Türkiye orman yangınlarıyla mücadelede yapay zeka dönemine geçti, insansız hava aracı Bayraktar TB2 Yeşil Vatan'ı gözlüyor, yangınlar yüzde 35 azaldı

PD HABER MERKEZİ
 
Türkiye, orman yangınıyla mücadele konusunda önemli adımlar atıyor. Gökyüzünde İHA’larla takip edilen ormanlarda yangınlar, geçtiğimiz yıla oranla 3’te 1 oranında azaldı. Bunda güçlenen ekip ve sayıları her dönem artan ekipmanların da büyük etkisi var. Bir de dijital ağ, yapay zeka. 

ORMAN YANGINLARI YÜZDE 35 AZALDI

Tarım ve Orman Bakanı İbrahim Yumaklı, bu yıl 2 bin 111’i orman olmak üzere 6 in 219 yangına müdahale ettiklerini, geçen yıla oranla orman yangını sayısının yüzde 35, toplam genel yangın sayısının ise yüzde 21 azaldığını dile getirdi. 

Gazetecilerle bir araya gelen Bakan Yumaklı, 2026 yılında orman yangınları ile mücadele çalışmalarını ve yangın verilerini değerlendirdi. Tüm dünyayı etkileyen iklimdeki değişikliğin ormanlardaki baskıyı artırdığını, bu nedenle mücadele anlayışının değiştiğini dile getirdi. 

Mücadelenin sadece müdahale olmadığını vurgulayan Yumaklı, yangın çıkmadan önce riskleri azaltmak ve yönetmek, yangınları önlemek, erken tespit etmek, en kısa sürede müdahale etmek ve yangından zarar gören alanları yeniden ormanlaştırmanın bu mücadelenin birbirini tamamlayan temel aşamaları olduğunu söyledi.

Yeşil Vatan seferberliği anlayışının çalışmaların temelinde olduğunu, eğitim ve bilinçlendirmenin ilk aşama olduğunu hatırlatan Bakan Yumaklı, “Bu mücadelede en büyük güç kaynaklarımızdan biri de orman yangın gönüllülerimizdir. 2021 yılında 13 bin olan gönüllü sayımızı, 2026 yılında 142 bine ulaştırdık” dedi. 

Orman Benim Kampanyası’yla yangınların yoğun yaşandığı yaz öncesinde yangına sebebiyet verecek cam, plastik ve benzeri atıkları, gençlerimiz ve çocuklarımızla beraber ormandan temizlediklerini, yeni yangın emniyet yolları ve şeritleri açarak, hem yangınların yayılma riskini azalttıklarını hem de ekiplerin yangın bölgelerine ulaşmasını kolaylaştırdıklarını vurgulayan Yumaklı, “Bu sene 56 yeni yangın havuz ve göleti yaparak, toplamda bu sayıyı 4 bin 852’ye çıkardık. Bu havuzlar, zorlu coğrafyalarda hava araçlarımızın suya ulaşımında kritik bir rol oynuyor. Bugün ülke genelinde 776 yangın gözetleme kulemiz bulunuyor. Bunların 194’ü akıllı gözetleme kulesi olarak hizmet veriyor” diye konuştu.

UÇAK SAYISI 28’E, HELİKOPTER SAYISI DA 119’A ÇIKTI

Bakan Yumaklı’nın verdiği ilgiler, mücadele ve müdahale ekibinin güçlendiğini gösteriyor. Yumaklı, “2025 yılında 25 bin olan orman yangınlarıyla mücadele personel sayısını, 2026 yılında 28 bin 65’e yükselttik. Arazöz sayımızı 1953’e, ilk müdahale aracı sayımızı 2 bin 766’ya, iş makinesi sayımızı ise 878’e ulaştırdık. Bu ekiplerimiz 1600 farklı noktada konuşlandı. İlk kez oluşturduğumuz bölgesel müdahale merkezleriyle uzak bölgelerdeki yangınlara ulaşımı kolaylaştırdık” dedi.

'BAYRAKTAR TB2 ORMANLARIMIZI İZLİYOR, YANGINLARI ERKEN TESPİT EDİYORUZ'

Bakan Yumaklı’nın altını çizdiği bir başka nokta ise hava araçları. Yumaklı, “2026 yılında uçak sayımızı 28’e, helikopter sayımızı 119’a çıkardık. 2002 yılında 73 ton olan anlık su atma kapasitemizi, 2026 yılında 462 tona yükselttik. 14 Bayraktar TB2 insansız hava aracımızla ormanlarımızı izliyor ve yangınları erken tespit ediyoruz. Hava aracı konuş yerimizi, 11 yeni nokta ilavesiyle 2026 yılında 69’a ulaştırdık” ifadelerini kullandı.

BU YIL YAPAY ZEKA DESTEKLİ SİSTEMLER KULLANILDI

Ülkedeki ormanların yüzde 64’ünün birinci ve ikinci derece yangına hassas bölgelerde yer aldığını bildiren Yumaklı, müdahale organizasyonunu meteorolojik verileri, ormanların yapısını ve bölgesel riskleri analiz ederek planladıklarına dikkati çekti.

