Ekonomi

Kerim ÜLKER

Avrupa’nın en önemli çelik üreticilerinden biri İngiliz British Steel. Şimdilerde Çinli Jingye Group'a ait olan İngiliz çelik devi, kısa ama krizlerle dolu bir geçmişi var. 2008 yılında tüm dünyayı etkileyen küresel ekonomik kriz öncesinde 7 bin çalışanı, 2.8 milyon ton üretim kapasitesi olan şirket, 2015 sonrasında küçülmeye gitti ve İskoçya'daki tesisler birer birer kapatıldı.

Nisan 2016'da nominal 1 sterlin karşılığında İngiliz özel yatırım şirketi Greybull, devraldı. 2019 yılında ise British Steel iflas sürecine girdi. Birçok uluslararası şirket, o dönem 5 bin çalışanı olan Fransa’da da üretim yapan British Steel’i almak için masaya oturdu.

Önce Türkiye’nin inşaat ve enerji alanında en önemli gruplarından Cengiz Holding devreye girdi. Ardından da OYAK Grubu. Ancak anlaşma sağlanamadı ve İngiliz çelik devini 6 yıl önce Çinli Jingye Group, 70 milyon sterline devraldı. Ancak bir türlü ayağa kalkamayan British Steel’de üretim neredeyse durma noktasına geldi.

Özellikle en büyük tesis olan ve 2 bin 700 kişinin çalıştığı Scunthope Fabrikası, 5 tesis arasında en zorda olanıydı. Londra Yönetimi ise formülü, çelik fabrikasına yeni siparişler verebilecek projelere odaklandı. Özellikle ray üretimi konusunda.

2.5 YILDA, 3’ÜNCÜ ANLAŞMA

2023 yılının temmuz ayında Türkiye ve İngiltere arasında imzalanan en önemli anlaşmalardan biri, Mersin'i Adana, Osmaniye ve Gaziantep'le bağlayacak yüksek hızlı elektrikli demiryolu inşaatı için 680 milyon sterlin (878 milyon dolar) tutarında finansman olmuştu.

Finansman, İngiltere İhracat Finansmanı Dairesi (UKEF) tarafından Ulaştırma Bakanlığı adına projeyi gerçekleştiren Rönesans Holding'e sağlanmıştı.

Anlaşmada verilecek olan destek, İngiltere ihracatçılarının projenin tedarikçisi olmaları şartına bağlanmıştı. O ilginç detayın altında ise İngiltere merkezli çelik devi British Steel’in Türkiye'de yeni bir yüksek hızlı demiryolu için 30 milyon sterlinlik ray tedariki anlaşması imzalaması vardı.

Ardından geçtiğimiz yıl kasım ayında da British Steel bu kez İngiltere Başbakanı Sir Keir Starmer, Türkiye'nin yüksek hızlı tren ağı için İngiliz şirketin önemli yeni bir sözleşme imzaladığını duyurdu. Sözleşme, British Steel'in dünya standartlarındaki 35 milyon sterlinlik demiryolu ürünlerinin tedarikini kapsıyor.

Böylece İngiliz şirketinin son 2 yılda Türkiye’de aldığı ikinci işle birlikte toplam anlaşması 65 milyon sterline ulaşmış oldu.

Hatta anlaşmayı duyuran British Steel'in Ticari İşlerden Sorumlu Başkanı Lisa Coulson, “İngiltere hükümetinin desteğinden dolayı son derece minnettarız ve Türkiye'nin demiryolu altyapısının operatörleriyle kurduğumuz ortaklığın kısa sürede ek siparişler sağlayacağına ve tesisin bulunduğu Scunthorpe'da yeni istihdam yaratacağına inanıyoruz” demişti.

ŞİMDİ SIRA ANKARA-İZMİR HATTINDA

Türkiye’de 2 farklı anlaşmayla 65 milyon dolarlık anlaşma imzalayan British Steel, bu kez üçüncü anlaşmasını imzaladı. British Steel, Ankara ile İzmir arasında 599 kilometre uzunluğunda yeni bir yüksek hızlı elektrikli demiryolu hattının yapımına yönelik tedarikte bulunacak. İngiltere İhracat Finansmanı tarafından desteklenen projede tedarik edilecek olan ray ise 36 bin ton olarak belirlendi. Bu siparişlerle birlikte British Steel, 10 yılı aşkın bir süredir ilk kez 3 vardiya ve 24 saat kesintisiz ray üretim operasyonlarına da başlamış oldu.

“İNGİLİZ HÜKÜMETİ’NİN DESTEĞİNDEN MEMNUNUZ”

British Steel'in Ticari İşlerden Sorumlu Başkanı Lisa Coulson, “İngiltere İhracat Finansmanı'nın desteğiyle bu prestijli sözleşmeyi kazanmak büyük bir başarıdır ve British Steel'in geleceğin sürdürülebilir ray sistemlerini inşa etme yeteneğinin altını çizmektedir. Bu durum aynı zamanda, İngiltere'nin tek demiryolu üreticisi olan British Steel'in bu ülkenin ekonomisi ve İngiltere'nin küresel ticaret ortakları için önemini de göstermektedir. Bu sözleşmenin imzalanmasında İngiliz Hükümeti'nin desteğine son derece minnettarız ve birinci sınıf ürünlerimiz için daha fazla sipariş almak üzere ortaklık içinde çalışmayı dört gözle bekliyoruz” açıklamasını yaptı.

Anlaşmayı Türkiye tarafından ise projeyi üstlenen ERG International UK CEO'su Melike Erdem imzaladı.

Sanayi Bakanı Chris McDonald ise şunları söyledi:

“Yurtiçinde ve yurtdışında projelerde kullanılan her ton İngiliz yapımı çelik, nitelikli istihdamın sürdürülmesine yardımcı oluyor ve dünyanın en iddialı mühendislik projeleri için kalitesini güçlendiriyor…”

Kısa bir süre önce iflasla mücadele eden, Türk şirketlerinin ilgilenip Çinlilerin aldığı İngiliz şirketi British Steel, Türkiye’deki projelerle kesintisiz üretim yapar hale geldi. Londra Hükümeti’nin verdiği desteklerle hem de…

 

patronlardunyasi.com