciddi biçimde ilerlemişti.

Atatürk'ün Hatay uğruna yaptığı bu fedakârlık, ölümünden sonra da tarihçiler tarafından en önemli siyasi ve kişisel mücadelelerinden biri olarak değerlendirildi.

HATAY'I GÖREMEDİ AMA HATAY TÜRKİYE'NİN OLDU

Atatürk, Hatay'ın bağımsızlığına kavuştuğunu 2 Eylül 1938'de öğrendi. Hatay Devleti kurulmuştu.

Ancak asıl hedefi Hatay'ın Türkiye'ye katılmasıydı.

4 Temmuz 1938'de imzalanan Türkiye-Fransa Antlaşması ve ardından gelişen süreç, Hatay'ın Türkiye'ye katılmasının önünü açtı. Atatürk'ün ölümünden sonra, 29 Haziran 1939'da Hatay Meclisi Türkiye'ye katılma kararı aldı.

Mustafa Kemal, uğruna sağlığını tükettiği Hatay'ın anavatana katıldığını göremedi.

Ama o günlerde verdiği mücadele, bu sonucun en önemli hazırlıklarından biriydi.

LİBYA ÇÖLLERİNDE BAŞLAYAN 15 YILLIK KEHANETİN SIRRI

Burada Atatürk'ün hayatına dair pek bilinmeyen bir anektodu da sizlere aktarmak istiyorum:

Öncelikle belirteyim bu tarihçi Cemal Kutay'ın anlatımlarından biri.

1911-1912 yıllarında Trablusgarp Savaşı sırasında yaşandı.

Mustafa Kemal, Bingazi'ye giderken arkadaşlarıyla birlikte bir bedevi falcıya rastladı.

Falcı, genç subayların ellerine bakarak geleceklerini söylemeyi teklif etti.

Mustafa Kemal başlangıçta elini uzatmak istemedi. Arkadaşlarının ısrarı üzerine falcıya avucunu gösterdi.

Anlatılanlara göre bedevi, Mustafa Kemal'in eline bakınca ayağa kalktı ve şu sözleri söyledi:

“Sen padişah olacaksın. Padişah olacak ve 15 yıl hüküm süreceksin.”

Genç subaylar gülerek yollarına devam ettiler.

Aradan yıllar geçti.

Mustafa Kemal, 29 Ekim 1923'te Cumhuriyet'in ilanıyla Türkiye Cumhuriyeti'nin ilk Cumhurbaşkanı oldu.

Cumhuriyet'in 15'inci yılına yaklaşılırken Atatürk'ün hastalığı ağırlaşmıştı.

Trablusgarp günlerinde Fuat Bulca'nın da bulunduğu bir ortamda, sağlığına daha dikkat etmesi söylendiğinde Libya çöllerindeki falcıyı hatırladığı anlatılır.

Atatürk'ün Fuat Bulca'ya dönerek şu sözleri söylediği aktarılır:

“Bingazi'deki falcıyı hatırladın mı? Bana 15 yıl hükümdarlık yapacaksın demişti. İşte 15 yıl Fuat... Vadem doldu.”

Bu konuşmanın devamında, falcılara inanmadığını söylemesine rağmen bu sözleri hatırlaması ve anlatılanlara göre Fuat Bulca'dan konuşmayı aralarında tutmasını istemesi, anekdotun en hüzünlü tarafıdır.

Elbette bu, tarihsel belgelerle kesinliği kanıtlanmış bir kehanet değil, Atatürk'ün yakın çevresinden aktarılan bir hatıradır.

Ancak 1938'de yaşananlarla birlikte düşünüldüğünde, insanın hafızasında derin bir iz bırakır.

15 YILA ÇOK ŞEYLER SIĞDIRDI

Atatürk, Cumhurbaşkanlığı görevini 15 yıl sürdürdü. Ancak onun asıl mirası, görev süresinin uzunluğu değil, o yıllarda gerçekleştirdiği dönüşümdü.

Bir imparatorluğun enkazından bağımsız bir devlet çıkardı. Eğitimden hukuka, ekonomiden siyasete kadar bir milletin yaşamını değiştiren devrimlere öncülük etti.

Ve bütün bunları yaparken kendi sağlığını, kendi rahatını, hatta kendi ömrünü çoğu zaman ikinci plana attı.

Hatay için çıktığı yolculuk bunun en çarpıcı örneklerinden biriydi.

Doktorları dinlenmesini söyledi. O, milletinin geleceğini düşündü.

Hastalığı ilerledi. O, Hatay'ı düşündü.

Ömrünün son günlerinde bile ülkesinin meselelerinden kopmadı.

10 Kasım, yalnızca bir ölüm tarihi değildir.

Bir milletin bağımsızlığı için ömrünü harcayan bir insanın, geride bıraktığı büyük mirası hatırlama günüdür.

VATAN UĞRUNA ÖMRÜNÜ HARCADI

Ve bugün hâlâ o ömrün açtığı yolda yürüyoruz.

ATATÜRK'ÜN 57 YILLIK ÖMRÜNDE 10 TARİH

1881 : Selanik'te doğdu

Mustafa Kemal, Selanik'te dünyaya geldi. Doğum yılı 1881 olarak kabul edilir.

1893 : Mustafa Kemal adını aldı

Selanik Askeri Rüştiyesi'nde matematik öğretmeni, sınıfının başarılı öğrencisi Mustafa'ya Kemal adını verdi.

1905 : Harp Akademisi'nden mezun oldu

Kurmay Yüzbaşı olarak Osmanlı ordusunda görev hayatına başladı.

1911 : Trablusgarp'a gitti

İtalyan işgaline karşı Trablusgarp'ta mücadele etti. Libya çöllerindeki falcı hikâyesinin de bu dönemde yaşandığı anlatılır.

1915 : Çanakkale'de tarih yazdı

Anafartalar'da kazandığı başarıyla adını tarihe yazdırdı. “Ben size taarruzu emretmiyorum, ölmeyi emrediyorum” sözü bu mücadeleyle özdeşleşti.

1919 : Samsun'a çıktı

19 Mayıs'ta Samsun'a çıkarak Millî Mücadele'nin başlangıcını gerçekleştirdi.

1922 : Büyük Taarruz'u yönetti

26 Ağustos'ta başlayan Büyük Taarruz, 30 Ağustos Başkomutanlık Meydan Muharebesi zaferiyle sonuçlandı.

1923 : Cumhuriyet'i ilan etti

29 Ekim'de Türkiye Cumhuriyeti kuruldu. Mustafa Kemal, Cumhuriyet'in ilk Cumhurbaşkanı seçildi.

1938 : Hatay uğruna son büyük mücadelelerinden birini verdi

Hastalığına rağmen Mersin ve Adana'ya giderek askeri birlikleri denetledi. Hatay'ın bağımsızlığına kavuştuğunu gördü, Türkiye'ye katılmasını göremedi.

10 Kasım 1938: Hayata gözlerini yumdu

Saat 09.05'te Dolmabahçe Sarayı'nda vefat etti. 57 yıllık ömrü, bir milletin kaderini değiştiren büyük bir mirasa dönüştü.

patronlardunyasi.com