Bakan Yumaklı, şöyle devam etti: 

“Geliştirilmiş Yangın Risk Haritamızı bu yıl ilk kez uygulamaya aldık ve bize büyük avantaj sağladı. 40’tan fazla parametrenin değerlendirildiği bu haritalarımızla; yüksek riskli günlerde, 7 gün önceden orman işletme şefliklerimize özel uyarılar gönderdik. Hava araçlarımızı ve kara ekiplerimizi de riskin yoğunlaştığı bölgelere yönlendirdik. Yeni geliştirilen orman yolları navigasyon sistemiyle arazözlerin yangın alanlarına daha hızlı ulaşmasını sağladık. Arazözlerimize ve su ikmal araçlarımıza entegre ettiğimiz sensörlerle sıcaklık, nem ve rüzgar verilerini anlık olarak takip ettik. Araçlarımıza güvenli sürücü tanıma sistemleri kurduk. Yangına hassas bölgelerdeki personelimize, güvenlik amaçlı konum takip cihazları dağıttık. Bahsettiğim bütün bu farklı yazılım ve takip sistemlerimizi de Orman Yangın Yönetim Sistemi çatısı altında topladık. Bu sene yapay zeka destekli sistemler, yazılımlar ve teknolojik altyapı olarak birçok yeniliği hayata geçirdiğimiz ve yangınla mücadelede bunlarda azami fayda sağladığımız bir yıl oldu.”

2026 yılında meydana gelen orman yangınlarının yüzde 75’i orman dışı alanlarda başladığını, 24 bin 527 hektar orman alanının yangınlardan etkilendiğini söyleyen Yumaklı, “Bir önceki yıla göre yanan orman alanında yaklaşık yüzde 68 azalma gerçekleşti. 2026 yılında meydana gelen 2 bin 111 orman yangınının 1766’sı, bir hektardan daha küçük alanlarda kontrol altına alındı. Yüzde 96’sını ise 10 hektardan daha küçük alanlarda kontrol altına aldık” dedi.

YANGINLARIN ANA SEBEBİ İNSAN

Bakan Yumaklı, orman yangınlarının çıkış nedenleriyle ilgili de bilgi verirken şunlara işaret etti: 

“Yangınların yüzde 86’sı insan kaynaklı meydana gelmiştir. Yüzde 67’si ihmal ve dikkatsizlikten, yüzde 16’sı kazalardan, yüzde 3’ü kasıtlı eylemlerden, yüzde 14’ü ise yıldırım kaynaklı ortaya çıkmıştır. 2026 yılında, iki zaman diliminde akut dönemlerimiz oldu. Bunlardan ilki 29-31 Temmuz tarihleri arasında yaşandı. Bu üç günlük dönemde tam 260 yangına müdahale ettik. Bu yangınlardan 255 tanesini büyümeden kontrol altına alırken 5 yangın ise kamuoyunun gündemine giren yangınlar oldu. Benzer şekilde 7-8 Eylül tarihlerinde de yoğun bir yangın süreci yaşadık. İki günde tam 147 yangına müdahale ettik. Yangınlarda en zor etken rüzgâr oldu. Örneğin Balıkesir Gömeç’te rüzgarın şiddeti saatte 63 kilometreyi buldu. Aydın Çine’de ise sadece yüzde 12 nem olması yangın yayılımını hızlandırdı. Bu iki akut dönemde çıkan yangınlar sonucu zarar gören alan, toplam zarar gören alanın yüzde 80’ini oluşturdu.”

TÜRKİYE, AVRUPA’DAN DAHA ETKİLİ MÜCADELE VERİYOR

AB ülkelerinde 2026 yılında toplam 692 bin 419 hektar ormanlık alanın yangınlardan etkilendiğini belirten Yumaklı, buna göre söz konusu ülkelerde yanan alanda yüzde 33, Türkiye’de ise yüzde 68 azalma olduğunu açıkladı.

Bakan Yumaklı, 2026 yılında orman yangınlarından etkilenen alanların toplam orman varlığına oranının; Kanada’da yüzde 1,24; ABD’de yüzde 1,23; İspanya’da yüzde 1,09; Portekiz ve İtalya’da yüzde 1,06; Fransa’da yüzde 0,56 ve Yunanistan’da yüzde 0,54 olarak gerçekleştiğini dile getirerek “Ülkemiz ise bütün bu ülkelerden çok daha az bir oran olan yüzde 0,1 seviyesindedir” dedi.

TÜRKİYE’DEN İSPANYA VE FRANSA’YA YANGIN DESTEĞİ

Orman yangınlarıyla mücadele ederken aynı zamanda dezenformasyonla da mücadele ettiklerinin altını çizen Yumaklı, Türkiye’nin tecrübesinin bu alanda önemli olduğunu, bu yaz şiddetli yangınlara maruz kalan İspanya ve Fransa’ya uçak ve helikopter gönderdiklerini vurguladı.

Yanan ormanlık alanlar ile ilgili sürekli dezenformasyon yapıldığına işaret eden Yumaklı, anayasaya göre yanan ormanlık alanların imara açılmasının mümkün olmadığını, tekrar ağaçlandırma yapılmasının zorunlu olduğunu, kendilerinin de bunu yaptığını belirtti.

CUMHURBAŞKANI, BM GENEL SEKRETERİ’YLE AĞAÇ DİKECEK

Bakan Yumaklı, 11 Kasım’ı 2019 yılından bu yana Milli Ağaçlandırma Günü olarak kutladıklarını hatırlatarak, “Bu yıl, 11 Kasım’da, Antalya’daki COP31 zirvesinde Cumhurbaşkanımız Sayın Recep Tayyip Erdoğan, Avustralya Başbakanı Sayın Albanese ve Birleşmiş Milletler Genel Sekreteri Sayın Guterres, birlikte fidan dikecekler” dedi.

patronlardunyasi.com