Referandumun siyasi istikrar sağlayacağını düşündüğü için 'evet' oyu kullanacağını açıklayan Yırcalı, paketin yabancı yatırımcılar tarafından da yakından takip edildiğinin altını çizdi. "Evet çıkarsa ciddi oranda sıcak para girişi sağlanacaktır." diyen Yırcalı, 'evet' kararının bazı çevrelerce eleştirilebileceğini de hatırlattı ve ekledi: "Madem düşündüklerimizi söylemek serbest, ben 'evet' diyorum."

Türkiye Dış Ekonomik İlişkiler Kurulu (DEİK) İcra Kurulu Başkanı ve Türk Sanayicileri ve İşadamları Derneği (TÜSİAD) üyesi Rona Yırcalı, gündeme ilişkin Zaman'a önemli açıklamalarda bulundu. 12 Eylül günü halkoylamasına sunulacak anayasa paketinde Türkiye'nin geleceğiyle ilgili önemli atılımların olduğunu vurgulayan Yırcalı, içeriğin yeterli olmadığını ancak muhteva olarak önemli kazanımlar sunacağını dile getirdi.

Ekonomik Sosyal Konsey'in anayasal bir düzene oturtulmasının iş dünyası için bir kazanç olduğuna dikkat çeken Yırcalı, özellikle kişisel özgürlüklerin yerleşmesi ve bu hakların anayasaya girmesinin önemli birer adım olduğuna dikkat çekti.

Toplum nezdinde en fazla itiraz edilen konunun Hakimler ve Savcılar Yüksek Kurulu (HSYK) ve Anayasa Mahkemesi'nin (AYM) yapısı üzerinde olduğunu anlatan Yırcalı, yapılan değişikliğin bu kurumları daha açık bir platforma taşıyacağını kaydetti. Rona Yırcalı, ayrıca kadınların, çocukların ve sahipsiz kişilerin anayasal bir güvence altına alınmasının önemine vurgu yaptı. Bir işveren olarak sendikalarla ilgili maddeyi de desteklediğini kaydeden DEİK İcra Kurulu Başkanı, "İşyerlerimizde çok sayıda kişi çalışıyor. Buralarda birçok arkadaşımız da sendika üyesi. İlk zamanlarda bu maddi birtakım zorluklar getirecektir. Ancak AB'ye dönük bir çalışma yaptığımızda yerinde bir gelişme." değerlendirmesini yaptı. Yırcalı, bir işadamı olarak yurtdışı yasaklarının ilgili kurumlardan ziyade hâkim kararına bağlanmasının da sektör adına olumlu bir adım olduğunu dile getirdi.

Rona Yırcalı'nın dikkat çektiği bir diğer nokta da referandumdan 'evet' çıkmasının, önümüzdeki yıllarda ülkenin siyasi istikrarına olan önemli katkısı. İşadamı, siyasi istikrarın ekonomik istikrarı yerleştireceğine dikkat çekti. 'Evet' oyunun kendisinin şahsi kanaati olduğunu söyleyen Yırcalı, kendi görüşünün de kurumları ve kişileri bağlamadığını söyledi.

Yırcalı, Başbakan Tayyip Erdoğan'ın iş dünyasına yönelik "Oyunuzun rengini belli edin." çağrılarını ise doğru bulmadığını dile getirdi. Böyle bir kararın siyasi bir partiyi desteklemek anlamına gelebileceğini savunan Yırcalı, şu değerlendirmeyi yaptı: "Bir, böyle bir girişim insanların da zihninde bir karışıklığa sebep oluyor. İkincisi de Başbakan'ın üslubu çok sertti. Önümüzdeki günlerde daha da artarak devam edecektir. Ancak bu ortamı yumuşatmak da Sayın Başbakan'a düşer. Çünkü iyi de kötü de ondan biliniyor. Onun için ondan daha fazla beklenmesi gerekir diye düşünüyorum."

Yırcalı, "Türkiye gibi bir ülkede oyunuzu açıklamanız bir risk değil mi?" şeklindeki bir soruya da şu cevabı verdi: "Yani... Konuyu münakaşa ediyoruz. Bunun sonucunda ben gerekçelerimi söylüyorum. Bu gerekçeler sonucunda benim oyum 'evet' diye düşünüyorum. Bunun bir risk taşıması söz konusu olabilir. Hani düşünceleri söylemek serbest dediler ya... Ben de bunu yapıyorum."

Anayasa paketi 12 Eylül'de kabul edilirse Türkiye'ye yabancı yatırımcı akını olur

DEİK İcra Kurulu Başkanı Rona Yırcalı, referandumda 'evet' çıkmasının sadece yerli değil, yabancı yatırımcıları da yakından ilgilendirdiğine dikkat çekiyor. Evet kararının çıkmasının ardından Türkiye'nin dışarıya karşı daha güvenilir ve istikrarlı bir ülke haline geleceğini vurgulayan Yırcalı, "Yalnız yabancı yatırımcının değil, aynı zamanda sıcak paranın da daha fazla gireceğini düşüyorum. Borsa'ya, devlet tahvili almak şartıyla birçok yabancı şirket giriş yapacaktır. Bu da Türk Lirası'nın kıymetini yükseltecektir; bizim ihracatçılar fazla istemiyor ama... Benim kanaatime göre bu, ülkeye olan değerin bir göstergesi olacaktır." dedi.

