JCR hisselerini Türk bankaları satın almıştı, Türkiye'nin ilk notunu açıkladı
JCR hisselerini Türk bankaları satın almıştı, Türkiye'nin ilk notunu açıkladı
Ziraat yurt içinde 22.5 milyar liraya, yurt dışında 5.5 milyar dolara kadar borçlanacak
Ziraat yurt içinde 22.5 milyar liraya, yurt dışında 5.5 milyar dolara kadar borçlanacak
Dolar güne nasıl başladı?
Dolar güne nasıl başladı?
Alkoçlar Otelcilik'e konkordato komiserliğinden onay
Alkoçlar Otelcilik'e konkordato komiserliğinden onay
21 Nisan 2019 Pazar - 09:43

Balon şişiyor: Krediler alarm veriyor

382 milyarlık sorunlu krediye çözüm aranırken, seçim döneminde kamu bankalarının kredi hacmi yaklaşık 100 milyar TL arttı. Krediler borçlara gitti.

Balon şişiyor: Krediler alarm veriyor

Resmi verilere göre banka bilançolarında 382 milyar TL olan sorunlu kredi stokuna çözüm aranırken, kamu bankalarının kredi hacmi tehlikeli bir şekilde artıyor.

Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurumu (BDDK) verilerine göre, kamu bankalarının kredi hacmi 28 Aralık-12 Nisan döneminde tam 98.8 milyar TL arttı. Siyasi baskılara rağmen yerli ve yabancı özel bankalarda aynı dönemde kredi hacmi artışı toplam 40 milyar TL’de kaldı.

TL cinsinden verilen kredilerdeki durum, olağanüstü hali daha çarpıcı olarak ortaya koyuyor. 28 Aralık-12 Nisan döneminde bankaların TL üzerinden açtığı kredilerdeki artış, kamu bankalarnda 63.3 milyar TL olurken, yerli özel bankalarda 3.1 milyar TL oldu. Yabancı bankalarda ise 4 milyar TL azaldı.  



Kamu bankalarında üç aylık dönemde kur etkisinden arındırılmış kredi büyüme hızı 12 Nisan haftasında yıllık yüzde 44.6 oldu. 2017’de kamu bankaları, Kredi Garanti Fonu’nun (KGF) etkisiyle yüzde 48.4’lük kredi büyüme hızına ulaştığında özel bankalar yüzde 31.2’lik oranla ona eşlik ederken, şimdi durum değişti. Hükümetin kredi hacmini artırın baskısına rağmen özel bankaların son üç aylık kur etkisinden arındırılmış kredi büyüme hızı yıllık yüzde 3’te kaldı. Yine ticari ile tüketici kredileri arasındaki dengesizlik de dikkat çekti. Kamu bankalarının 98.8 milyar TL’lik kredi hacmi artışının 85.6 milyar TL’si şirketlere ticari kredi olarak verilirken, tüketici kredileri ile bireysel kredi kartlarında artış 13.2 milyar TL’de kaldı. 

Borç çevirdiler

Veriler, tüketim ve üretimde daralmaya işaret ederken kredi hacminin hızlı artması, kredilerin ne için kullanıldığı konusunda soru işaretlerine neden oldu. Merkez Bankası’nın (TCMB) banka kredileri eğilim anketi verileri, yeni kredilerin büyük kısmının borçların yeniden yapılandırılması için kullanıldığını gösteriyor. Kredilerde diğer kalemler stok artırımı ve işletme sermayesi ile birleşmeler, satın almalar ve yeniden yapılanlar oldu. Sabit yatırımlar ise daralmaya devam etti.

Faizler yeniden artışa geçti

Seçim öncesinde kamu bankalarının kredi musluklarını açması, merkezi yönetim bütçesinin 36.2 milyar TL açık vermesi, TCMB rezervlerinin döviz kurlarını düşük tutmak için kullanılması ve ABD ile yaşanan füze gerilimi, finansal piyasalarda tekrar büyük dalgalanmaya yol açtı. TCMB verilerine göre, bankalarca TL üzerinden açılan ticari kredilerde ağırlıklı ortalama faiz oranları 15 Mart’ta yüzde 21.31 iken 12 Nisan’da yüzde 24.92’ye yükseldi. Bir aydan daha kısa bir sürede ticari kredi faizleri 461 baz puan yükselirken, borcun krediyle döndürülmesi de zorlaşmış oldu. 



Böylece TCMB’nin politika faizini yüzde 24’ten aşağı düşürme planları bozuldu.

Krediler yatırıma gitmiyor

Eski ABD Merkez Bankası analisti Erkin Şahinöz, kamu bankalarının yeni yatırım ya da tüketim için değil eski batıkları kurtarmak ve yüzdürmek için kredi verdiğini, yeni batık kredilerin yaratıldığını söyledi. Ekonomi küçülürken ve ihracat azalırken kimsenin yeni yatırım yapmayacağını belirten Şahinöz, kamu bankalarının kredi dağıtarak özkaynaklarını erittiklerini, bu sorunun da önce İşsizlik Fonu’ndan 11 milyar TL’lik, sonra da Hazine’den 28 milyar TL’lik tahvil aktarılarak çözülmeye çalıştığını dile getirdi. 2017’de KGF ile krizin ötelendiğini hatırlatan Şahinöz, şimdi de kamu bankaları eliyle aynı şeyin denendiğini öne sürdü. 

