Dünya


Irak'ın kuzeyindeki en önemli enerji tesislerinden biri olan Hor Mor doğal gaz sahası, 8 Kasım Pazar gecesi saldırıya uğradı. Tesiste çıkan yangının ardından üretim durdurulurken bölgedeki elektrik santrallerine doğal gaz akışı kesildi. Saldırı, yalnızca bir enerji tesisinin faaliyetlerini değil, Irak Kürt Bölgesel Yönetimi'nin elektrik arzının büyük bölümünü de etkiledi.

DOĞAL GAZ TESİSİNDE YANGIN ÇIKTI, ÜRETİM DURDU

Süleymaniye vilayetinin Çemçemal ilçesinde bulunan Hor Mor doğal gaz sahası, 8 Kasım'da yerel saatle 23.00 sıralarında hedef alındı. İlk bilgilere göre patlayıcı taşıyan bir insansız hava aracı, tesisin sıvılaştırılmış petrol gazı depolama ve yükleme bölümüne isabet ederek yangına neden oldu.

Saldırının ardından güvenlik alarmı verilirken çalışanlar korunaklı alanlara yönlendirildi. Tesisin otomatik güvenlik sistemleri devreye girdi ve doğal gaz üretimi durduruldu. İlk resmî değerlendirmelerde can kaybı bildirilmedi.

Yangının yol açtığı hasarın kesin boyutu henüz açıklanmadı. Üretimin yeniden başlayabilmesi için yangının kontrol altına alınması, depolama bölümündeki hasarın ve gaz iletim hatlarının güvenliğinin belirlenmesi gerekiyor.

BEŞ MERKEZDEKİ SANTRALLERE GAZ AKIŞI KESİLDİ

Saldırının en ağır sonucu bölgenin elektrik üretiminde ortaya çıktı. Irak Kürt Bölgesel Yönetimi Elektrik Bakanlığı, Hor Mor sahasından Erbil, Süleymaniye, Bazyan, Çemçemal ve Duhok'taki santrallere doğal gaz sevkiyatının durduğunu açıkladı.

Bakanlık Sözcüsü Umeyid Ahmed, kesinti nedeniyle elektrik üretiminde 2 bin 500 ila 2 bin 800 megavat arasında kayıp beklendiğini bildirdi. Hor Mor sahası, bölgesel elektrik üretiminin yüzde 80'inden fazlasını besleyen doğal gaz tedarikinin merkezinde bulunuyor.

Üretimdeki bu düşüş, Erbil ve çevresinde elektrik kesintilerine neden olurken bölgesel yönetim daha geniş çaplı kesintileri önlemek amacıyla alternatif kaynakları devreye almaya başladı.

HASTANELER VE SU TESİSLERİ İÇİN ACİL ÖNLEM

Elektrik arzındaki kaybı sınırlamak amacıyla Dukan ve Derbendihan barajlarındaki hidroelektrik santrallerinin üretiminden yararlanılması planlanıyor. Ayrıca doğal gaz dışında yakıtlarla çalışabilen santrallerin kapasitesinin artırılması üzerinde duruluyor.

Öncelik hastanelere, içme suyu tesislerine ve diğer kritik kamu hizmetlerine veriliyor. Bölgesel yönetim, elektrik arzının tamamen kesilmesini önlemeye çalışırken hane halkına sağlanan elektrikte kısıtlamalar yaşanabileceği belirtiliyor.

Normal elektrik üretim düzeyine dönüşün ise Hor Mor sahasından doğal gaz sevkiyatının yeniden başlamasına bağlı olduğu ifade ediliyor. Üretimin ne zaman başlayacağına ilişkin kesin bir takvim henüz bulunmuyor.

750 MİLYON FİTKÜPLÜK ÜRETİM MERKEZİ

Birleşik Arap Emirlikleri merkezli Dana Gas ve Crescent Petroleum'un yer aldığı ortaklık tarafından işletilen Hor Mor sahası, günlük yaklaşık 750 milyon fitküp doğal gaz üretim kapasitesiyle bölgenin en stratejik enerji tesisleri arasında bulunuyor.

Doğal gazın büyük bölümü bölgedeki elektrik santrallerinin yakıt ihtiyacını karşılamak için kullanılıyor. Tesis aynı zamanda sıvılaştırılmış petrol gazı üretimi ve sevkiyatında da önemli rol oynuyor. Bu nedenle üretimin uzun süre durması, elektrik tedarikinin yanı sıra bölgesel sanayi faaliyetleri ve enerji maliyetleri üzerinde de baskı oluşturabilir.

Hor Mor daha önce de benzer saldırıların hedefi olmuştu. Nisan 2024'te düzenlenen saldırıda dört çalışan hayatını kaybetmiş, Kasım 2025'teki saldırıda ise doğal gaz üretimi durmuş ve elektrik arzında ciddi kesintiler yaşanmıştı.

BAĞDAT ORTAK SORUŞTURMA BAŞLATTI

Irak Başbakanı Ali Falih el-Zeydi, saldırının ardından federal yönetim ile Irak Kürt Bölgesel Yönetimi'nin ilgili kurumlarından oluşan ortak bir soruşturma komisyonu kurulması talimatını verdi. Komisyonun saldırının nasıl gerçekleştirildiğini ve sorumlularını belirlemesi bekleniyor.

Saldırıyı henüz üstlenen bir grup bulunmuyor. Geçmiş yıllarda bölgedeki enerji tesislerini hedef alan saldırılarda İran destekli silahlı gruplar gündeme gelmiş olsa da son saldırının failleri konusunda doğrulanmış bir bulgu açıklanmadı.

Gelişme, Orta Doğu'da enerji altyapısının askerî çatışmalara karşı kırılganlığını bir kez daha ortaya koydu. Hor Mor sahasındaki üretim kesintisinin ne kadar süreceği ve elektrik arzının hangi ölçüde normale dönebileceği, önümüzdeki saatlerde belirleyici olacak.

patronlardunyasi.com