Reklam satışını tarihinde ilk defa özel bir şirkete veren TRT, Türkiye Kupası maçlarının da iki yıllık yayın haklarını alarak gelirlerini artırma hamlesi yaptı. TRT özelleştirme ile reklam gelirini 32 milyon TL'den 62 milyon TL'ye çıkaracak.
Türkiye Radyo ve Televizyon Kurumu (TRT) reklam gelirlerini artırmak için atağa geçti. Reklam satışını tarihinde ilk defa özel bir şirkete veren kurum diğer taraftan da Türkiye Kupası maçlarını 34.2 milyon dolar karşılığında iki yıllığına alarak gelirlerini artırmayı hedefliyor. TRT daha önce ayakta kalabilmek için elektrik faturalarından yüzde 2 katkı payı alıyordu.
Mart ayında sonuç alınamayan ve haziranda tekrarlanan reklam özelleştirilmesi ihaleyi üç yıl için 186 milyon TL teklif veren Veritas Medya kazanmıştı. Esnek koşullara sahip olan anlaşmaya göre, TRT'nin reytinglerinin artmasına paralel olarak ödeme miktarı yükselecek. Uygulamanın 6 Eylül tarihinde yürürlüğe girmesi bekleniyor.
TRT, reklamda gittiği özelleşmeyle yıllık reklam gelirini 32 milyon TL'den 62 milyon TL'ye çıkarmış oldu. Üç yıllık reklam gelirini garantileyen TRT, bundan böyle "Reklam gelirini nasıl artırırız" kaygısına düşmeyecek.
Barter ve sponsorluk gelirleriyse tamamen ihalenin dışında tutuldu. Özel radyo kanallarının bile iki kat reklam geliri elde ettiği pazarda çok küçük bir paya sahip olan TRT'nin gerçekleştirdiği bu ihale, sektör temsilcileri tarafından "tebrik edilecek bir anlaşma" olarak adlandırıldı.
İhale basında tartışılmıştı
TRT'nin gerçekleştirdiği ihale gerek yöntemi ve gerek verilen fiyat açısından tartışma konusu olmuştu. Kurumun ihaleye bazı firmaları davet ettiği ve verilen fiyatın tatmin edici olmadığı yönünde gelen eleştirilere açıklık getiren TRT yönetimi, ihalenin maddi açıdan çok olumlu bir anlaşma olduğuna vurgu yaparken, "Yasal olarak da hiçbir usulsüz durum yok" açıklamasında bulundu.
TRT yönetimi konuya ilişkin şunları söyledi:
"2008 yılında TRT1 ve radyo, barter ve sponsorluklar dahil 32 milyon TL reklam geliri elde etti. Kurum çok düşük olan reklam gelirlerinin kamu kaynakları ve mantığı ile artırmanın güçlüklerini değerlendirerek, TRT1 ve radyo reklamlarının tüm sürelerini 3 yıllığına özelleştirme kararı aldı. Gerçekleştirilen ihale sonucunda TRT her yıl 62 milyon TL ödeme yapmak koşulu ile reklam satışını Veritas Medya'ya verdi."
Ekonomik kriz nedeniyle tüm kurumların reklam gelirlerinin yarı yarıya düştüğü bir ortamda TRT'nin bu ihale ile gelirlerini ikiye katladığını hatırlatan TRT yönetimi ayrıca, şartnamedeki özel koşullarla bu rakamın artacağını açıkladı.
Barter ihale dışı tutuldu
Açıklamada şunlara yer verildi: "62 milyon TL, TRT'nin alacağı yıllık para miktarı. Kurumun reytingleri arttığında ya da özel yayınlarda bu oran artacak. Çünkü bu ihale TRT'nin günlük ortalama 0.5 reyting değerlerine göre yapıldı. Çok kötü bir reyting olmasına rağmen alınan 62 milyon TL, reytinglerin artmasına paralel olarak yükselecek. Reyting 1 olduğu zaman ikiye katlanacak. Ayrıca, yılbaşı, Dünya Kupası, Eurovision gibi özel yayınlarda TRT sadece o yayın sürelerini kapsamak koşuluyla reklam ücretlerini piyasa koşullarına göre artıracak. Bu ek anlaşmalar bile TRT'nin reklam gelirlerinin 62 milyon TL'nin üzerine çıkacağını gösterir. Ayrıca barter ve sponsorluk anlaşmaları bu ihalenin dışında tutularak gelir kaleminin artmasına dikkat edildi. TRT 2008 yılında 18 milyon TL barter ve sponsorluk yapmıştı."