Türkiye’yi yakından takip eden ve değerlendirmelerini Twitter hesabından paylaşan Uluslararası Finans Enstitüsü Başekonomisti Robin Brooks, Türkiye’deki kredi genişlemesinin sürdürülemez olduğunu, ikinci çeyrekte kredi büyümesinin negatife dönebileceğini belirtti. 

Balon şişiyor 



Türkiye’nin kredi büyümesine dayalı büyüme modelini değiştirmesi gerektiğini belirten Brooks, kamu bankaları aracılığıyla yakalanan yüksek kredi büyüme oranlarının TL’deki değer kaybının da başlıca nedenlerinden olduğunu vurguladı. Küresel piyasaların da Türkiye’deki kredi büyümesini fonlayabilecek durumda olmadığına dikkat çeken Brooks, mart sonunda Türkiye’de finansal piyasalarda ikinci bir ani duruş yaşandığını, ekonomideki küçülmenin ikinci çeyrekte de devam edeceğini ifade etti.

Ekonomist Atilla Yeşilada da, Para Analiz sitesinde kaleme aldığı “Evlere şenlik bir kredi masalı” başlıklı yazısında, geçmişten ders alınmadığını, kamu bankalarına talimat vererek, özel bankalara da aba altından sopa göstererek yeni bir kredi balonu şişirildiğini belirtti. Yeşilada, kriz ortamında faizler de yüksekken, yeniden yapılandırılan kredilerin de ileride batık hale gelmesinin muhtemel olduğunu ileri sürdü.

Emre Deveci/Cumhuriyet

Player yükleniyor...
AYRICALIKLI ÜYELİK
Patronlarla ilgili güncel, ekonomi, finans konularından haberdar olmak ister misin?
E-Mailin ile Ayrıcalıklı Üye Ol, ilk Sen haberdar ol
Adınız, Soyadınız:
E-posta adresiniz:
YORUMLAR
Toplam 1yorum var, 1 adet görüntüleniyor. Onay bekleyen yorum yok.

Küfür, hakaret içeren; dil, din, ırk ayrımı yapan; yasalara aykırı ifade ve beyanda bulunan ve tamamı büyük harflerle yazılan yorumlar yayınlanmayacaktır.
Neleri kabul ediyorum: IP adresimin kaydedileceğini, adli makamlarca istenmesi durumunda ip adresimin yetkililerle paylaşılacağını, yazılan yorumların sorumluluğunun tarafıma ait olduğunu, yazımın, yetkililerce, fikrim sorulmaksızın yayından kaldırılabileceğini bu siteye girdiğim andan itibaren kabul etmiş sayılırım.
 
ERKAN 22 Nisan 2019 Pazartesi 23:33

ÜLKENİN GETİRİLDİĞİ REZİL DURUMA BAKARMISINIZ.BORÇLARINI ÖDEMENİN MARİFET OLDUĞU 1 İŞ DÜNYASINDAN,,,,BORÇLARINI SÜRDÜREBİLMENİN MARİFET SAYILDIĞI 1 İŞDÜYASI.

Yorumu oyla      0      0  
Aktaş: Merkez, Hazine’yi daha çok fonlamaya hazırlanıyor
FİNANS
Aktaş: Merkez, Hazine’yi daha çok fonlamaya hazırlanıyor
İBB Gençlik Meclisi'nin faaliyetleri durduruldu
GÜNDEM
İBB Gençlik Meclisi'nin faaliyetleri durduruldu
Albayrak: Bir sene önce dolara güvenenlerin şimdiki halini sormak lazım
EKONOMİ
Albayrak: Bir sene önce dolara güvenenlerin şimdiki halini sormak lazım
Ceren'in katilinin ifadeleri kan dondurdu: 6 yaşındaki çocuğu öldürmek istemiş
GÜNDEM
Ceren'in katilinin ifadeleri kan dondurdu: 6 yaşındaki çocuğu öldürmek istemiş
Bankaya, 100 Bin TL 'Eşimi aradın' cezası
EKONOMİ
Bankaya, 100 Bin TL 'Eşimi aradın' cezası
Uber raporuna göre 2 yılda 6 bine yakın cinsel saldırı şikayeti
DÜNYA
Uber raporuna göre 2 yılda 6 bine yakın cinsel saldırı şikayeti
Tuvalet önünde ceza veren Veysel İpekçi, Belediye Başkanı Demir’in ortağı çıktı
GÜNDEM
Tuvalet önünde ceza veren Veysel İpekçi, Belediye Başkanı Demir’in ortağı çıktı
Süleyman Soylu: Film ve diziler, cinayetler için altyapı oluşturuyor
GÜNDEM
Süleyman Soylu: Film ve diziler, cinayetler için altyapı oluşturuyor
TemSa'nın satışıyla ilgili suç duyurusu
EKONOMİ
TemSa'nın satışıyla ilgili suç duyurusu
Ceren Özdemir'in katiline 'iyi hal' raporunu kim verdi?
GÜNDEM
Ceren Özdemir'in katiline 'iyi hal' raporunu kim verdi?
Ana Sayfa Patronlar Ekonomi Finans Gündem Dünya Spor Medya Tekstil İşte Başaranlar Aktüel
KünyeHakkımızda KünyeKünye İletişimİletişim ReklamReklam FacebookFacebook TwitterTwitter Google+Google+ RSSRSS Sitene EkleSitene Ekle Günün HaberleriGünün Haberleri
X

AYRICALIKLI ÜYELİK

Patronlarla ilgili güncel, ekonomi, finans konularından haberdar olmak ister misin?
E-Mailin ile Ayrıcalıklı Üye Ol, ilk Sen haberdar ol