Rona Yırcalı, Türkiye'nin son dönemde imajının hızla yükseldiğini ve dünya gündeminin önemli bir noktasına ulaştığını söyledi. Yabancı yatırımcıların Türkiye'deki ekonomik gelişmeleri yakından takip ettiğini anlatan Yırcalı, "Türkiye bugün sadece bölgede değil, genelde ekonomik ve siyasi olarak belirli bir yere gelmiş konumda. Bu da dışarıdan gözüküyor. Ayrıca komşularla yakın olmamız ve inisiyatif almamız da göz önünde bulunmamızı artırıyor. Şunu açıkça söylüyorum ki Türkiye'nin dahil olmadığı ve aktif olmadığı bir konu bu bölgede başarıya ulaşamaz." dedi. 'Türkiye'nin ekseni kayıyor' şeklindeki tartışmaları yersiz bulduğunu vurgulayan Yırcalı, Türk işadamlarının sadece bir bölgeye değil, Avrupa'ya, Afrika'ya, Ortadoğu'ya ve Kuzey Afrika'ya kadar birçok noktaya mal sattığını ifade etti. Dünya genelindeki her işadamının da bunu yaptığına dikkat çeken DEİK İcra Kurulu Başkanı, Türkiye'nin Irak ve İran ile ekonomik ilişkilerini devam ettirmesinin de doğru bir adım olduğunu dile getirdi. Yırcalı, Türkiye'nin dünya genelinde yeni açtığı her konsolosluk ve büyükelçiliğin yanında birer temsilcilik açacaklarını, bir işadamının ülke için menfaati nerede ise oraya gitmek zorunda olduğunu söyledi. Yeni bir pazara girmenin hiç de kolay olmadığına işaret etti. 

Türk okulları için geç bile kaldık

DEİK'in 26 farklı kurucusunun olduğunu belirten teşkilatın icra kurulu başkanı Rona Yırcalı, "TİM, TÜSİAD gibi kurumlar da kurucularımız arasında. Maalesef TUSKON değil. Ancak bu kurumun da kurucularımız arasında bulunmasını isterdik." dedi.

DEİK olarak, bütün kurumlarla birlikte çalıştıklarını vurgulayan Yırcalı, "TUSKON'un başkanı ve genel sekreteri ile de görüşüyoruz. Başbakan ve Cumhurbaşkanı ile birçok yere bu kurumlarımızla birlikte gidiyoruz. Bunda da bir sorun görmüyoruz." şeklinde konuştu. Yırcalı, ayrıca DEİK üyesi birçok işadamının da TUSKON'un yaptığı organizasyona eşlik ettiğini söyledi. Yırcalı, TUSKON ile DEİK'in karşı karşıya getirilmesini doğru bulmadıklarının altını çizdi.

Geçen şubatta Etiyopya'ya gittiğini ve oradaki Türk okulunu ziyaret ettiğini anlatan Yırcalı, bir anısını ise şöyle anlattı: "Okul müdürü bize İngilizlerin 120 yıldır, Fransızların da 80 yıldır eğitim verdiklerini söyledi. Türk okulunun da 5 yıldır bir mazisi olduğunu dile getirdi. Kendisi bu okullarla ilgili kimse bir şey söylemezken, Türk okullarıyla ilgili birtakım şeylerin söylendiğini dile getirdi. Ve 'biz geç kaldık' ifadesini kullanmıştı. O zaman öyle düşünmemiştim. Ama doğru bir laf."

Darbe mağdurlarına iade-i itibar olur

Rona Yırcalı, 12 Eylül referandumunda 'evet' çıkmasının 12 Eylül ve 27 Mayıs darbe mağdurlarına manevi bir iade-i itibar getireceğini, bu kesime yönelik hakiki bir yargılamanın olup olmamasının ise ortada olduğunu söyledi. Ayrıca 12 Eylül referandumunun bir nevi Türkiye'de darbe döneminin bittiğinin bir göstergesi olacağını vurgulayan Yırcalı, bunun da ülkenin daha iyi bir konuma yükselmesi adına önemli bir adım olduğunu söyledi.

Önemli kuruluşlarda yöneticilik yapıyor

Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği (TOBB) bünyesinde faaliyet gösteren Türkiye Dış Ekonomik İlişkiler Kurulu'nun (DEİK) İcra Kurulu başkanlığını yapan ve Türk Sanayicileri ve İşadamları Derneği (TÜSİAD) üyesi olan Rona Yırcalı, halen Balıkesir Sanayi Odası Yönetim Kurulu başkanlığı ve Dünya Odaları Federasyonu başkanlığını yürütüyor. Ayrıca, Milletlerarası Ticaret Odası Yönetim Kurulu üyeliği, Milletlerarası Ticaret Odası Türk Milli Komite başkanlığı, Türk Eğitim Vakfı Yönetim Kurulu başkanlığı ve TEV Mütevelli Heyeti üyeliği, Türkiye İktisadi Kalkınma Vakfı Yönetim Kurulu üyeliği, TEMA Mütevelli Heyeti üyeliği ve denetçiliği, Ege Sanayici İşadamları Derneği Yüksek İstişare Kurulu üyeliği, Türk-Amerikan İş Konseyi üyeliği, TOBB Sanayi Konseyi üyeliği yapıyor.

Turhan Bozkurt/Bayram Kaya/Zaman