Kültür-Sanat


Kenan GÜRBÜZ

Muğla'nın Milas ilçesindeki Euromos Antik Kenti'nde yaklaşık 2 bin yıl önce insanlar, dileklerinin ve dualarının tanrılara ulaşacağına inanıyordu. Bunun en ilginç izlerinden biri, Zeus Lepsynos Tapınağı'nın duvarlarına işlenen iki kulak figürüydü.

Araştırmacılara göre bu kabartmalar, insanların sesini duyan ve dualarına kulak veren Zeus inancını temsil ediyordu.

Roma İmparatorluk Dönemi'nde, MS 2. yüzyılda inşa edilen ve Anadolu'nun en iyi korunmuş antik tapınakları arasında yer alan Zeus Lepsynos Tapınağı, yaklaşık 11 yıl süren restorasyon çalışmalarının ardından yeniden ayağa kaldırıldı.

#video_9758000#

ZEUS'UN DUYMASI İÇİN DUVARLARA KULAK İŞLEDİLER

Tapınağın en dikkat çekici özelliklerinden biri, iç mekânının güney duvarında bulunan çift ağızlı balta ve iki kulak kabartması.

Antik Karya bölgesinde Zeus'un önemli sembollerinden biri olan çift ağızlı balta, kulak figürleriyle birlikte kullanılıyordu.

Euromos Antik Kenti Kazı Başkanı Prof. Dr. Abuzer Kızıl'ın 2025 yılında yayımlanan bilimsel çalışmasına göre bu kabartmalar, insanların dileklerini doğrudan tanrıya ulaştırma arzusuyla bağlantılıydı.

Kulak figürleri, Zeus'un insanların yakarışlarını duyduğunu simgeliyordu. Tapınağın duvarındaki konumları da ziyaretçilerin bu sembollerin önünde dua edebilmesine olanak tanıyordu.

TAPINAĞIN GEÇMİŞİ ROMALILARDAN DA ESKİ

Bugün ayakta duran tapınak Roma İmparatorluk Dönemi'ne ait olsa da kutsal alanın geçmişi çok daha eskiye uzanıyor.

Arkeolojik araştırmalar, bölgede MÖ 6. yüzyıla kadar uzanan dini faaliyetlerin izlerini ortaya çıkardı. MÖ 3. yüzyıla ait bir yazıt ise burada daha eski bir Zeus Lepsynos Tapınağı'nın bulunduğunu gösteriyor.

Euromos halkının yerel inançlarıyla özdeşleşen Zeus Lepsynos kültü, yüzyıllar boyunca varlığını sürdürdü.

900 TAŞ TEK TEK İNCELENDİ

Kültür Varlıkları ve Müzeler Genel Müdürlüğü, tapınağın restorasyon çalışmalarının tamamlandığını duyurdu.

2015 yılında başlayan süreçte yaklaşık 900 mimari blok tek tek incelenerek numaralandırıldı ve kataloglandı.

Yapılan çalışmalar sonucunda blokların yaklaşık yüzde 70'i antik dönemdeki orijinal konumlarına yerleştirildi. Kullanılamayacak durumdaki mimari parçaların yerine bölgedeki mermer ocaklarından temin edilen yeni bloklar kullanıldı.

Kısa kenarlarında 6, uzun kenarlarında 11 sütun bulunan tapınak, Anadolu'da Roma döneminden günümüze ulaşan en önemli yapılardan biri olarak kabul ediliyor.

2 BİN YIL SONRA YENİDEN AYAĞA KALKTI

Muğla Sıtkı Koçman Üniversitesi adına Prof. Dr. Abuzer Kızıl başkanlığında yürütülen restorasyon projesi, Kültür ve Turizm Bakanlığı, Muğla Valiliği Yatırım İzleme ve Koordinasyon Başkanlığı ile Türk Tarih Kurumu'nun destekleriyle gerçekleştirildi.

Restorasyonun tamamlanmasıyla Euromos Antik Kenti'nin kültür turizmi açısından daha fazla ilgi görmesi bekleniyor.

Yaklaşık 2 bin yıl önce insanların dualarını duyduğuna inandıkları Zeus'a adanan tapınak, artık restore edilmiş sütunları ve duvarlarıyla ziyaretçilerini karşılamaya hazırlanıyor.

patronlardunyasi.com