TRT'nin eleştirildiği bir diğer noktaysa ihalenin yöntemi oldu. Sadece 19 firmaya ihaleye katılım mektubu gönderen TRT, bu durumun gerekçesini ise şöyle açıkladı: "Kurumun bu ihaledeki amacı reklam gelirlerini artırmaktı. Bu anlamda ihaleye, kurumun reklam gelirlerinin üzerine çıkabilecek firmaların çağrılması uygun bulundu ve bu anlamda 19 firmaya davetiye gönderildi. Böylece işin ehli olan firmalar ihaleye çağrıldığı gibi, asıl işi reklam olmadığı halde ihaleye girebilecek firmalar engellenmiş oldu."
VERİTAS AKP VE ZAMAN'IN İŞ ORTAĞI
TRT'nin reklam ihalesini kazanan Kaan Bülbüloğlu tarafından 2005 yılında kurulan Veritas Medya, sektörün büyükleri arasında gösteriliyor. Medya planlama şirketleri arasında yedinci büyük şirket olarak bilenen Veritas, AKP, Zaman gazetesi, Star gazetesi, Şen Piliç, Vakıfbank gibi birçok kurumla yaptığı iş ortaklıkları ile dikkat çekiyor.
İzmir Tolga / Reklamcı
Tebrik edilecek bir ihale
TRT yönetim kurulunda veya TRT'yi denetleyen bir kurumda olsam, bu ihaleyi çok doğru bulurum. Elde edilen gelir ihalenin doğruluğunu gösteriyor. Hem gelir iki kat artıyor hem de TRT'ye koşul yüklenmiyor. Bu anlamda şahane bir anlaşma yapılmış denebilir. TRT'nin pazardan alacağı pasta arttığı için reklam geliri diğer büyük televizyonlara yaklaşmış oldu. İşin ehil bir firmaya verilmiş olması da ihalenin diğer tebrik edilecek noktası.
Bülent Fidan / Reklam Yaratıcıları Derneği Başkanı
Reklam kalitesini artırır
TRT açısından çok olumlu bir anlaşma. Açık hava sektöründe de benzer süreç yaşanmıştı. Eskiden açık hava reklamcılığı da belediye üzerinden yapılırdı. Ancak kötü ve bakımsız billboardlar, gelir gider hesaplarındaki düzensizlik söz konusuydu. Hiç kimsenin mutlu olmadığı bir hizmet vardı. Özelleştikten sonra açık hava reklamcılığı bambaşka bir kulvara taşındı. TRT için de bu sürecin böyle olacağını düşünüyorum. Ayrıca kazanç olarak da iyi bir anlaşma olarak duruyor.
Yusuf Gürsoy / Radyo Televizyon Yayıncıları Meslek Birliği Başkanı
TRT bu ihale ile değerini artırdı
İhalenin TRT'ye yüklediği sorumlulukları tam olarak bilmiyorum; ancak TRT yönetimi mevzuata aykırı iş yapmama konusunda oldukça hassas davranıyor. Bence TRT, reklam değerini artıracak bir ihale yapmış. TRT'nin kentlerde izleyici oranı düşük ve asıl potansiyeli Anadolu. Bunu da değerlendirmek gerek. Aslında sektör 75 milyonluk bu coğrafyayı göz ardı ediyor.
TRT'nin yıllar itibariyle elektrik faturalarından elde ettiği gelir
2005 : 242 milyon TL
2006 : 272 milyon TL
2007 : 298 milyon TL
2008 (4 ay): 115 milyon TL
ÖZEL YAYINLARDA ÜCRET ARTACAK
TRT yılbaşı, Dünya Kupası, Eurovision gibi özel yayınlarda TRT sadece o yayın sürelerini kapsamak koşuluyla reklam ücretlerini piyasa koşullarına göre artıracak.
Selma Bektaş/Referans
